برخورد با تجمع بستگان محکومان به اعدام در ایران در روزهای اخیر

تجمع تعدادی از خانواده‌های محکومان به اعدام در یک هفته گذشته مقابل ساختمان قوه قضاییه در تهران با برخورد شدید نیروهای امنیتی روبه‌رو شده است.

این خانواده‌ها خواستار توقف اجرای حکم اعدام عزیزانشان هستند و از قوه قضاییه خواسته‌اند یک درجه به آنها تخفیف دهد.

ایران بعد از چین بالاترین آمار اعدام را در جهان دارد. این در حالی است که این مجازات در نزدیک به سه چهارم کشورهای دنیا لغو شده، یا اجرا نمی‌شود.

خانواده این اعدامیان، حدود یک هفته است در مقابل قوه قضاییه تجمع می‌کنند و به «اعدام نه» می‌گویند. اما تجمع‌کنندگان می‌گویند صدایشان به جایی نمی‌رسد.

یک مرد در بین این معترضین می‌گوید «کسی نیست صدای ما را به جایی برساند. کسی نیست صدای ما رو به مجامع عمومی برساند.»

او می‌گوید که آیا درخواستشان «زیاد» و یا «غیرعقلانی» است؟ و اضافه می‌کند: «جوانان، عزیزانمان را ببخشید، یک درجه تخفیف بدهید. جرم کرده‌اند و حبس بکشند، اما نمی‌خواهیم اعدام شوند.»

در روزهای گذشته بارها نیروهای امنیتی و انتظامی مانع تجمع خانواده‌های محکومان به اعدام شدند.

براساس گزارش‌ها حتی تعدادی از معترضان را هم بازداشت کردند. از تعداد بازداشتی‌ها و سرنوشت آنها اطلاعی نیست.

آگنس کالامار، دبیر کل سازمان عفو بین‌الملل و گزارشگر ویژه سازمان ملل در توییتی نوشته است که «من با خانواده‌های نگران محکومان به اعدام در ایران که با شجاعت برای متوقف کردن حکم عزیزانشان اعتراض می‌کنند، می‌ایستم. مقام‌های ایران باید مجازات اعدام را لغو کنند. اعدام مجازاتی غیرانسانی و ظالمانه است. #نه_به_اعدام #اعدام_نکنید.»

کانون حقوق بشر ایران هم از این اعتراض‌ها حمایت کرده است‌‌: «خواست ما این است که مجازات اعدام از اساس لغو شود. اگر زندانیان جرمی مرتکب شده‌اند مانند تمام کشورهای دنیا می‌توان آنها را زندانی کرد اما اعدام کاملا غیرقانونی و غیرانسانی است. اما حکومت از همین حرف حق هم می‌ترسد.»

جاوید رحمان، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور ایران، در آخرین گزارش خود از آمار بالای اعدام در ایران نسبت به سال گذشته ابراز نگرانی کرد؛ بویژه اعدام‌ها برای جرایم مرتبط با مواد مخدر.

به گفته او درباره کل اعدام‌های انجام شده در ایران آمار دقیقی در دست نیست اما در سال گذشته میلادی، سال ۲۰۲۱، دست‌کم ۳۳۰ نفر ازجمله دست‌کم دو کودک مجرم و ۱۰ زن اعدام شده‌اند.

سال۲۰۲۰ هم ۲۶۷ نفر اعدام شدند، ۴ نفر از آنها کودک‌مجرم بودند.

کودک مجرم به کسانی گفته می‌شود که هنگام ارتکاب جرم منتسب، زیر ۱۸ سال بوده‌اند.

به گفته جاوید رحمان از زمستان گذشته تا دو ماه پیش دست‌کم ۲۵۱ نفر در ایران اعدام شده‌اند. دست‌کم ۶ نفر آنها زن بودند و ۵ نفرشان از شهروندان افغان.

بر اساس گزارش جاوید رحمان در اردیبهشت امسال هم که اعتراض‌های سراسری به گرانی کالاهای اساسی و مواد غذایی شدت گرفت، حکومت ایران ۵۵ نفر را اعدام کرد.

سازمان‌های حقوق بشری بارها از ایران خواسته‌اند مجازات اعدام را لغو کند اما ایران بعد از چین و قبل از عربستان سعودی و مصر همچنان بالاترین آمار اعدام را در دنیا دارد.

در چند سال گذشته اعدام بویژه فعالان سیاسی و مخالفان حکومت ایران با واکنش گسترده‌ای در میان افکار عمومی مواجه شد. شاید بشود گفت که مخالفت اجتماعی با مجازات اعدام در ایران زمانی به اوج رسید که حدود دو سال پیش به دنبال صدور حکم اعدام برای امیرحسین مرادی، سعید تمجیدی و محمد رجبی، سه تن از بازداشت‌شدگان اعتراض‌های آبان، هشتگ «اعدام نکنید» به ترند اول توییتر تبدیل شد. این هشتگ بیش از ۱۰ میلیون بار استفاده شد.

بیشتر بخوانید: