واکنش‌ رسانه‌های ایران به آتش‌بس در لبنان؛ «اصرار بر درگیری با اسرائیل»

پس از حدود دوماه حمله زمینی و هوایی اسرائیل به لبنان، به ابتکار فرانسه و آمریکا توافق صلحی بین طرفین درگیری برقرار شد. ایران واکنش مثبتی به این توافق نشان داد و اعلام کرد که از آن استقبال می‌کند.

حزب‌الله در مدت بیش از یک سال پس از حمله حماس به اسرائیل، با موشک‌پرانی مدام به شمال اسرائیل، خساراتی به مناطق مسکونی و زمین‌های کشاورزی این کشور وارد کرد که پیامد آن آوارگی و مهاجرت هزاران نفر از ساکنان این مناطق بود. در پی این حملات اسرائیل ابتدا حملات موضعی سنگینی را در عمق خاک لبنان انجام داد. در جریان این حملات فرماندهان ارشد حزب الله از فواد شکر گرفته تا حسن نصرالله دبیرکل این گروه کشته‌ شدند و هزاران عضو این گروه هم هدف عملیات خرابکارانه انفجار پیجرها و حملات هوایی اسرائیل قرار گرفتند. ادامه این درگیری‌ها نهایتا به حمله گسترده زمینی و هوایی دوماهه ارتش اسرائیل انجامید.

این جنگ البته برای لبنان ویرانگرتر بود و در جریان آن سه هزار و ۸۲۳ نفر کشته و ۱۵ هزار و ۸۵۹ نفر مجروح شده‌اند. یک میلیون نفر از ساکنان این کشور هم از مناطق تحت نفوذ و کنترل حزب‌الله در جنوب و شرق لبنان آواره شدند.

«آتش‌بس نتیجه حملات حزب‌الله»‌؟

در ایران رسانه‌ها و شخصیت‌های اصولگرا با استقبال از آتش بس، آن را «یک پیروزی مهم» برای حزب‌الله و «جنبش مقاومت» اعلام کردند.

در یادداشت روز کیهان با نام «توافق، یک پیروزی برای حزب‌الله» نویسنده سه دلیل برای ناکامی اسرائیل در رسیدن به اهدافش را چنین برشمرده است: «عدم امکان ورود و پیشروی در مناطق جنوبی لبنان، متوقف نشدن آتش ریزی حزب‌الله بر سرزمین‌های اشغالی و احیای مجدد ساختار و سازمان رزم حزب‌الله.»

این روزنامه «عکس‌های منتشر شده از شادی مردم جنوب لبنان به هنگام بازگشت به خانه‌هایشان همراه با عکس‌های حسن نصرالله را باعث عصبانیت و خشم رژیم صهیونیستی» عنوان کرده است.

روزنامه جوان وابسته به سپاه پاسداران هم در یادداشتی با اشاره به تاثیر صدور حکم بازداشت نتانیاهو از سوی دادگاه لاهه بر موقعیت اسرائیل، نوشته است: «با عملیات یکشنبه گذشته که در درون رژیم به یکشنبه سیاه معروف شد، ۴ میلیون شهروند صهیونی را به پناهگاه برد و بیش از ۵۰۰ بار آژیر را در این وسعت عملیاتی به صدا درآورد، تمامی مظاهر حیات در اسرائیل را در کنار خسارت و تلفات در این گستره بر صهیونیست‌ها تحمیل کرد.»

اشاره این روزنامه به حمله گسترده حزب‌الله به اسرائیل دو روز پیش از اجرای آتش بس است.

به گفته ارتش اسرائیل در مجموع ۳۴۰ موشک و پهپاد به سوی این کشور شلیک شد که در آن ۱۱ نفر زخمی شدند. بنابر گزارش‌ها، مناطقی در تل‌آویو نیز در این حملات آسیب دیده بودند.

محمد رضایتی عضو شورای سردبیری روزنامه فرهیختگان نوشته است: «همیشه بعد از آتش‌بس‌ها سؤال جدیدی پرسیده می‌شود که حالا پیروز میدان کیست؟»

به گفته او «من از صبح دیروز به هزاران نفری نگاه می‌کنم که مشتاقانه به سمت خانه‌های خود باز می‌گردند؛ در یک دست پرچم مقاومت و در دست دیگر تصاویر رزمندگان دلیر خود را دارند... دیروز برای تصاویری که در فضای مجازی "فرهیختگان" منتشر کردیم نوشتم؛ برای تحلیل آتش‌بس نیازی به رجوع به داده‌های نظامی نداریم، همین تصاویر به ما می‌گویند پیروز میدان کیست؟»

به تازگی بانک جهانی تخمین زده که در این جنگ ۸/۵ میلیارد دلار ضرر و زیان اقتصادی به لبنان وارده شده است. جبران این خسارت و بهبودی اقتصادی زمان زیادی می‌برد و کسی مطمئن نیست هزینه آن را چه کسی و چگونه باید تامین کند.

«قطعنامه‌ای که این‌بار اجرا می‌شود»

در این میان احمد زیدآبادی تحلیلگر مسائل خاورمیانه با اشاره به این‌ که «آتش‌بس بین اسرائیل و حزب‌الله لبنان، خیلی چیزها را در خاورمیانه تغییر می‌دهد» پیش‌بینی می‌کند که «نوع نظم و آرایشی که لبنان پس از تثبیت آتش‌بس به خود خواهد گرفت، در شعاعی وسیع بازتاب عملی خواهد داشت... همۀ کشورهای منطقه مجبورند سیاست منطقه‌ای خود را با نظم تازۀ لبنان تطبیق دهند، بنابراین دچار قبض یا بسط استراتژیک خواهند شد.»

آقای زیدآبدی در یادداشت خود به تناقض موضع گیری سیاستمداران ایران از«استقبال از آتش‌بس در لبنان و اصرار بر درگیری ایران با اسرائیل» اشاره می‌کند و می‌پرسد: «این دو چطور با هم سازگار است؟»

به گفته او «گویا از نگاه اصولگرایان افراطی، "سازگاری" بین توصیه‌های سیاسی اصلاً ضرورتی ندارد و هر چه آنها با هم در تناقض بیشتری باشند، ارزشمندتر محسوب می‌شوند! ، ... حمایت از آتش‌بس در لبنان در کنار اصرار بر درگیری ایران و اسرائیل چرا باید تعجب برانگیز باشد؟»

نکته‌ای که محسن میردامادی دبیر کل پیشین جبهه مشارکت هم در گفت‌و‌گو با روزنامه اعتماد آن را اینگونه توضیح داده: «بسیاری از هزینه‌هایی که در بخش سیاست خارجی پرداخت می‌شود، هزینه‌های کارهای نکرده و شعارهای داده شده است. شعارهایی سر داده می‌شود که نمی‌توان آنها را محقق کرد، اما چون شعارهای مرتبط با آن سر داده می‌شود، هزینه‌های آن هم ناچار پرداخت می‌شود.»

محمد خواجویی، کارشناس مسائل لبنان در مصاحبه با روزنامه دنیای اقتصاد با بیان این‌که «دو طرف می‌توانند از این توافق برای خود نوعی دستاورد سازی کنند»، گفته است: «نادیده نگیریم که برخی مقامات اسرائیل و به ویژه شخص نتانیاهو صحبت‌هایی کرده مبنی بر اینکه هرگونه تخطی حزب‌الله از اجرای این قطعنامه باعث می‌شود که اسرائیل به آن واکنش نشان دهد. درواقع این موضوع یک مساله پر ابهام است و می‌تواند مجوزی برای اسرائیل باشد تا بعدها با استناد به اینکه مثلاً حزب‌الله در فلان منطقه این آتش‌بس را نقض کرده، اقدامی علیه لبنان و حزب‌الله انجام دهد.»

به گفته این کارشناس: «تفاوتی که وجود دارد این است که این بار قرار است این قطعنامه با مکانیزم‌های سختگیرانه‌تر و دقیق‌تر اجرا شود؛ به ویژه از طریق کمیته ناظری که آمریکا هم در آن حضور دارد و این گام به زعم آنها اقدامی در راستای جلوگیری از احیای قدرت حزب الله لبنان دست کم در مناطق مرزی بین لبنان و اسرائیل است.»

همان نکته‌ای که آقای زیدآبادی هم در یادداشت امروز خود در روزنامه هم میهن بر آن تاکید کرده «تاکنون مشخص شده که دولت آمریکا سرپرستی کمیتۀ ناظر بر آتش‌بس را به عهده خواهد داشت و فرانسه نیز یکی از اعضای آن خواهد بود. با این حساب، آمریکا علاوه بر ایفای نقش اول در تدوین توافقنامۀ آتش‌بس، در روند اجرا و نظارت بر آن نیز باز نقش اول را بازی خواهد کرد.»

اشاره این کارشناسان به قطعنامه ۱۷۰۱ شورای امنيت، پس از جنگ ۳۳ روزه اسرائیل و لبنان در سال ۲۰۰۶ است.

بنابراین قطعنامه قرار بود نیروهای حزب‌الله از مرزهای اسرائیل عقب بنشینند و ارتش لبنان در این مناطق مستقر شود.

براساس توافق اعلام شده در روز سه‌شنبه که با میانجگیری آمریکا به دست آمد، اسرائیل در یک دوره ۶۰ روزه به تدریج نیروهایش را از جنوب لبنان خارج خواهد کرد تا همزمان نیروهای دولتی لبنان کنترل ناحیه‌ای که در اختیار حزب‌الله بوده را به دست بگیرند.

انتظار می‌رود که جنگجویان و تسلیحات حزب‌الله هم از ناحیه جنوب رود لیتانی برچیده شود، خط فاصلی که در پایان آخرین مناقشه اسرائیل و حزب‌الله در جنگ سال ۲۰۰۶ ایجاد شد.