جنگ اسرائیل و ایران؛ روسیه از یک شکست دیگر در خاورمیانه نگران است

پوتین و خامنه‌ای

منبع تصویر، Getty Images

    • نویسنده, استیو روزنبرگ
    • شغل, بی‌بی‌سی

وقتی اسرائیل عملیات «شیر برخاسته» را آغاز کرد، مقام‌های روسی تشدید تنش‌ها در خاورمیانه را «نگران‌کننده» و «خطرناک» توصیف کردند.

با این حال، رسانه‌های روسیه به‌سرعت بر جنبه‌های مثبتی که این وضعیت می‌تواند برای مسکو بدنبال داشته باشد، تأکید کردند. از جمله:

  • افزایش قیمت جهانی نفت که پیش‌بینی می‌شود درآمدهای روسیه را افزایش دهد؛
  • منحرف شدن توجه جهانی از جنگ روسیه در اوکراین؛ روزنامه «مسکوفسکی کومسومولتس» تیتر زد: «کی‌یف فراموش شده است»؛
  • و اگر پیشنهاد کرملین برای میانجی‌گری در این درگیری پذیرفته شود، روسیه می‌تواند با وجود اقداماتش در اوکراین، خود را به‌عنوان بازیگری کلیدی در خاورمیانه و صلح‌طلب در قامت یک میانجی معرفی کند.

با این حال، هرچه عملیات نظامی اسرائیل بیشتر ادامه پیدا کند، روسیه بیشتر متوجه می‌شود که ممکن است از تحولات کنونی، چیزهای زیادی را از دست بدهد.

آندری کوتورنوف، کارشناس علوم سیاسی روس، در روزنامه اقتصادی کامرسانت نوشت: «تشدید این درگیری، خطرات جدی و هزینه‌های بالقوه‌ای برای مسکو به‌همراه دارد».

او افزود: «واقعیت این است که روسیه نتوانست مانع از حمله گسترده اسرائیل به کشوری شود که تنها پنج ماه پیش [روسیه] با آن یک توافق مشارکت استراتژیک جامع امضا کرده بود. واضح است که مسکو تمایلی ندارد فراتر از صدور بیانیه‌های سیاسی علیه اسرائیل پیش برود و آمادگی کمک نظامی به ایران را ندارد.»

توافق مشارکت استراتژیک روسیه و ایران که ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران در اوایل سال جاری امضا کردند، یک اتحاد نظامی محسوب نمی‌شود و مسکو را ملزم به دفاع از تهران نمی‌کند.

مسکو پیش از این و در شش ماه گذشته، بشار اسد، یکی از متحدان مهم خود در خاورمیانه را از دست داده است.

پس از برکناری رئیس‌جمهور سوریه در دسامبر گذشته، به او پناهندگی در روسیه پیشنهاد شد.

مسعود پزشکیان و ولادیمیر پوتین در حال رد و بدل کردن توافقنامه‌ها

منبع تصویر، AFP via Getty Images

احتمال تغییر رژیم در ایران و از دست رفتن یک شریک راهبردی دیگر در منطقه، موضوعی است که به‌شدت مایه نگرانی مسکو خواهد بود.

روزنامه مسکوفسکی کومسومولتس در گزارشی درباره تحولات خاورمیانه نوشت: «در حال حاضر، تغییرات عظیمی در عرصه سیاست جهانی در حال وقوع است که زندگی در کشور ما را، چه به‌طور مستقیم و چه غیرمستقیم، تحت تأثیر قرار خواهد داد.»

ولادیمیر پوتین بخش عمده‌ای از این هفته را در شهر سن‌پترزبورگ خواهد گذراند، جایی که میزبان «همایش بین‌المللی اقتصادی» سالانه است.

رویدادی که زمانی لقب «داووس روسیه» را داشت، لقبی که دیگر چندان مناسبش نیست.

در سال‌های اخیر، به‌ویژه پس از تهاجم تمام‌عیار روسیه به اوکراین، مدیران عامل شرکت‌های بزرگ غربی از حضور در این همایش خودداری کرده‌اند.

مقام‌های روسیه تقریباً به‌طور قطع از این همایش برای نمایش این ادعا استفاده خواهند کرد که تلاش‌ها برای منزوی کردن روسیه به‌دلیل جنگ در اوکراین ناکام مانده است.

این همایش هرچند اقتصادی‌ است، اما سیاست بین‌الملل هرگز از آن دور نیست.