پرگار؛ نتیجه‌ انتخابات ریاست جمهوری ایران، جامعه‌ ایران در چه فازی‌ست؟

آنان که بی‌صبرانه منتظر بودند ببینند نتیجه‌ انتخابات ریاست جمهوری ایران در مورد حال و هوای مردم چه می‌گوید جواب خود را یافتند.

چهل درصد مشارکت واجدین شرایط و رفتن پزشکیان به دور دوم یعنی ادامه‌ قهر با حکومت در عین میزان محدودی اقبال به اصلاح‌طلبان.

آیت‌الله خامنه‌ای لابد از این نتیجه راضی نیست و اصلاح‌طلبان لابد در عین تعجب از نزدیکی آرای جلیلی به نامزد خود در شرایط خوف و رجا قرار گرفته‌اند. رجا از آن جهت که نامزدشان نفر اول در جذب آرا بوده و خوف از آن جهت که رای سازماندهی‌شده‌ هسته‌ سخت قدرت، آنچه که «رای اتوبوسی» خوانده می‌شود، را در مقابل خود دارند. در چنین شرایطی آن‌ها نمی‌دانند آیا خواهند توانست کسری از شصت درصد قهر کرده با حکومت را با خود همراه کنند یا نه.

این کار شاقی‌ست. جنبش مهسا در خاطر جامعه هنوز زنده است و در دو سال اخیر گرانی مردم را بیش از پیش کلافه کرده است. اما، از سوی دیگر، تصور آینده‌ای که در آن سعید جلیلی رییس‌جمهور ایران باشد ممکن است بخشی از مردم ناراضی را روانه‌ی حوزه‌های رای‌گیری کند. آیا اصلاح‌طلبان می‌توانند بر اساس ترس از جلیلی ناراضیان را پای صندوق‌های رای بکشند یا افزون بر عامل سلبی باید بر عامل ایجابی هم تاکید کنند و جاذبه‌ پزشکیان برای اقشار ناراضی را افزون کنند؟ احتمالا این پرسش اساسی پیش روی پزشکیان و اطرافیان اوست.

اما آیا بخش شصت درصدی غایب در انتخابات را باید بخش بی‌تفاوت و ناامید جامعه‌ی ایران نامید یا بخش رادیکال آن، یا ترکیبی از هر دوی این‌ها؟ به عبارت دیگر، اکثریت جامعه‌ی ایران در فاز رادیکال است و خاطره‌ی جنبش زن زندگی آزادی برای آن همچنان زنده است یا اکثریتی‌ست مایوس و ناامید از هر گونه تحول؟ این موضوع که بحث پرگار این هفته به آن اختصاص دارد حالا اهمیت بیشتری یافته چرا که ستادهای انتخاباتی هر دو نامزد در دور دوم احتمالا رویه‌ی تبلیغاتی خوود را بر اساس پاسخ به این پرسش تدوین خواهند کرد.

برای اصلاح‌طلبان این پرسش به ویژه اهمیت حیاتی دارد چرا که رای سازماندهی شده‌ جلیلی برجاست و با اعلام حمایت قالیباف از جلیلی بخشی از آرای قالیباف هم به آن اضافه خواهد شد. البته در میان رای‌دهندگان به قالیباف حتما هستند کسانی که ریاست‌جمهوری جلیلی برایشان هراس‌آور است. ولی برای اصلاح‌طلبان، فارغ از آنکه چه کسری از آرای قالیباف به سبد جلیلی ریخته خواهد سد، چالش اساسی این است که برای غلبه بر سازماندهی و رانت‌های هسته‌ی سختی که پشت جلیلی‌ست خواهند توانست مردم بیشتری از میان آنان که رادیکال یا بی‌تفاوتند را قانع کنند به رای‌دادن؟

در پرگار این هفته، که تکرار هفته‌ی پیش است ولی پرسش آن حالا حساسیت بیشتری یافته، یک مهمان جواب منفی به این پرسش می‌دهد و مهمان دیگر جواب مثبت.