پاکستان: تمام «مهاجران غیرقانونی» افغان باید تا آخر اکتبر از کشور خارج شوند؛ طالبان: غیرقابل قبول است

دولت پاکستان به همه پناهجویان فاقد مدرک «اقامت قانونی»، که شمار آن‌ها ۱.۷ میلیون نفر تخمین زده می‌شود، دستور داده که تا ماه نوامبر سال جاری میلادی این کشور را ترک کنند. سخنگوی حکومت طالبان این تصمیم را «غیرقابل قبول» خوانده و خواستار تجدید نظر شده است.

روز گذشته (سه‌شنبه) میرسرفراز بوگتی، وزیر کشور پاکستان، هشدار داد که این گروه از مهاجران شناسایی و پس از آن تاریخ به‌اجبار اخراج خواهند شد.

اخیراً گزارش‌های متعددی از بازداشت صدها مهاجر و پناهجوی افغان در پاکستان منتشر شده است.

همچنین بنا به گزارش‌ها چند مهاجر در بازداشت پلیس جان باخته‌اند.

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی ارشد طالبان، که در قندهار مستقر است، در پیامی نوشته است: «برخورد با مهاجرین افغان در پاکستان قابل قبول نیست. باید جهت پاکستانی روی پلان خود در این رابطه تجدیدنظر کند.»

افزایش حملات طالبان پاکستان در امتداد مرز دو کشور در سال جاری تنش‌ها میان افغانستان و پاکستان را تشدید کرده است.

پاکستان، ریشه حملات در این کشور را به عواملی مستقر در افغانستان مرتبط می‌داند؛ اتهاماتی که حکومت طالبان آن را رد می‌کند.

وزیر کشور پاکستان همچنین گفته که از ماه جنوری/ژانویه سال جاری ۲۴ حمله انتحاری در پاکستان اتفاق افتاده که ۱۴ مورد آن را شهروندان افغانستان انجام داده‌اند.

سخنگوی طالبان، اما، می‌گوید مهاجران افغان در مشکلات امنیتی این کشور دست ندارند.

آقای مجاهد در تازه‌ترین پیام خود، که روی شبکه ایکس، توییتر سابق، منتشر کرده، نوشته است: «تا مدتی که مهاجرین افغان به‌اختیار خود و آهسته از پاکستان بیرون می‌آیند، تا آن زمان باید حکومت پاکستان تحمل داشته باشد.»

هشدار مقام‌های پاکستان به مهاجران به طور کم‌سابقه‌ای جدی است. وزیر کشور پاکستان تاکید کرده که املاک «مهاجران غیرقانونی» و کسب‌و‌کارهایی که به‌تنهایی یا در مشارکت با شهروندان پاکستانی در مالکیت داشته باشند، هم مصادره و شریکان پاکستانی آن‌ها مجازات خواهند شد.

حق پناهندگی در یک کشور خارجی در قوانین بین‌المللی تضمین شده است.

پاکستان به صدها هزار مهاجر و پناهجوی افغان، به ویژه از زمانی که طالبان در سال ۲۰۲۱ میلادی به قدرت رسیدند، اجازه ورود داد.

«حتی مهاجران دارای مدرک قانونی بازداشت می‌شوند»

طبق گزارش سازمان ملل متحد، حدود ۱.۳ میلیون افغان به عنوان پناهنده ثبت شده‌اند و ۸۸۰ هزار نفر دیگر هم اجازه اقامت دریافت کرده‌اند.

وزیر کشور پاکستان، اما، روز سه‌شنبه مدعی شد که ۱.۷ میلیون نفر دیگر در این کشور «غیرقانونی» هستند.

او گفت که این افراد باید تا پایان ماه جاری مسیحی، چه داوطلبانه و چه از طریق اخراج اجباری از کشور، باید خارج شوند.

بر اساس گزارش‌های رسانه‌های دولتی پاکستان، او گفت: «اگر آن‌ها نروند... در آن صورت از تمام نهادهای اجرای قانون در ایالت‌ها یا دولت فدرال برای اخراجشان استفاده خواهد شد.»

وی جزئیات بیشتری در مورد چگونگی انجام چنین عملیاتی ارائه نکرد.

وزیر کشور پاکستان همچنین از تشکیل یک کارگروه با هدف شناسایی و مصادره مشاغل خصوصی و دارایی‌های افغان‌های «غیرقانونی» در کشور خبر داد.

نمایندگان طالبان در سفارت افغانستان در اسلام‌آباد گفته‌اند که مقامات محلی دستگیری افغان‌ها را، حتی کسانی که مدرک قانونی دارند، شروع کرده‌اند. این سفارتخانه گفت که بیش از هزار افغان در دو هفته گذشته بازداشت شده‌اند.

«کشته شدن مهاجران افغان در بند پلیس»

سفارت افغانستان در اسلام‌آباد، که اداره آن در دست طالبان است، می‌گوید که چند پناهجوی افغان پس از دستگیری توسط پلیس پاکستان «به‌طرز مرموزی کشته شده‌اند».

این سفارت گفت که در این زمینه به مقامات پاکستان اطلاع داده و یک بار دیگر از آن‌ها خواسته است که از دستگیری و آزار‌و‌اذیت مهاجران افغان دست بردارند.

این سفارت در پیامی روی شبکه ایکس به حداقل چهار نفر اشاره کرده است که پلیس پاکستان آن‌ها را دستگیر کرده و پس از مدتی، جسدشان در بیمارستان‌ها و مکان‌های دیگر پیدا شده است.

دولت پاکستان دستگیری پناهجویان افغان را تایید کرده است، اما هنوز به خبرهای کشته شدن پناهجویان افغان در زندان‌های خود جواب نداده است.

در ماه‌های اخیر، سفارت افغانستان در اسلام‌آباد صدها مهاجر را از بازداشتگاه‌های شهرهای مختلف، از جمله کراچی، تحویل گرفته و به کشور بازگردانده است.

افغان‌هایی که از مرزهای زمینی پاکستان می‌شوند در مواردی از شناسنامه ملی خود به عنوان سند سفر استفاده می‌کنند. وزیر داخله‌/کشور پاکستان محدودیت‌های شدیدتری را از اول نوامبر برای ورود افغان‌ها به پاکستان اعلام کرد و گفت که تنها کسانی که ویزا و پاسپورت دارند، اجازه ورود خواهند داشت.

واکنش‌ نهادهای بین‌المللی

برخورد پاکستان با پناهجویان واکنش فعالان و نهادهای بین‌المللی حامی مهاجران را در پی داشته است.

کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان گفته است که بازگشت مهاجران باید داوطلبانه باشد، نه اجباری.

سازمان عفو بین‌الملل، که چند ماه قبل گزارش مفصلی از آزار و اذیت مهاجران افغان به دست پلیس پاکستان منتشر کرد، بار دیگر تاکید کرده است که وضعیت این مهاجران نگران‌کننده است.

این سازمان نوشته است: «بسیاری از افغان‌هایی که از ترس طالبان به پاکستان گریختند، در معرض موج‌هایی از بازداشت‌های خودسرانه و تهدید به اخراج قرار گرفته‌اند. بسیار نگران‌کننده است که وضعیت پناهندگان افغان در پاکستان مورد توجه بین‌المللی قرار نمی‌گیرد.»