بیانیه تعدادی از فعالان سیاسی و کنشگران مدنی: نگران سرنوشت ایران هستیم
منبع تصویر، X / @MahmoudianMe
۱۷ نفر از فعالان سیاسی و مدنی ایرانی، در بیانیهای خواستار یافتن راهی برای «نجات ایران» شدند. در این بیانیه که مهدی محمودیان، نسخهای از آن را در ایکس منتشر کرده، آمده است که ایران در «تقاطع بحرانیترین لحظات تاریخ معاصر» خود ایستاده است.
این کنشگران نوشتند در این «ورطه خطیر و پیچیده» پس از جنگ اسرائیل و ایران، زندگی مردم در ایران با «سیاست هستهای نظام» گره خورده است.
این فعالان با اشاره به جنگ ۱۲ روزه ابراز نگرانی کردند که «هنوز سایه جنگ بر سر کشور و ملت» است. آنها از «تشکلها، گروهها و کنشگران» خواستند با همکاری یکدیگر زمینه را برای «برگزاری رفراندوم و تشکیل مجلس موسسان» فراهم کنند.
آنها نوشتهاند که «ما نیک میدانیم که هیچ نظام استبدادی، داوطلبانه تن به برگزاری رفراندوم نمیدهد» و از همه تشکلها، گروهها و کنشگران مستقل سیاسی، مدنی و فرهنگی خواسته است تا از طرق مختلف مانند صدور بیانیه، ایراد سخنرانی، تشکیل اتاقهای تبادل فکر جمعی و گفتوگوهای مردمی و استفاده از تمام ظرفیتهای نافرمانی مدنی، «زمینه را برای احقاق حق تعیین سرنوشت با برگزاری رفراندوم و تشکیل مجلس مؤسسان قانوناساسی در راستای شکلگیری یک دولت ملی و فراگیر، برای گذار دموکراتیک فراهم کنند.»
جدای از مهدی محمودیان، فعال سیاسی، حاتم قادری، استاد علوم سیاسی، صدیقه وسمقی، اسلامپژوه، ابوالفضل قدیانی، فعال سیاسی، پرستو فروهر، هنرمند و فعال سیاسی، نسرین ستوده، سعید مدنی، نرگس محمدی و حسین رزاق فعالان سیاسی، از دیگر امضاکنندگان این بیانیه هستند.
هفته پیش میرحسین موسوی، آخرین نخستوزیر جمهوری اسلامی ایران و از رهبران مخالف حاکمیت، نیز در بیانیهای جداگانهای خواستار برگزاری رفراندوم شده بود. او در این بیانیه «ضمن محکوم کردن تجاوزات اخیر» گفت «ساختار کنونی» حکومت ایران «نماینده همه ایرانیان نیست.»
در بیانیه آقای موسوی آمده بود که «مردم پس از آنچه گذشت انتظاراتی از حکومت دارند که بیپاسخ ماندنشان دشمن را شاد میکند. در کوتاهمدت، اقداماتی سریع و نمادین چون آزادی زندانیان سیاسی و تغییر واضح در رویکردهای رسانه ملی کمترین توقعات است.»
به گفته آقای موسوی «در حالی که فرزندان نظامی ملت شهید یا غافلگیر شده بودند، دوراندیشی ستودنی مردم نقشههای شوم متجاوزان را ناکام گذاشت. اینک پس از سپری شدن آن روزها، هولناک خواهد بود اگر کسانی با رویاپردازی واکنش جامعه را تاییدی بر شیوه حکمرانی ناکارآمدشان بپندارند یا جلوه دهند.»
هفت فعال مدنی دیگر هم در ماه گذشته با انتشار متنی خواستار «پایان غنیسازی اورانیوم و جنگ» شده بودند.
در آن بیانیه، شیرین عبادی، محمد رسولاف، نرگس محمدی و جعفر پناهی از «هیئت حاکمه جمهوری اسلامی» خواسته بودند تا کنارهگیری کند.
«مجلس موسسان» چیست؟
«مجلس موسسان» یکی از نهادهای حقوقی و سیاسی مهم در تاریخ مدرن کشورها است که هدف آن تدوین یا اصلاح قانون اساسی هر کشور است و میتواند منجر به تغییرات بنیادین در ساختار قدرت و نظام سیاسی حاکم شود. در یک قرن اخیر در ایران مجلس مؤسسان در چند برهه حساس سیاسی، تشکیل شده و نقش مهمی در تحول نظام سیاسی این کشور ایفا کرده است.
مجلس موسسان معمولاً در شرایط فوقالعاده مانند تغییر رژیم، وقوع انقلاب یا بحرانهای بزرگ سیاسی برای تدوین، تصویب یا اصلاح کلی قانون اساسی تشکیل میشود. این مجلس از نمایندگانی تشکیل میشود که یا بهطور مستقیم توسط مردم انتخاب میشوند یا به شیوهای خاص از سوی نهادهای رسمی تعیین میشوند.
از این رو مجلس موسسان با مجالس قانونگذاری عادی متفاوت است؛ وظیفه آن صرفاً وضع قوانین معمول نیست، بلکه نقش آن را میتوان در تدوین یا بازنگری بنیادین قانون اساسی، مشروعیتبخشی به ساختار جدید قدرت، پاسخگویی به مطالبات سیاسی و اجتماعی، و تثبیت چارچوب حقوقی نظم سیاسی تازه خلاصه کرد.
