بررسی روزنامه های صبح تهران؛ چهارشنبه پنجم آذر

روزنامه های امروز صبح تهران در ادامه واکنش های خود به پایان مذاکرات هسته ای و تمدید مهلت مذاکره، سخنان رهبر جمهوری اسلامی را مهم دیده اند و جملاتی مانند نمی توانند در موضوع هسته ای ما را به زانو در آورند را در صفحات اول خود نقل کرده اند.

در حالی که روزنامه های تندرو همچنان به مخالفت های خود با مذاکره با غرب ادامه می دهند و دولت را شکست خورده این ماراتون یک ساله می دانند بقیه روزنامه ها با چاپ مقالاتی مخالفان را بدبین و نومید کننده مردم خوانده اند. واکنش بورس تهران به تمدید مذاکرات و بحث درباره اداره کشور با وجود تحریم ها از جمله دیگر مباحث این روزنامه هاست.

این شکست نیست

حسن بهشتی پور در مقاله ای در <link type="page"><caption> فرهیختگان</caption><url href="http://farheekhtegan.ir/?nid=1533&pid=1&type=0" platform="highweb"/></link> نوشته: آن‌گونه که از بیانیه پایانی این نشست که با شرکت شش وزیر خارجه قدرت‌ها برگزار شد، می‌توان استنباط کرد هنوز زمان برای رسیدن به توافق جامع هسته‌ای فرا نرسیده است، با وجود آنکه بسیاری تلاش دارند به نتیجه نرسیدن این دور از مذاکرات را که انتظار می‌رفت آخرین دور باشد، یک نوع شکست دیپلماتیک برای دو طرف محسوب کنند.

به نظر این مقاله: اما اگر بخواهیم واقع‌بینانه قضاوت کنیم گفت‌وگوهای وین یک گام دیگر در جهت نزدیک شدن دیدگاه‌های مذاکره‌کنندگان محسوب می‌شود زیرا همه شرکت‌کنندگان پس از پایان مذاکرات اعلام کردند شاهد پیشرفت در روند گفت‌وگوها بودند و به دلیل نداشتن فرصت کافی برای به تفاهم رسیدن بر سر طرح‌های جدید مطرح شده مجبور هستند توافق ژنو را برای یک دوره هفت ماهه دیگر تمدید کنند.

در ادامه مقاله فرهیختگان آمده: اما از نگاه ایران این مذاکرات بطلان نظر کسانی است که می‌گفتند مذاکره‌کنندگان ایرانی می‌خواهند به هر قیمتی به نتیجه برسند. همچنین نشان داده شد که مذاکره‌کنندگان ایرانی هم به منافع ملی کشور به‌خوبی آشنا هستند و هم به‌دلیل حرفه‌ای‌گری در عرصه دیپلماسی راه‌های مقاومت در برابر فشار شش قدرت جهانی را به‌خوبی می‌دانند.

دولت تغییر کرده است

مصطفی داننده در سرمقاله <link type="page"><caption> ابتکار</caption><url href="http://iranpress.ir/ebtekar/Ebtekar/News.aspx?NID=141257" platform="highweb"/></link> و در انتقاد به مخالفان داخلی مذاکرات هسته ای نوشته: برخی از جریان‌های سیاسی نمی‌خواهند تغییر در ایران را باور کنند. آنها نمی‌خواهند بپذیرند که مردم در خرداد ۹۲، رای به تغییر دادند و اعلام کردند طرفدار مذاکره، گفت‌وگو و اعتدال هستند و دیگر دوست ندارند مشکلات گذشته را تجربه کنند.

این جریان سیاسی در جریان انتخابات ریاست جمهوری ۹۲، در فیلم‌های تبلیغاتی خود، سعید جلیلی را نماد قهرمان ملی و مذاکرات او با طرف غربی را نشان اقتدار کشور معرفی می‌کردند و مذاکرات هسته‌ای دولت خاتمی که اتفاقا توسط حسن روحانی مدیریت می‌شد را نماد خواری و ذلت ایران نامیدند و این سخنان خود را نظر کل مردم ایران معرفی کردند.

به نوشته این مقاله: برگه‌های رای اما حرف تازه‌ای داشت که برخلاف نظر این دوستان بود. مردم به اعتدال و مذاکره رای داده بودند و تنها ۴ میلیون نفر از گفتمان هشت سال پیش از این دولت، حمایت کرده بودند. حالا بعد از گذشت بیش از یک سال و نیم از عمر دولت روحانی، هنوز طرف مقابل این دولت را دولت تمام مردم نمی‌داند و اعلام می‌کند جامعه ایرانی سیاست‌های خارجی دولت روحانی را قبول ندارد.

سیدعلی میرفتاح در صفحه آخر <link type="page"><caption> اعتماد</caption><url href="http://etemad.vipserver.ir/Default.aspx?NPN_Id=20&pageno=16" platform="highweb"/></link> نوشته: مذاکرات هسته‌ای فیل در تاریکی نیست، مع ذلک برخوردهای سیاسی با آن به‌شدت یادآور همین قصه است و انگار که هیچ واقعیتی در تهران و وین و واشنگتن وجود ندارد و هر کسی صرفا از ظن خود و به زعم خود یار آن می‌شود، بلکه آن را دشمن می‌دارد. روزنامه‌های مخالف دولت را نگاه کنید. یکی زده «تمدید تحریم‌ها» یکی دیگر عین مهر باطل شد روی عکس مذاکره‌کننده‌ها زده «تمدید شد» و آن یکی هم سه تای فونت «شاه رفت» زده «هیچ».

به نوشته این مقاله: در دولت قبل هم مذاکرات جریان داشت و اگر بخواهیم انصاف را رعایت کنیم برای هر دور آن ایام باید هیچی ١٠ برابر هیچ فلان روزنامه بزنیم. تازه علاوه بر هیچ سایه جنگ را هم از سر ملت کوتاه نکردند بلکه دستی دستی پرونده را از شورای حکام به مجمع عمومی بردند و کاری کردند بلکه کاری نکردند و آنقدر پا از روی مار برنداشتند که حتی چین و روسیه هم رفتند پشت امریکایی‌ها و امضا کردند که دوست و هم پیمان خود را در لیست سیاه و نکبت تحریم درآوردند. کم به چین و روسیه حال ندادیم.

مقاله اعتماد بدان جا رسیده که: چند سال رفتند و آمدند و هر بار بر شدت تحریم‌ها افزودند و تعداد قطعنامه‌ها را بیشتر کردند و جز شعار قدمی برنداشتند و جز چهار تا روزنامه‌نگار منتقد که آنها هم متهم به سیاه نمایی و ترویج ناامیدی شدند هیچ کس حرفی نزد. آیا نا‌امیدی فقط دوره احمدی‌نژاد بد بود و حالا هر کس توی دل ملت را خالی کند کار خوبی کرده و جزو ارزشمداران است؟

دولت برنامه ای ندارد

حسین شریعتمداری در ادامه مخالفت های خود با گفتگوهای هسته ای در یادداشت روز <link type="page"><caption> کیهان</caption><url href="http://kayhan.ir/fa/issue/299/2" platform="highweb"/></link> نوشته: در حالی که متأسفانه دولت محترم در کنار مذاکرات هسته‌ای برنامه موازی نقشه جایگزین دیگری ندارد، حریف با وجود امتیازات نقد فراوانی که گرفته است، چند برنامه موازی دیگر را با جدیت دنبال می‌کند که یکی از با اهمیت‌ترین آنها پروژه کاهش قیمت نفت با همکاری مستقیم سعودی است. آمریکا طی دو ماه اخیر با عملیاتی کردن این پروژه قیمت نفت را از ۱۲۰ دلار در هر بشکه به ۸۰ دلار رسانده و پیش‌بینی می‌شود که این روند تا کاهش ۷۰ دلار ادامه یابد.

نکته دیگری که مدیر این روزنامه روی آن انگشت گذاشته این جاست که با محاسبه وی کاهش بهای نفت ۸‌میلیارد و ۴۰۰‌میلیون دلار از درآمد نفتی طی ۷ ماه آینده کاسته می‌شود یعنی، طی ۷ماه آینده ۴/۲ میلیارد دلار از دارایی‌های خودمان را آزاد می‌کنند در مقابل اما دهها میلیارد دلار از دارایی‌های جدید نفتی کشورمان را بلوکه می‌کنند و ۸/۴‌ میلیارد دلار نیز از درآمد نفتی ایران می‌کاهند!

کیهان معتقد است این که دولت تدارک و طراحی برنامه ای برای شکست ندارد آیا باعث نمی شود که تنها راه پیش روی را ابراز امیدواری به مذاکرات هسته‌ای بدانیم؟ امیدی که روند یکسال و نیم گذشته نشان از «واهی» بودن آن دارد.

واکنش بورس به تمدید مذاکرات

<link type="page"><caption> شهروند</caption><url href="http://shahrvand-newspaper.ir/Default.aspx?NPN_Id=108&pageno=4" platform="highweb"/></link> تیتر اصلی صفحه اول خود را به برداشت وارونه و هیجانی بورس از مذاکرات هسته ای اختصاص داده و در توضیح آن نوشته: ضرب‌الاجل برای رسیدن به توافق قطعی بین ایران و ١+٥ بالاخره به آخر رسید تا آرامش ایجادشده پس از توافق ‌سال ٩٢ تمدید شود؛ این اتفاق برای خیل کثیری از فعالان اقتصادی که با پیش‌بینی‌های خود، منتظر توافق نهایی و بهبود معجزه‌وار اقتصاد بودند، شوک بزرگی محسوب می‌شود.

به نوشته این گزارش: شوک از این جهت که بسیاری از کسانی که اینگونه پیش‌بینی داشتند منتظر گرانی سهام خریداری‌شده خود بودند و تمدید مذاکرات برایشان اتفاق مهمی قلمداد نمی‌شد. این برداشت بدون پشتوانه هم باعث شد تا روز پس از تمدید توافق و درحالی‌که تا روز قبل صف‌های خرید سهام تشکیل شده بود، جهتی عکس بیابد و صف‌های فروش تشکیل شود.

گزارش شهروند معتقد است: دلیل هم مشخص بود، انتظار تحول بزرگ و ناگهانی کسانی که خشت روی خشت خیال‌های خوش می‌گذاشتند، حالا سوی دیگری یافته، غافل از این که، حساب و کتاب منطقی می‌گوید این مذاکرات نیست که ناموفق بوده بلکه پیش‌بینی‌های آنهاست که سرعتش از شتاب تحولات پیشی گرفته و با سر به دیوار شکست خورده است.

معجزه در کار نیست

سعید لیلاز در سرمقاله <link type="page"><caption> جهان صنعت</caption><url href="http://www.jahanesanat.com/3/" platform="highweb"/></link> نوشته: با تمدید توافق ژنو در مذاکرات وین اتفاق خاصی رخ نخواهد داد چراکه با انضباط مالی و داشتن برنامه می‌توان بسیاری از گره‌های اقتصادی را باز کرد. اقتصاد ایران با بحران مواجه نمی‌شود و با شرایط فعلی می‌توان به خوبی اقتصاد کشور را پیش برد. به عبارت دیگر، مشکلات اقتصادی ما با توافق هسته‌ای حل نمی‌شد بلکه «مدیریت مناسب» گره‌گشای مسایل اقتصادی است.

این اقتصاددان نظر داده که: مصالحه هسته‌ای، ایران را از یک بحران ژئوپلتیک خارج می‌کند نه فقط اقتصادی. مطمئنا توافق هسته‌ای بر اقتصاد ایران اثر مثبت خواهد گذاشت اما تعیین‌کننده نیست. برای حل مسایل اقتصادی ایران به دلیل وخامت اوضاعی که به دولت روحانی به ارث رسیده، به یک داروی بسیار سریع نیاز هست.

سرمقاله جهان صنعت تاکید کرده: اینکه با توافق تمامی مسایل حل می‌شود و روابط ایران و غرب دوستانه می‌شود یک توهم بزرگ است. عدم توافق هسته‌ای هیچ‌گاه ما را به شرایط خرداد‌ماه سال ۹۲ باز نخواهد گرداند چراکه دیگر آن تیم معروف و تنش‌جو در راس دولت نیست.

در انتهای این مقاله آمده: با این اوصاف بانک مرکزی نباید منتظر توافق هسته‌ای برای تک‌نرخی کردن نرخ ارز باشد. این امر موجب احیای بنیه تولید و افزایش درآمد ریالی دولت می‌شود. همچنین کنترل مصرف ارز را در پی خواهد داشت.

اشتغالزایی و کاهش فساد نیز در پی تک‌نرخی کردن ارز خواهد آمد.

هادی حق شناس در <link type="page"><caption> اعتماد</caption><url href="http://etemad.vipserver.ir/Default.aspx?NPN_Id=20&PageNO=16" platform="highweb"/></link> به عنوان راه حل هایی برای جبران کاهش بهای نفت در بازار جهانی نوشته یک راه این است که دولت فروش نفت را افزایش دهد. در سال گذشته ایران تنها یک میلیون بشکه نفت صادر کرده است. اگر اوضاع طوری پیش رود که بخشی از تحریم‌های نفتی ایران لغو شود بر اساس اظهار نظر وزیر نفت هم تولید و هم صادرات نفت و گاز افزایش پیدا خواهد کرد و اگر قیمت نفت هم پایین بماند، ایران با افزایش تولید درآمد بیشتری را کسب خواهد کرد.

به نظر نویسنده این مقاله راه دوم افزایش فروش محصولات پتروشیمی است که خودش یک منبع بزرگ تامین درآمد برای دولت است و راه سوم هم افزایش درآمد مالیاتی است. این یک واقعیت است که اگر دولت تمهیدات لازم در این زمینه را اتخاذ کند بی‌شک درآمد مالیاتی می‌تواند نسبت به تولید نفت در کشور برای دولت درآمدزا‌تر باشد.

برای نجات هر یک از صنایع

شهرام شهیدی با اشاره به اظهار نظر اکبر ترکان که گفته جز قرمه سبزی و بزباش در هیچ صنعتی جلو نیستیم برای بررسی های فنی و ژئوشکمی، نفراتی را به عنوان سردمداران هر صنعت پیشنهاد کرده، علی مطهری برای نجات صنعت قرمه سبزی با توجه به کله‌یی که بوی قرمه‌سبزی‌اش در فرسنگ‌ها دورتر شنیده می‌شود.

طنزنویس برای صنعت آبگوشت بزباش وزیر علوم را پیشنهاد کرده که باید بزبیاری‌های این حوزه را هرطور شده رفع و رجوع کند. برای صنعت جگر دو روش جگر هموژنیزه پخته شده و نیز روش غیر پاستوریزه جگرت را خام خام بخورم را پیشنهاد کرده و نوشته: با موکول کردن توافق جامع به خرداد ١٣٩٤ در هر دو روش می‌توان از مدیریت دکتر ظریف استفاده کرد.

طنز <link type="page"><caption> اعتماد</caption><url href="http://etemad.vipserver.ir/Default.aspx?NPN_Id=20&PageNO=3" platform="highweb"/></link> برای صنعت سیب زمینی نوشته به علت تعدد نامزدها بین طیف مخالف توافق هسته‌ای اخیر، اجماع صورت نگرفته و باید منتظر بمانیم ببینیم کی بالاخره موفق به اخذ تصمیم و یکپارچگی می‌شوند و برای صنعت آش کشک خاله بهترین گزینه روی میز برای سر و سامان دادن به وضعیت صنعت مهم و البته حیاتی‌اش کشک خاله – که بخوریم و نخوریم پای‌مان حساب می‌شود – سرافراز، رییس سازمان صداوسیما را در نظر گرفته است.