แนวทางวินิจฉัยโรคในเด็กแบบใหม่ เร็วกว่าเดิมสองเท่า อาจเป็น "จอกศักดิ์สิทธิ์" ทางการแพทย์

คณะนักวิจัยในสหราชอาณาจักรค้นพบวิธีวินิจฉัยโรคในเด็กแบบใหม่ ที่ช่วยให้แพทย์สามารถเลือกวิธีรักษาที่ถูกต้องได้เร็วกว่าเดิมถึงสองเท่า

ทั่วไปแล้ว การตรวจหาสาเหตุของอาการไข้ ว่ามาจากการติดเชื้อไวรัส แบคทีเรีย หรือเกิดจากเหตุอื่น ๆ มักจะยุ่งยากและใช้เวลานานหลายวัน หรือหลายสัปดาห์

ล่าสุด คณะผู้วิจัยจากอิมพีเรียล คอลเลจ ลอนดอน (Imperial College London) เปิดเผยว่า ได้พบวิธีการวิเคราะห์รูปแบบหน่วยพันธุกรรมหรือยีน (gene) จากเลือดของผู้ป่วย ที่สามารถช่วยทำให้การวินิจฉัยโรคเป็นไปอย่างรวดเร็วมากขึ้น

ทั้งนี้ การพัฒนาวิธีการวินิจฉัยโรคดังกล่าวยังอยู่ในระยะเริ่มต้น แต่หากพัฒนาสำเร็จและได้รับการรับรองให้นำมาใช้ การวินิจฉัยโรคด้วยการตรวจเลือดนี้จะช่วยลดการใช้ยาปฏิชีวนะเกินขนาด ซึ่งบ่อยครั้งแพทย์มักจ่ายยาปฏิชีวนะให้แก่เด็กที่ไม่สบาย ทั้งที่มันรักษาได้เฉพาะการป่วยที่เกิดจากแบคทีเรีย แต่ไม่ได้รักษาโรคที่เกิดจากไวรัส

นี่กลายเป็นส่วนหนึ่งของปัญหาเชื้อโรคดื้อยา หรือภาวะที่ยาไม่สามารถรักษาอาการติดเชื้อได้ตามที่ควรจะเป็น

ค้นหารูปแบบของยีน

งานวิจัยเกี่ยวกับเด็กที่ป่วยด้วยอาการไข้ และรักษาตัวในโรงพยาบาลต่าง ๆ ใน 9 ประเทศแถบยุโรปพบว่า เด็กที่เป็นไข้และมาหาหมอกว่า 75% ไม่ได้รับการวินิจฉัยโรคก่อนจ่ายยา

ดร.มีร์สินี คาโฟโร ผู้ร่วมวิจัยและนักวิชาการอาวุโสจากอิมพีเรียล คอลเลจ ลอนดอน ระบุว่า การหาสาเหตุที่แท้จริงของอาการไข้เป็นสิ่งที่ท้าทายมากที่สุด แม้จะวินิจฉัยด้วยการทดสอบทางการแพทย์ที่ดีที่สุดแล้วก็ตาม

ไม่เพียงเท่านั้น การตรวจหาสาเหตุของโรค อาจใช้เวลานานหลายชั่วโมงถึงหลายสัปดาห์เลยทีเดียว

แต่ด้วยวิธีการตรวจใหม่นี้ จะช่วยให้แพทย์สามารถวินิจฉัยอาการติดเชื้อที่ร้ายแรงต่อชีวิต หรือ โรคภัยต่าง ๆ เช่น ภาวะติดเชื้อ, วัณโรค และปอดบวม และทำให้ผู้ป่วยสามารถได้รับการรักษาอย่างถูกต้องและทันท่วงที

ในการศึกษาที่ได้รับการเผยแพร่ในวารสารทางการแพทย์ Cell Press Med ผู้วิจัยใช้วิธีการวินิจฉัยโรคที่แตกต่างออกไป ด้วยการวิเคราะห์ข้อมูลจากผู้ป่วยหลายพันคน ในจำนวนนั้นมีเด็กรวมอยู่ด้วย 1,000 คน และ 18 คนเป็นโรคติดต่อหรือโรคอักเสบต่าง ๆ

ทีมวิจัยค้นพบว่า สามารถตรวจสอบปฏิกิริยาของยีนสำคัญ ว่าตอบสนองแบบ "เปิดหรือปิด" ต่อโรคต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็น ไข้หวัด, มาลาเรีย, เชื้อแบคทีเรียอีโคไล, เยื่อหุ้มสมองอักเสบ และอาการข้ออักเสบ เป็นต้น

ทั้งนี้ เนื่องจากร่างการของคนเรา จำเป็นต้องมีชุดยีนแบบเดียวกันเพื่อต่อสู้กับโรคภัยต่าง ๆ นั่นหมายความว่า นักวิจัยสามารถใช้แนวทางนี้ เพื่อตรวจหาสาเหตุของโรคได้

จากนั้น นักวิจัยจึงใช้ "สัญลักษณ์โมเลกุล" เหล่านี้ เป็นพื้นฐานเพื่อทดสอบกลุ่มผู้ป่วยเด็กมากกว่า 400 คน ที่เข้ารับการรักษาภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด แล้วนำไปเปรียบเทียบกับวิธีการทดสอบมาตรฐานสูงในปัจจุบันว่า วิธีทดสอบแบบไหนรวดเร็วและแม่นยำกว่า

จอกศักดิ์สิทธิ์

ผลการศึกษาที่ออกมาพบว่า วิธีการใหม่มีความแม่นยำกว่า 90% แต่คณะวิจัยย้ำว่ายังต้องศึกษาพัฒนาอีกมาก เพื่อให้แนวทางการวินิจฉัยโรคใหม่นี้สามารถใช้งานได้จริงในทางปฏิบัติ

"การทดสอบวินิจฉัยโรคแห่งอนาคตนี้จะช่วยให้การรักษาผู้ป่วยเป็นไปอย่างถูกต้อง ตรงกับอาการของโรค และทันเวลา ในขณะเดียวกันยังช่วยให้เราสามารถใช้ประโยชน์จากยาปฏิชีวนะได้อย่างสูงสุด และลดระยะเวลาในการวินิจฉัยโรคอักเสบต่าง ๆ ได้อีกด้วย" ดร.คาโฟโร กล่าว

ด้านศาสตราจารย์ไมเคิล เลวิน ผู้ร่วมวิจัย และหัวหน้าแผนกกุมารเวชศาสตร์ของอิมพีเรียล คอลเลจ ลอนดอน กล่าวว่า วิธีดังกล่าวถือเป็น "การเปลี่ยนแปลงในวงการสาธารณสุข"

ปัจจุบัน วิธีการวินิจฉัยโรคแบบใหม่นี้กำลังใช้ทดสอบกับผู้ป่วยในโรงพยาบาลหลายหมื่นคน ทั้งในยุโรป แอฟริกา และเอเชีย เพื่อช่วยให้บุคลากรทางการแพทย์สามารถค้นหาต้นตอของโรคได้อย่างรวดเร็วและนำไปสู่การตัดสินใจรักษาให้ทันสถานการณ์

ศาสตราจารย์เดเมียน โรแลนด์ แพทย์จากแผนกกุมารเวชศาสตร์ฉุกเฉิน โรงพยาบาลมหาวิทยาลัยของเลสเตอร์ กล่าวชื่นชมวิธีการวินิจฉัยรูปแบบใหม่ที่สามารถบ่งชี้สาเหตุการป่วยไข้ในเด็กได้อย่างรวดเร็วนี้ว่า ราวกับ "จอกศักดิ์สิทธิ์"

เขาบอกอีกว่า การศึกษานี้เป็นการเปิดประตูไปสู่โมเดลใหม่ของการรักษาโรค แต่ก็ยังอยู่ในช่วงต้น ๆ ของการพัฒนาเท่านั้น