อิหร่านเตือนให้กองกำลังต่างชาติ 'อยู่ห่าง ๆ' หลังมีข่าวสหรัฐฯ เตรียมส่งกำลังทหารเข้ามาในภูมิภาค

ทหารอิหร่านเดินสวนสนาม ในโอกาสครบรอบการเริ่มต้นของสงครามอิหร่าน-อิรัก ระหว่างปี 1980-1988

ที่มาของภาพ, AFP

คำบรรยายภาพ, ทหารอิหร่านเดินสวนสนาม ในโอกาสครบรอบการเริ่มต้นของสงครามอิหร่าน-อิรัก ระหว่างปี 1980-1988

ประธานาธิบดีอิหร่านเตือนว่า กองกำลังต่างชาติกำลังคุกคามเสถียรภาพในอ่าวเปอร์เซียร์ หลังจากสหรัฐฯ ระบุว่า จะส่งทหารเข้ามาประจำการในภูมิภาคเพิ่มขึ้น

ประธานาธิบดีฮัสซัน รูฮานี ของอิหร่าน กล่าวว่า กองกำลังต่างชาติ นำพา "ความทุกข์และความเจ็บปวด" มาให้เสมอ และไม่ควรใช้กองกำลังต่างชาติในการ "แข่งขันกันด้านอาวุธ"

สหรัฐฯ กำลังจะส่งทหารเข้ามาประจำการในซาอุดีอาระเบียเพิ่มขึ้น หลังจากเกิดเหตุโจมตีโรงกลั่นน้ำมันของซาอุดีอาระเบีย ซึ่งทั้งสหรัฐฯ และซาอุฯ ต่างกล่าวหาว่า เป็นฝีมือของอิหร่าน

นายรูฮานี กล่าวด้วยว่า อิหร่านจะเสนอแผนการสันติภาพอ่าวเปอร์เซียร์ แผนใหม่ต่อสหประชาชาติในอีกไม่กี่วันนี้

ปีนี้เกิดความตึงเครียดระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่านขึ้นหลายครั้ง หลังจากที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ ถอนตัวออกจากข้อตกลงที่มีเป้าหมายในการจำกัดกิจกรรมนิวเคลียร์ของอิหร่าน เพื่อแลกกับการผ่อนคลายการคว่ำบาตรต่าง ๆ

ชนวนล่าสุดเกิดจากใช้โดรนและขีปนาวุธโจมตีโรงกลั่นน้ำมันของซาอุดีอาระเบียในเมืองอับเกก (Abqaiq) และเมืองเคอเรส (Khurais) เมื่อวันที่ 14 ก.ย. ที่ผ่านมา

กลุ่มกบฏฮูธิในเยเมน ซึ่งเป็นพันธมิตรกับอิหร่าน ระบุว่า เป็นผู้ก่อเหตุโจมตีดังกล่าว แต่ทั้งสหรัฐฯ และซาอุฯ ซึ่งเป็นชาติคู่อริหลักของอิหร่านในภูมิภาค ระบุว่า อิหร่านอยู่เบื้องหลัง ซึ่งทางรัฐบาลอิหร่านปฏิเสธอย่างเด็ดขาด

รูฮานี พูดว่าอะไรบ้าง

นายรูฮานี กล่าวในวาระครบรอบการเริ่มต้นสงครามอิหร่าน-อิรัก ระหว่างปี 1980-1988 ซึ่งมีการเดินสวนสนามของเหล่าทหารทั้งในกรุงเตหะรานและเมืองต่าง ๆ

ฮัสซัน รูฮานี กล่าวว่า กองกำลังต่างชาติ นำพา "ความทุกข์และความเจ็บปวด" มาให้เสมอ

ที่มาของภาพ, EPA

คำบรรยายภาพ, ฮัสซัน รูฮานี กล่าวว่า กองกำลังต่างชาติ นำพา "ความทุกข์และความเจ็บปวด" มาให้เสมอ

"กองกำลังต่างชาติอาจทำให้เกิดปัญหาและความไร้เสถียรภาพขึ้นในหมู่ประชาชนของเราและภูมิภาคของเราได้" เขากล่าวในการถ่ายทอดทางโทรทัศน์

ในอดีตเขาเรียกการส่งกองกำลังเช่นนี้เข้ามาว่า "หายนะ" และบอกให้พวกเขา "อยู่ห่าง"

"ถ้าพวกเขาจริงใจ พวกเขาก็ไม่ควรทำให้ภูมิภาคของเราเป็นแหล่งแข่งขันกันด้านอาวุธ...ยิ่งคุณอยู่ห่างจากภูมิภาคของเราและชาติต่าง ๆ ในภูมิภาคมากเท่าใด ก็จะยิ่งทำให้เกิดเสถียรภาพมากขึ้น"

แผนการสันติภาพของรูฮานี

ประธานาธิบดีอิหร่าน กล่าวว่า จะนำเสนอแผนการสันติภาพต่อสหประชาชาติ ซึ่งจะเริ่มจัดการประชุมสมัชชาใหญ่สหประชาชาติในนครนิวยอร์ก วันอังคารนี้

อย่างไรก็ตาม เขาไม่ได้ให้รายละเอียด ระบุแต่เพียงว่า สันติภาพในช่องแคบฮอร์มุซ อาจจะเกิดขึ้นได้ด้วย "ความร่วมมือกันจากหลายประเทศ"

คำบรรยายวิดีโอ, ความตึงเครียดสหรัฐฯ-อิหร่าน: ช่องแคบฮอร์มุซ มีความสำคัญทางยุทธศาสตร์อย่างไร

นายรูฮานี กล่าวว่า อิหร่าน "พร้อมที่จะปล่อยให้ความผิดพลาดที่เกิดจากเพื่อนบ้านในภูมิภาคผ่านไป"

"ในช่วงเวลาแห่งประวัติศาสตร์ที่มีความสำคัญและอ่อนไหวยิ่งเช่นนี้ เราประกาศต่อเพื่อนบ้านของเราว่า เราหยิบยื่นมิตรภาพและความเป็นพี่น้องให้แก่พวกเขา" เขากล่าว

กลุ่มกบฏฮูธิในเยเมนได้มีแผนการสันติภาพเช่นนี้ โดยระบุว่า พวกเขาจะยุติการโจมตีทุกอย่างในซาอุฯ และขอให้ซาอุฯ และชาติพันธมิตรทำเช่นเดียกัน

นายมาร์ติน กริฟฟิธส์ ทูตพิเศษประจำสหประชาชาติของเยเมน ระบุในแถลงการณ์ว่า เป็นเรื่องสำคัญในการ "ใช้ประโยชน์จากโอกาสนี้และเดินหน้าดำเนินการขั้นตอนต่าง ๆ ที่จำเป็นเพื่อลดความรุนแรง การยกระดับทางการทหาร และลดการตอบโต้กันด้วยคำพูดที่ไม่ได้ก่อให้เกิดประโยชน์"

การส่งทหารของสหรัฐฯ คืออะไร

กระทรวงกลาโหมของสหรัฐฯ ประกาศเมื่อวันศุกร์ว่า เพื่อตอบสนองต่อการร้องขอของซาอุฯ จะมีการส่งกำลังทหารเข้าไปในซาอุฯ ในจำนวนพอสมควร ไม่ได้ส่งเข้าไปหลายพันนาย และเป็นการมุ่งเน้นที่การป้องกันการโจมตีทางอากาศและขีปนาวุธ

นายมาร์ก เอสเปอร์ รัฐมนตรีกลาโหมของสหรัฐฯ กล่าวว่า "เราจะเร่งส่งอุปกรณ์ทางการทหารเข้าไปด้วย"

การประกาศนี้ ทำให้เกิดการตอบโต้จากกองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิหร่าน (Revolutionary Guard Corps - IRGC) อย่างรุนแรง โดย IRGC เป็นกองกำลังทางทหารระดับสูงของอิหร่าน ซึ่งถูกสหรัฐฯ มองว่า เป็นองค์กรก่อการร้าย

พล.ต. ฮอสเซน ซาลามี ผู้บัญชาการ กล่าวว่า "ใครก็ตามที่อยากจะให้ผืนแผ่นดินของตัวเองเป็นสมรภูมิรบ ก็เดินหน้าเข้ามา ระวังไว้ด้วยว่า ความก้าวร้าวที่จำกัด จะไม่ถูกจำกัดอีกต่อไป เราจะไล่ล่าผู้รุกรานทุกคน"

อะไรอยู่เบื้องหลังการโจมตีโรงกลั่นน้ำมันซาอุฯ

กลุ่มฮูธิได้กล่าวย้ำอีกครั้งว่า พวกเขาเป็นผู้ก่อเหตุโจมตีโรงกลั่นน้ำมันของซาอุฯ แต่ซาอุฯ ก็ยังกล่าวหาอิหร่านว่าเป็นผู้ก่อเหตุ โดยรัฐบาลอิหร่านยังคงยืนกรานปฏิเสธส่วนเกี่ยวข้องใด ๆ ต่อเรื่องนี้

คำบรรยายวิดีโอ, ทำไมสหรัฐฯ และอิหร่าน จึงเป็นศัตรูคู่แค้น

การโจมตีดังกล่าว ส่งผลกระทบอย่างรุนแรงแต่ปริมาณน้ำมันของซาอุฯ และอาจจะส่งผลกระทบในระยะยาวได้

ซาอุฯ ได้นำเศษชิ้นส่วนอาวุธที่อิหร่านผลิตมาแสดงด้วย แต่ไม่ได้เปิดเผยสิ่งที่พบทั้งหมด

ด้านกลุ่มกบฏฮูิ ได้ปล่อยโดรนหลายลำ ยิงขีปนาวุธและจรวดโจมตีซาอุฯ

ความขัดแย้งดังกล่าวเกิดจากการที่กองกำลังผสมนำโดยซาอุฯ ได้โจมตีกลุ่มกบฏฮูธิทางอากาศในปี 2015 หลังจากที่กลุ่มฮูธิได้ขับไล่ประธานาธิบดีอาเบดราบูห์ มันซูร์ ฮาดี และบุกยึดครองกลุ่งซานา เมืองหลงของเยเมน

ส่วนข้อสงสัยว่าอิหร่านมีส่วนเกี่ยวข้องในการโจมตีโรงกลั่นน้ำมัน มาจากการที่อิหร่านเป็นชาติอริที่สำคัญในภูมิภาคของซาอุฯ และยังไม่เห็นด้วยกับการที่สหรัฐฯ ถอนตัวออกจากข้อตกลงนิวเคลียร์ด้วย

สหรัฐฯ กล่าวหาอิหร่านว่า ก่อเหตุโจมตีเรือบรรทุกน้ำมัน 2 ลำในอ่าวเปอร์เซียช่วงเดือนมิ.ย. และก.ค. รวมถึงการโจมตีอีก 4 ครั้งในเดือนพ.ค. แต่รัฐบาลอิหร่านปฏิเสธข้อกล่าวหาทั้งหมด

ใครเป็นพวกใคร

ปัจจุบัน ชาติที่สนับสนุนอิหร่านในภูมิภาคคือ อิรัก ส่วนชาติที่อยู่ฝักใฝ่ฝ่ายเดียวกับซาอุฯ คือ อียิปต์ สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ และบาห์เรน

ส่วนชาติที่มีเสียงแตกแยกกันในเรื่องนี้คือ ซีเรีย ซึ่งฝ่ายรัฐบาลสนับสนุนอิหร่าน ส่วนฝ่ายต่อต้านสนับสนุนซาอุฯ เลบานอน ซึ่งฝ่ายเฮซบอลเลาะห์ สนับสนุนอิหร่าน ส่วนกลุ่มซุนนี สนับสนุนซาอุฯ เยเมน ซึ่งรัฐบาลพลัดถิ่นสนับสนุนซาอุฯ ส่วนกลุ่มกบฏฮูธิ สนับสนุนอิหร่าน

ขณะที่อิสราเอล ไม่ฝักใฝ่ฝ่ายใด

Map showing who supports whom
Presentational white space