نبرد در شرق اوکراین ممکن است نتیجه جنگ را مشخص کند

- نویسنده, جاناتان بیل
- شغل, خبرنگار امور دفاعی بیبیسی
مردم شرق اوکراین میدانند که روسها به زودی حملات خود را تشدید خواهند کرد. به نظر میرسد حتی سگهای خیابان هم با خبر باشند و هر وقت از دور صدای آتش توپخانه شنیده میشود، پارس میکنند.
در حال حاضر صدها هزار نفر به غرب اوکراین فرار کردهاند جایی که در امنیت نسبی هستند. در عین حال بار دیگر صفوف بلندی از وسایل نقلیه روسی، که با ماهواره رصد شده، به سوی شرق می روند.
در دونباس نیز نشانه هایی هست که اوکراین درحال وارد کردن تجهیزات نظامی بیشتر از جمله خودروهای زرهی و سیستمهای دفاع هوایی است، اما نه در حجمی که روسیه مشغول استحکام نیروها بوده.
اوکراین احتمالا از نظر تاکتیکی حرکاتش را با زیرکی بیشتری انجام میدهد یا اینکه تجهیزات کمتری در اختیار دارد. احتمالا هر دو اینها درست است.
بسیاری بر این باورند که این مرحله از جنگ در شرق می تواند سرنوشت مناقشه را رقم بزند. همچنین انتظار میرود دورهای خونین در پیش باشد.
ارتش اوکراین به درخواست ما یکی از صفوف توپخانهای خود را که در حال حاضر مشغول گلولهباران مواضع روسیه است به ما نشان داد. تنها راه رسیدن به این ناحیه، سفر با خودروی زرهی از میان مزارع بود. بیشتر جنگ در اینجا در ناحیهای باز انجام خواهد شد. نیروهای اوکراینی از مواضع دفاعی که قبلا حفر شده استفاده خواهند کرد.
ما با نگرانی در آسمان دنبال هواپیماهای روس میگشتیم، اما اوکراین هنوز مجهز به سیستمهای ضدهوایی است. ما وسیلهای را دیدیم که مجهز به رادار و موشک و ضدهوایی بود که از ما خواستند از آن فیلم نگیریم.

پدافند هوایی بیشتری در اطراف توپخانه وجود داشت، از جمله موشکهای ضدهوایی کوتاه برد استینگر که غرب در اختیار اوکراین گذاشته است.
این نوع تسلیحات تاثیر قابل توجهی در جنگ داشته است. هرچند ممکن است روسیه در آسمان برتری داشته باشد، اما هنوز آن را کنترل نمیکند.
توپخانه اوکراین هم موثر بوده. ما شاهد صفوف طولانی توپخانه نبودیم، اما یک واحد سیار کوچک دیدیم که مترصد حرکت در هر لحظه بود. هرچند روسیه ارتش بزرگتری دارد، نیروهای اوکراینی به توانایی حرکت و خطوط دفاعی قوی متکی هستند.
ولودیمیر، سرباز اوکراینی، به من گفت که آنها باید دایما موقعیت خود را عوض کنند تا هدف قرار نگیرند.
او گفت: "اگر بیش از دو سه روز در یک جا بمانیم، ما را می زنند."
او به تفاوت مهم دیگری اشاره میکند. توپخانه اوکراین مواضع نظامی - از جمله توپخانه روسیه - را هدف میگیرد، در حالی که روسیه به گفته او شهرهای بزرگ و کوچک را هم گلوله باران می کند.
او گفت: "آنها به شهرهای ما تیراندازی می کنند چون می خواهند مردم وحشتزده شوند. آنها می خواهند مردم ما تسلیم شوند."
تا زمانی که دفاع هوایی و توپخانه اوکراین کارایی داشته باشد، روسیه برای پیشروی جدی در تقلا خواهد بود. هر دو طرف تا کنون تعداد مشابهی سرباز در منطقه داشته اند که حدود ۳۰ تا ۴۰ هزار نفر میشود.

اما مقامهای غربی میگویند روسیه قصد دارد قدرت خود را در منطقه دو یا حتی سه برابر کند. آنها می افزایند زمانی که روسیه برای تجدید واحدهای خود لازم دارد احتمالا قابل توجه خواهد بود. برخی تخمینها حاکیست که توان نظامی روسیه از زمان شروع جنگ ۲۰ درصد افت کرده است.
اوکراین همچنین برخی از آبدیدهترین نیروهای جنگی خود را در منطقه مستقر کرده. آنها در هشت سال گذشته در حال نبرد با جدایی طلبان مورد حمایت روسیه بودهاند.
آنها از خندقهای مستحکم و مواضع دفاعی قوی برخوردارند. ممکن است برخی از این نیروها خسته به نظر برسند، اما ظاهرا روحیه خوبی دارند.
همپیمانان غربی اوکراین اطلاعات مربوط به تحرکات نظامی روسیه را به طور زنده در اختیار اوکراین میگذارند. جزئیات این همکاری فاش نشده، اما مقامهای اوکراینی و غربی این موضوع را در گفت و گو با بی بی سی تصدیق کردهاند.
روسیه همچنان از نظر تعداد برتری دارد. پس از حمله ناکام در اطراف کییف، پایتخت، دهها هزار سرباز دیگر در حال استقرار مجدد هستند. روسیه اکنون در جبهههای کمتری میجنگد و خطوط تدارکاتی آن دیگر به اندازه سابق طولانی نخواهد بود.
در این بخش اوکراین تمایل به روسیه قویتر از سایر بخش های اوکراین است. پلیس رهگذران را بازرسی می کند شاید خرابکاران روس در میان آنها باشند. آنها تلفن های موبایل را جستجو میکنند. نگران کسانی هستند که ممکن است اطلاعات و عکسهایی درباره مواضع دفاعی اوکراین ارسال کنند.
سرهنگ الکساندر مالیش، رئیس پلیس محلی، به من گفت که بیشتر روزها تعدادی دستگیر و تحویل سازمانهای اطلاعاتی میشوند.
"من نمی فهمم در سرشان چه میگذرد... شاید تبلیغات روسیه باشد؟ فکر می کنم که مردم اوکراین پس از جنگ، باید این مساله را حل کنند که باید با افرادی که به کشور اشغالگر کمک کردهاند چه کنند."

چندین شهر در شرق اوکراین هدف حملات هوایی، آتش توپخانه و موشک های روسیه قرار داشته. در قبرستانی در کراماتورسک - جایی که هفته پیش بیش از ۵۰ نفر در حمله هوایی روسیه به یک ایستگاه قطار کشته شدند - گورهای تازهای حفر میشود.
ما از دور مراسم خاکسپاری یکی از کشتههای اخیر اوکراین را نظاره کردیم.
الکساندر تیسلنکو، ۳۴ ساله، سرباز نیروهای ویژه اوکراین بود که در خط مقدم کشته شد. مادرش تاتیانا فقط میداند که محل استقرار او هدف راکتهای گراد روسیه قرار گرفت.
الکساندر تنها فرزند تاتیانیا بود و او که عکس پسرش را در کنار تابوت در دست داشت نمیتوانست جلو گریهاش را بگیرد.
تاتیانا بعدا به من گفت: "پسر ما زندگیاش را برای وطنش اوکراین فدا کرد. من به او افتخار میکنم، اما درد بزرگی است. تا زندهام رنج این مرگ با من خواهد بود. من پوتین (رئیس جمهور روسیه) را لعنت می کنم."
در هفتههای آینده مادران بیشتری چه در اوکراین و چه در روسیه عزادار خواهند شد. این مرحله از جنگ برای هر دو طرف مشکل خواهد بود. هر دو طرف احتمالا تلفات جدی خواهند داد. و آنچه در میان است حداکثر اهمیت را دارد.












