Immisa ayay ku kacaysaa in la soo rido diyaaradda aan duuliyaha lahayn ee Iran?

Iiraan waxay fulisay in ka badan 2,000 weerar magdhow ah oo ay ku adeegsadeen drones is-miidaamin ah guud ahaan Bariga Dhexe, kadib weerarradii ay fuliyeen Israa'iil iyo Maraykanka.

Sida warbixinnadu sheegayaan, waxaa ilaa hadda la tuuray in ka badan 800 gantaal difaac ah si loo burburiyo drones-kan Iiraan ee qiimahoodu yahay ilaa $4 milyan midkiiba.

Charles Clover, wariyaha arrimaha amniga iyo difaaca ee Financial Times, ayaa u sheegay BBC in gantaal kasta oo Patriot ah uu ku kacayo qiyaastii $4 milyan.

Nidaamka difaaca ee Maraykanka ee ugu badan ee lagu ilaaliyo gobolka Khaliijka waa Patriot, kaas oo ay isticmaalaan xulafada si ay uga hortagaan drones-ka Iiraan.

"Dagaalkan waa mid aad ugu adag Maraykanka iyo xulafadiisa Khaliijka. Dhinaca kale, nidaamka lagu difaacayo drones-ka Iiraan waa mid aan ku filnayn, dhinaca kale, waxay qaadan doontaa waqti in la horumariyo gantaallo dheeraad ah," ayuu yiri Clover.

Imaaraadka Carabta (UAE) ayaa sheegtay in ilaa hadda in ka badan 1,000 drone oo Iiraan ah lagu garaacay gudaha dalka.

Sida ay sheegeen mas'uuliyiinta, kaliya 71 drone ayaa ku guuleystay inay jebiyaan xannibaadda nidaamka difaaca.

Markii Iiraan ay ku weerartay Israa'iil boqolaal drones sanadkii 2024, waxaa la sheegay in Boqortooyada Ingiriiska ay ka tuurtay gantaallo diyaaradaha dagaalka si ay qaar ka mid ah u qabtaan, iyadoo la qiyaasay in gantaal kasta uu ku kacayay qiyaastii £200,000.

Gantaaladan difaaca ee qaaliga ah ayaa ah habka kaliya ee lagu joojin karo gantaalada ballistic-ga ee Iran iyo diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ee 'Shahid'.

Qiimaha drone-ka Iiraan ee Shahed 136 waxaa lagu qiyaasaa inuu yahay $20,000 ilaa $50,000.

Hadda, Maraykanku wuxuu isku dayayaa inuu helo hab jaban oo lagu joojin karo drones-ka Iiraan, waxaana uu go'aansaday inuu ka faa'iideysto khibradda Ukraine.

Sida uu sheegay wariyaha arrimaha amniga iyo difaaca ee Financial Times, Ukraine waxay dhistay drones loo adeegsado burburinta drones kale. Drones-kan waxay ku duulaan xawaare hoose, laakiin waxay noqdeen kuwo waxtar leh marka loo isticmaalo drones-ka Ruushka waxaana si ballaaran loo adeegsaday.

Iiraan sannadihii u dambeeyay waxay drones u dhoofisay Ruushka, laakiin hadda Ruushka laftiisu wuxuu adeegsanayaa tiknoolajiyadda Iiraan si uu u dhiso drones ka jaban oo waxtar badan gudaha dalka.

Sida uu sheegay Klover, Ruushka wuxuu isticmaalay drones-kan tirado badan oo ka mid ah.

Dalka Maraykanka ayaa dhawaan sidoo kale soo saaray drone cusub oo la yiraahdo Low Cost Unmanned Combat Strike System (LOCS). Sida lagu sheegay warbixinta Reuters, qiimaha drone-kan wuxuu noqon karaa ugu yaraan $35,000.

Admiral Brad Cooper, taliyaha ciidamada Maraykanka ee Bariga Dhexe, ayaa yiri:

"Maraykanku wuxuu nuqul ka sameeyay naqshadda Iiraan, wuu horumariyay, haddaana wuxuu ku isticmaalayaa weerarada ka dhan ah Iiraan."

Klover ayaa intaa ku daray in soo saarista drones-ka Ukraine aysan weli baahsanayn, isla markaana Maraykanka aan weli haysan tiro ku filan oo drones ah.

Si kastaba, Ukraine waxaa laga codsaday inay khubaradeeda u soo diraan Pentagon si ay u bartaan Maraykanka sida loo dhiso drones jaban oo waxtar leh.

Qiimaheedu wuu jaban yahay laakiin wa mid wax burburisa

Drones-ka is-miidaaminta waxay wataan qaraxyo, waxayna qarxaan marka ay la dhacaan bartilmaameedka, iyagoo sababa waxyeello weyn.

Weerarkii ugu dhimashada badnaa ee ciidamada Maraykanka ilaa hadda dagaalka waxaa fuliyay drone.

Drone Iiraan ah ayaa ku dhacay saldhig milatari oo Kuwayt ku yaalla, taasoo keentay in lix askari oo Maraykan ah ay ku dhinteen.

Qaar ka mid ah weerarradan ayaa ka dhacay magaalooyinka, taasoo cabsi gelisay dadka ku nool dalalka Khaliijka.

Khubaradu waxay sheegeen in xaaladdan ay qayb ka noqon karto istiraatiijiyadda Iiraan ee lagu abuuro cabsi iyo cadaadis lagu saaro Maraykanka si uu uga baxo dagaalka sida ugu dhakhsaha badan.

Muuqaal ay xaqiijisay BBC wuxuu muujinayaa drone Iiraan ah oo si sare u degaya, kuna dhacaya radar ku rakiban xarunta Taliska Shanaad ee Ciidanka Badda Maraykanka ee Manama, Baxrayn, taasoo keentay in qashinka hawada uu ku faafiyo iyo in dhismaha uu burburo.

Muuqaal kale oo ka yimid Imaaraadka Carabta ayaa muujinaya drone ku dhacay hoteel ku yaalla aagga Palm Jumeirah ee Dubai, taasoo dhalisay dab iyo qarax xooggan.