سازمان ملل نسبت به 'سقوط بزرگ' نظام بانکی افغانستان 'تا چند ماه آینده' هشدار داد

سازمان ملل خواستار اقدام فوری برای حمایت از بانک‌های افغانستان شده، و هشدار داده که بحران نقدینگی در این کشور می‌تواند "در چند ماه آینده" باعث "سقوط بزرگ" نظام بانکی شود.

در یک گزارش سه صفحه‌ای در مورد نظام بانکی و مالی افغانستان که در اختیار خبرگزاری رویترز قرار گرفته، برنامه توسعه سازمان ملل ( UNDP) هشدار داده که هزینه اقتصادی فروپاشی نظام بانکی و در نتیجه تاثیر منفی اجتماعی آن "بسیار گسترده" خواهد بود.

عبدالله الدرداری، رئیس برنامه توسعه سازمان ملل در افغانستان به رویترز گفته است: در حالی که به ارزش حدود ۴ میلیارد دلار، پول افغانی در اقتصاد وجود دارد، تنها به ارزش حدود ۵۰۰ هزار دلار پول افغانی در این کشور در گردش است.

او افزود که "بقیه پول افغانی زیر تشک یا بالش است، چرا که مردم می ترسند".

پس از به قدرت رسیدن طالبان، و قطع ناگهانی حمایت‌های مالی خارجی، صف‌های طولانی مردم در برابر بانک‌ها برای برداشت پول، فشار شدیدی بر بانک‌ها وارد کرد و محدودیت‌های برداشت هفتگی تعیین شد.

در گزارش تازه آمده است: "سیستم‌های پرداخت مالی و بانکی افغانستان به هم ریخته است. مشکل بانکی باید به سرعت حل شود تا ظرفیت تولید محدود افغانستان بهبود یابد و از فروپاشی سیستم بانکی جلوگیری شود."

یافتن راهی برای جلوگیری از فروپاشی با وجود تحریم‌های بین المللی علیه رهبران طالبان تبدیل به موضوعی پیچیده شده است.

آقای الدرداری گفت: "ما باید راهی پیدا کنیم که مطمئن شویم اگر از بخش بانکداری حمایت می‌کنیم، از طالبان حمایت نمی‌کنیم. ما در شرایط بسیار بدی قرار داریم که باید به همه گزینه‌های ممکن فکر کنیم و باید خارج از چارچوب فکر کنیم." به گفته او، "آنچه سه ماه پیش غیرقابل تصور بود، اکنون باید قابل تامل باشد."

نظام بانکی افغانستان پیش از به قدرت رسیدن نیز طالبان آسیب‌پذیر بود.

سازمان ملل متحد و نهادهای امداد رسان بین المللی اکنون در تلاش هستند تا پول نقد کافی را وارد این کشور کنند.

برنامه توسعه سازمان ملل برای نجات نظام بانکی افغانستان، طرح بیمه پس اندازها، اقداماتی برای اطمینان از نقدینگی کافی برای نیازهای کوتاه مدت و میان مدت و همچنین تضمین اعتبار و گزینه‌های تاخیر در بازپرداخت قرضه‌ها را پیشنهاد کرده است.

به گفته آقای الدرداری "افغانستان در سال گذشته کالا و محصولات و خدمات به ارزش حدود ۷ میلیارد دلار، عمدتا مواد غذایی وارد کرده است... اگر نظام مالی تجارتی وجود نداشته باشد، بهم ریختگی بسیار بزرگ رخ می‌دهد." به گفته او، "بدون نظام بانکی هیچ یک از اینها نمی‌توانست انجام شود."

سازمان ملل متحد می‌گوید اگر نظام بانکی افغانستان فرو بپاشد، بازسازی آن ممکن است چندین دهه طول بکشد.

در گزارش آمده است که با روند فعلی محدودیت‌های برداشت، حدود ۴۰ درصد پایه ذخیره افغانستان تا پایان سال از بین خواهد رفت.

بانک‌های افغانستان به شدت به ورود دلار آمریکا متکی بودند که حالا متوقف شده است.