دانشجویان معترض در دانشگاههای آمریکا چه میخواهند؟
منبع تصویر، Getty Images
سم کابرال، بیبیسی
اعتراضها علیه جنگ غزه اکنون دهها دانشگاه در سراسر ایالات متحده را به هم ریخته است که بسیاری از آنها دانشگاههای مشهور و بسیار معتبر هستند. چرا دانشجویان چادر برپا میکنند و از خروج از محوطه دانشگاه امتناع میکنند؟ و مشخصا میخواهند به چه چیزی برسند؟
پس از حمله ۷ اکتبر حماس که منجر به کشته شدن حدود ۱۲۰۰ نفر در اسرائیل شد، و به حمله تلافی جویانهای انجامید که منجر به کشته شدن بیش از ۳۴ هزار فلسطینی شد، شعله تنشها به سرعت در دانشگاههای آمریکا زبانه برکشید.
اما طی دو هفته گذشته، این تنشها به قیامی تبدیل شده است که هم طراز با جنبش اشغال وال استریت و جنبش ضد آپارتاید دهه ۱۹۸۰ است و خاطرات اعتراضات علیه جنگ ویتنام را تداعی میکند.
از آنجایی که شباهتهای تاریخی فراوان است، مدیران دانشکدهها، مجریان قانون و سیاستمداران در حال دست و پنجه نرم کردن با این هستند که برای مهار یک شورش سراسری در دوره جدید تحت سیطره رسانههای اجتماعی و اخبار ۲۴ ساعته، چگونه واکنش نشان دهند.
چرا دانشجویان معترض هستند؟
از ماه اکتبر، دانشجویان راهپیماییها، تحصنها، اعتصاب غذا برگزار کرده و اخیراً کمپهای اعتراضی برپا کردهاند.
دانشجویان خواهان این هستند که دانشکدههایشان که منابع موقوفه عظیمی دارند از حیث مالی خودشان را از اسرائیل جدا کنند. عدم سرمایهگذاری یعنی فروش یا از میان بردن روابط مالی.
فعالان دانشجویی میگویند که شرکتهایی که در داخل اسرائیل یا با آن کشور تجارت میکنند، در جنگ جاری اسرائیل در غزه شریک هستند - و همچنین دانشکدههایی که در این شرکتها سرمایهگذاری میکنند.
موقوفات دانشگاهی همه چیز را از آزمایشگاههای تحقیقاتی گرفته تا کمک هزینههای تحصیلی تأمین میکنند، که عمدتاً از بازده میلیونها - و میلیاردها - دلار سرمایهگذاری استفاده میکنند. آنها مالک سهام شرکتهای بزرگ از آمازون گرفته تا مایکروسافت هستند و در سهام خصوصی، صندوقهای پوششی و صندوقهای شاخص سرمایهگذاری میکنند.
در دانشگاه کلمبیا چه گذشت؟
برای فهم بهتر اتفاقی که دارد حالا میافتد باید به دسامبر سال گذشته نگاه کرد که رئیسهای دانشگاههای آیوی لیگ آمریکا در برابر کنگره درباره یهودستیزی در دانشگاهها شهادت دادند. ماجرایی که آن قدر وخیم به نظر نمیرسید شدت گرفت و باعث شد روسای دانشگاههای هاروارد و پنسیلوانیا استعفا کنند.
در اوایل این ماه، نعمت شفیق، رئیس دانشگاه کلمبیا - که به دلیل نحوه برخورد خود با چند دستگی در دانشگاه بر سر جنگ با انتقاداتی روبرو شده است - روی صندلی داغ کنگره نشست و نسبت به همتایانش موضع بسیار سختتری در مورد یهودستیزی اتخاذ کرد.
در مدتی که او به واشنگتن سفر کرده و مشغول شهادت دادن بود، صدها دانشجو در محوطه مرکز این دانشگاه در نیویورک چادر زدند و کمپهای اعتراضی برپا کردند و خواهان آتشبس در غزه شدند و از مسئولان دانشگاه خواستند سرمایهگذاری اسرائیلی را متوقف کنند.
در روز دوم چادر به پا کردنها، پلیس شهر برای متفرق کردن و جمع کردن اعتراضها احضار شد. بیش از ۱۰۰ دانشجو به خاطر ورود غیرمجاز بازداشت شدند و بسیاری به تعلیق درآمدند و حالا بالقوه اتهامات جنایی متوجه آنهاست.
به نظر میرسید که این یورش باعث خشمگین شدن و جسورتر کردن معترضان شد و فعالان دانشجویی از طریق رسانههای اجتماعی تجمعات را سازماندهی کردند و بار دیگر در محوطه دانشگاه گرد هم آمدند.
کلاسها قرار است ماه آینده تمام شوند و امتحانات نهایی در شرف برگزاری هستند، این روشها باعث شد که دانشگاهها کلاسهای حضوری را هفته پیش تعطیل کنند و از استادان و کارکنان بخواهند از راه دور کار کنند.
در حالی که اعتراضها وارد هفته سوم میشوند، خانم شفیق روز دوشنبه گفت که گفتوگو با سازماندهندگان دانشجوها برای برچیدن چادرها ناکام مانده است ولی در عین حال تکرار کرد که دانشگاه سرمایهگذاری اسرائیلی را متوقف نخواهد کرد.
دانشجویان در کجاها معترض هستند؟
بحرانی که در دانشگاه کلمبیا بالا میگیرد حالا الهامبخش چادر زدن در دانشگاههای خصوصی و عمومی در حداقل ۲۲ ایالت و واشینگتن دی سی شده است. از جمله در:
- منطقه شمال شرق: جورج واشینگتن؛ براون: ییل؛ هاروارد؛ امرسون؛ دانشگاه نیویورک؛ جورج تاون؛ دانشگاه امریکن؛ دانشگاه مریلند؛ جانز هاپکینز؛ تافتس؛ کرنل؛ دانشگاه پنسیلوانیا؛ پرينستون؛ تمپل؛ نورثايسترن؛ امآیتی؛ نیو اسکول؛ دانشگاه راچستر؛ دانشگاه پیتسبورو
- ساحل غربی: پلیتکنیک ایالتی کالیفرنیا؛ هامبولت؛ دانشگاه جنوب کالیفرنیا؛ دانشگاه کالیفرنیا؛ لس انجلس؛ دانشگاه کالیفرنیا، برکلی؛ دانشگاه واشنگتن
- منطقه شرق میانی: نورثوسترن؛ دانشگاه واشنگتن در سن لوییس؛ دانشگاه ایندیانا؛ دانشگاه میشیگان؛ دانشگاه ایالتی اوهایو؛ دانشگاه مینهسوتا؛ دانشگاه میامی؛ دانشگاه اوهایو؛ کالج کلمبیای شیکاگو؛ دانشگاه شیکاگو
- جنوب: اموری؛ وندربلیت؛ دانشگاه کارولینای شمالی، شارلوت؛ دانشگاه کارولینای شمالی، چپل هیل؛ دانشگاه ایالتی کنهساو؛ دانشگاه ایالتی فلوریدا؛ ویرجینیا تک؛ دانشگاه جورجیا، آتن.
- جنوب غرب: دانشگاه تگزاس در آستین؛ رایس؛ دانشگاه ایالتی آریزونا.
معترضان حامی فلسطینیان در هفته گذشته در صحن دانشگاهها در استرالیا، کانادا، فرانسه، ایتالیا و بریتانیا نیز تجمع کردهاند.
چرا دانشگاه کالیفرنیای جنوبی مراسم فارغالتحصیلی را لغو کرد؟
روز پنجشنبه، در واکنش به اعتراضها در صحن دانشگاه کالیفرنیای جنوبی، دانشگاه اعلام کرد که مراسم صحن اصلی دانشگاه را برای فارغالتحصیلی دانشجویان لغو کرده است.
مسئولان میگویند دیگر نمیتوانند میزبان مراسم دهم ماه مه باشند که در آن حدود ۶۵۰۰۰ دانشجو و میهمانانشان انتظار میرود حضور داشته باشند و گفتهاند که نیاز به ضمانتهای ایمنی تازهای است.
آنها افزودهاند که دانشکده تهدیدهای متعددی مبنی بر برهم زدن مراسم دریافت کرده است.
اثنا تبسم یک دانشجوی مسلمان از جنوب آسیا که به عنوان سخنران مراسم فارغالتحصیلی دانشگاه، یا بهترین فارغالتحصیل، انتخاب شده بود، پیشتر از ارایه سخنرانی سنتی جشن فارغالتحصیلی منع شده بود. دانشکده نگرانیهای امنیتی را دلیل آن ذکر کرده بود.
آیا اعتراضها جواب داده است؟
گروههای حامی فلسطینیان در دانشگاهها سالهاست خواهان حمایت از جنبش بیدیاس (انزوا، عدم سرمایهگذاری و تحریم) به عنوان راهی برای مقابله با اسرائیل هستند.
هیچ دانشگاه آمریکا تا به حال خود را متلزم به چارچوب بیدیاس نکرده است هر چند تعدادی از آنها روابط مالی خاصی را در گذشته متوقف کردهاند.
از منظری عملی، موقوفههای دانشگاهها اغلب در اداره مدیران سرمایهگذاری است تا خود دانشگاهها، و آنها به دقت اطلاعاتشان را درباره موضعشان در بازار بورس محافظت میکنند. اما کنشگران دانشجویی خواهان شفافیت بیشتری درباره این منابع مالی شدهاند حتی اگر اینها سرمایهگذاری فعال یا مستقیمی در رابطه با اسرائیل نداشته باشند.
هر چند عدم سرمایهگذاری در اسرائیل اثری اندکی بر جنگ غزه خواهد داشت، اگر حتی اثری داشته باشد، معترضان میگویند که این کار باعث آشکار کردن هویت کسانی میشود که از جنگ سود میبرند و کمک به افزايش آگاهی درباره مسئلهشان میشود درست مانند قطع سرمایهگذاری در شرکتهای سوخت فسیلی که باعث تقویت کنشگری زیستمحیطی شده است.
به نظر میرسد سازماندهندگان این اعتراضها از دهه ۱۹۸۰ نیز الهام گرفتهاند که دانشجویان شرکتهایی را که با آفریقای جنوبی عصر آپارتاید تجارت داشتند هدف قرار دادند و در نهایت بیش از ۱۵- دانشکده را وادار به قطع سرمایهگذاری با این کشور کردند.
ماجراهای دوهفته گذشته تا کنون به چنین موفقیتی دست نیافته است.
