فیصل بن فرحان: ایران منطقه را به 'نقطه‌ای بسیار خطرناک' رسانده‌ است

فیصل بن فرحان، وزیر خارجه عربستان سعودی که برای سفری رسمی در واشنگتن به سر می‌برد روز جمعه گفت که ایران به فعالیت هسته‌ای خود سرعت بخشیده و در حال رساندن منطقه به "نقطه‌ای بسیار خطرناک" است.

وزیر خارجه عربستان این سخنان را در یک کنفرانس خبری در واشنگتن بیان کرد که در آن مسایل گوناگونی در ارتباط با تحولات منطقه و جهان مطرح شد.

فیصل بن فرحان در حالی این سخنان را به زبان آورد که کشورهای ایران و عربستان در ۹ ماه گذشته مذاکراتی را آغاز کرده‌اند و هر دو کشور به نتیجه‌بخش بودن این مذاکرات ابراز امیدواری کرده‌اند.

وزیر خارجه عربستان نیز در همین کنفرانس خبری، مذاکرات با تهران را "صمیمانه" توصیف کرد، اما افزود که در این مذاکرات هیچ "پیشرفت معناداری " به دست نیامده است.

او گفت باید فورا آن بخش از برنامه‌های هسته‌ای ایران که نقض برجام محسوب می‌شود، متوقف شوند.

از زمان خروج آمریکا از برجام، ایران در چندین مرحله از اجرای تعهدات برجامی خود کاست و کار به جایی رسید که ایران اعلام کرد دیگر هیچ یک از محدودیت‌های این توافق را اجرا نمی‌کند.

از آن زمان فعالیت‌های هسته‌ای ایران افزایش یافت و علاوه بر راه‌افتادن سانتریفیوژهای پیشرفته، سطح غنی‌سازی در ایران نیز تا ۶۰٪ افزایش یافت.

آقای بن فرحان روز پنج‌شنبه با آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا دیدار کرد. ایران یکی از موضوعات مورد گفت‌وگوی وزرای خارجه دو کشور بود.

آقای بلینکن بعد از این دیدار، عربستان را "همراه" واشنگتن خواند و گفت که رابطه دو کشور برای آمریکا بسیار اهمیت دارد.

عربستان در سال ۲۰۱۵ و در زمان ریاست‌جمهوری باراک اوباما از حامیان توافق برجام بود و وقتی این توافق به دست آمد از آن استقبال کرد.

اما این سیاست در دوران به قدرت رسیدن دونالد ترامپ در آمریکا تغییر کرد و عربستان نیز مانند دیگر رقبای منطقه‌ای ایران به ویژه اسرائیل به جمع منتقدان برجام پیوست.

از زمانی که کاخ سفید بار دیگر به دست حزب دموکرات افتاد، سیاست‌های ریاض در مقابل ایران مجددا تعدیل شد و از اواخر سال ۲۰۲۰، مذاکراتی میان دو کشور آغاز شد.

بعد از حمله به کنسولگری عربستان در مشهد و سفارت این کشور در تهران در سال ۲۰۱۵، روابط تهران و ریاض قطع شده است و هر دو کشور در شرایطی پر تنش در جنگ‌های مختلف خاورمیانه روبه‌روی هم بوده‌اند.

در این مدت عربستان با حملاتی نیز رو‌به‌رو بوده که ایران را مسئول آنها معرفی کرده است. اما ایران همواره این اتهامات را رد کرده است.

"ایران به اندازه کافی وقت داشته‌ است"

ایران به مقام‌های اروپایی گفته است برای بازگشت به مذاکرات وین آمادگی ندارد، اما می‌خواهد درباره متنی که قرار است در دستور کار مذاکرات هسته‌ای باشد، در بروکسل مذاکره کند.

مذاکرات بروکسل که ظرف چند هفته آینده برگزار خواهد شد، بین ایران و اتحادیه اروپا خواهد بود و نتیجه سفر روز پنج‌شنبه انریکه مورا، از دیپلمات‌های این اتحادیه به تهران است.

جوزف بورل مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در سفر خود به واشنگتن به خبرنگاران گفته است مذاکرات در بروکسل را چندان ضروری نمی‌بیندو ایران برای آماده شدن جهت مذاکرات وین وقت کافی داشته است.

آقای بورل روز پنجشنبه با وزیر خارجه آمریکا در واشنگتن دیدار کرده بود به خبرنگاران گفته است علیرغم این موضوع باید "صبوری کند" چرا که شکست مذاکرات را گزینه‌ مناسبی نمی‌داند.

به گفته مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا ایران خواستار گفتگو با کشورهای اتحادیه اروپا و دیگر کشورهای عضو در توافق برجام است اما او از فهرست این کشور‌ها و یا زمان برگزاری مذاکرات بروکسل اطلاعی ندارد.

مذاکرات وین با هدف احیای برجام برگزار می‌شود و چنین متنی باید چارچوبی برای توافقی جدید میان ایران و امضاکنندگان برجام باشد. چرا که ایران از زمان خروج آمریکا از برجام بر ابعاد فعالیت‌های هسته‌ای افزوده و در عین حال با تحریم‌های بیشتری در مقایسه با قبل از برجام نیز روبه‌رو شده است.

در مذاکرات وین، ایران به شکل مستقیم با بریتانیا، فرانسه، آلمان، روسیه و چین، و به شکل غیرمستقیم با آمریکا مذاکره می‌کند.

در جریان شش دور مذاکرات احیای برجام در وین، طرفین بر سر یک متن به توافق رسیدند. اما در نهایت، ایران از امضای متنی که عباس عراقچی با خود به تهران برد، خودداری کرد.

آقای عراقچی در آن زمان مسئول مذاکرات هسته‌ای بود و متن نهایی، در آستانه انتخابات ریاست جمهوری به دست آمده بود.

از آن زمان ایران دیگر در مذاکرت وین شرکت نکرد.