အငြင်းပွားဖွယ် လယ်ယာဥပဒေကို အိန္ဒိယ ဝန်ကြီးချုပ် နာရင်ဒြာ မိုဒီပယ်ဖျက်

အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် နာရင်ဒြာမိုဒီက အငြင်းပွားဖွယ် လယ်ယာ ဥပဒေ ၃ ခုကို ပယ်ဖျက်ကြောင်း ကြေညာလိုက်ပါတယ်။

အိန္ဒိယနိုင်ငံက ဒေလီမြို့တော်မှာ ပြီးခဲ့တဲ့ နှစ် နိုဝင်ဘာလက စပြီး ဒီလယ်ယာဥပဒေတွေကို ဆန့်ကျင်တဲ့ ထောင်ပေါင်းများစွာသော လယ်သမားတွေ သပိတ်စခန်းဖွင့်ပြီး ဆန္ဒပြနေခဲ့ကြပါတယ်။ အပူဒဏ်၊ အအေးဒဏ်နဲ့ ကိုဗစ်ကြောင့် သေဆုံးခဲ့ရသူတွေလည်း ဒါဇင်များစွာ ရှိပါတယ်။

လယ်သမားတွေက ဒီဥပဒေတွေကြောင့် စိုက်ပျိုးရေး ကဏ္ဍမှာ ပုဂ္ဂလိက ကုမ္ပဏီတွေ ပါဝင်လာပြီး သူတို့ ဝင်ငွေ ထိခိုက်လာနိုင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ လပိုင်းတွေမှာ လယ်သမားတွေနဲ့ ဆွေးနွေးဖို့ ဘာမှ စကားမစခဲ့တဲ့ အစိုးရဘက်က ဒီနေ့ သောကြာနေ့မှာ မမျှော်လင့်ဘဲ နောက်ပြန်လှည့်ပြီး ဥပဒေ ဖျက်သိမ်းကြောင်းကို ကြေညာလိုက်တာ ဖြစ်ပါတယ်။

မစ္စတာ မိုဒီရဲ့ ဝန်ကြီးတွေက ဒီဥပဒေတွေဟာ လယ်သမားတွေကို အကျိုးရှိစေမှာပါလို့ တွင်တွင်ပြောနေခဲ့ကြပြီး နောက်ပြန်လှည့်မယ့် အရိပ်အယောင်မပြခဲ့ကြပါဘူး။

လယ်သမား သမဂ္ဂတွေကတော့ ဒါကို သူတို့ရဲ့ မဟာအောင်ပွဲကြီးအဖြစ် ရှုမြင်ကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ကျွမ်းကျင်သူတွေကတော့ လယ်သမားအင်အားကောင်းတဲ့ ပန်ဂျပ်နဲ့ အူတာ ပရာဒက်ရှ် ပြည်နယ်တွေမှာ ကျင်းပမယ့် ရွေးကောက်ပွဲတွေကြောင့် အခုလို လုပ်ခဲ့တာ ဖြစ်မယ်လို့ ဆိုကြပါတယ်။

ပန်ဂျပ်ပြည်နယ်မှာ အင်အားကြီးတဲ့ ဆခ် ဘာသာဝင်တွေ ဆခ်ဘာသာကို စတင်ထူထောင်ခဲ့သူ ဂုရု နာနတ်ခ်ရဲ့ မွေးနေ့ကို ကျင်းပနေကြတဲ့ သောကြာနေ့ မနက်ပိုင်းမှာပဲ အခုလို ကြေညာခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

မစ္စတာ မိုဒီကလည်း သူ့ရဲ့ ရုပ်မြင်ကနေ ပြောကြားတဲ့ မိန့်ခွန်းထဲမှာ ဒီလယ်ယာ ဥပဒေတွေဟာ နွမ်းပါးတဲ့ လယ်သမားတွေ အဆင်ပြေစေဖို့ ရည်ရွယ်ခဲ့တာဖြစ်ကြောင်း၊ လယ်သမားတွေ အကျိုးရှိစေမယ့် အရာတွေကို အကြိမ်ကြိမ် ရှင်းပြခဲ့ပေမယ့် မအောင်မြင်ခဲ့ကြောင်းနဲ့၊ အခုလို ဂုရု ပူရပ်ဘ် နေ့မှာ အစိုးရအနေနဲ့ လယ်ယာဥပဒေ ၃ ခုကို ဖျက်သိမ်းပစ်ဖို့ ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပြီ ဖြစ်ကြောင်း ပြောပါတယ်။

လယ်ယာ ဥပဒေသစ်တွေဆိုတာ ဘာလဲ

လယ်သမားတွေကို ဈေးကွက်စီးပွားရေးစနစ်ကနေ ဆယ်စုနှစ်များစွာ အကာအကွယ်ပေးထားခဲ့တဲ့ ဈေးနှုန်းသတ်မှတ်မှု၊ ရောင်းချမှု လယ်ယာထွက်ကုန် ရှားပါးမှု စတဲ့ စည်းမျဉ်းတွေကို ဖြေလျှော့ပေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။

အကြီးမားဆုံး အပြောင်းအလဲတခုက လယ်သမားတွေအနေနဲ့ သူတို့ရဲ့ လယ်ယာထွက်ကုန်တွေကို ဈေးကွက် ပေါက်ဈေးနဲ့ ကြိုက်တဲ့ ပုဂ္ဂလိက ဝယ်လက်ဆီမှာ ရောင်းချနိုင်ဖို့ ခွင့်ပြုပေးထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ ပုဂ္ဂလိက ဝယ်လက်တွေထဲမှာလည်း လယ်ယာ ထွက်ကုန် ရောင်းချတဲ့ လုပ်ငန်းတွေ၊ စူပါမားကက် လုပ်ငန်းတွေနဲ့ အွန်လိုင်း ဈေးသည်တွေအကုန် ပါဝင်ပါတယ်။

အိန္ဒိယ လယ်သမား အများစုဟာ သူတို့ စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်သမျှထဲက အများစုကို ကြမ်းခင်းဈေး သတ်မှတ်ပေးထားတဲ့ အစိုးရ ထိန်းချုပ်တဲ့ လက်ကားဈေး ဒိုင်ကြီးတွေမှာ ရောင်းချနေကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဥပဒေသစ်တွေကြောင့် အစိုးရ အသိအမှတ်ပြု ဝယ်လက်တွေပဲ လုပ်နိုင်တဲ့ ဆန်၊ ဂျုံနဲ့ ပဲမျိုးစုံ စတဲ့ လယ်ယာထွက်ကုန်တွေကို သိုလှောင် ရောင်းချတာမျိုးကို ပုဂ္ဂလိက ဝယ်လက်တွေကလည်း လုပ်နိုင်လာကြမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

စာရွက်ပေါ်မှာတော့ ဒီပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုတွေကြောင့် လယ်သမားတွေဟာ ပြည်နယ်အလိုက် အစိုးရ ဒိုင်တွေဆီမှာပဲ ရောင်းချရတဲ့ မန်ဒီစနစ် လို့ ခေါ်ကြတဲ့ ဘောင်အပြင်မှာ ရောင်းချနိင်ကြမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါပေမယ့် အဲဒီ ဥပဒေတွေကြောင့်ပဲ လယ်သမားတွေ အားနည်းလာပြီး ပုဂ္ဂလိက ကုမ္ပဏီကြီးတွေ ဘက်က ဈေးကို လိုသလို သတ်မှတ် ထိန်းချုပ် လာနိုင်တယ်လို့ ဆန္ဒပြနေသူတွေက ပြောကြပါတယ်။ လက်ရှိ ကျင့်သုံးနေတဲ့ MSP လို့ခေါ်တဲ့ အစိုးရက လယ်ယာထွက်ကုန်ဈေး ထိုးကျတာကို ကာကွယ်ဖို့ အတွက် အနိမ့်ဆုံးဈေး သတ်မှတ်ပေးထားတဲ့ စနစ်ကြောင့်ပဲ လယ်သမားတွေ ဆက်ပြီး ရပ်တည်နေနိုင်တာ၊ ဒီလို အကာအကွယ်မျိုး မရှိတော့ရင် တော်တော်ရုန်းကန်ကြရမယ်လို့ ဆိုကြပါတယ်။

သူတို့တွေက အိန္ဒိယမှာ လယ်ယာထွက်ကုန် စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ် ရောင်းချမှုနဲ့ အမတော်ကြေးဆိုင်ရာ တင်းကြပ်တဲ့ ဥပဒေတွေဟာ လယ်သမားတွေကို ဆယ်စုနှစ်များစွာ ဈေးကွက်စီးပွားရေး စနစ်ကနေ ကာကွယ်ပေးထားတဲ့အတွက် ဘာမှ ပြောင်းလဲစရာ မလိုဘူးလို့ ပြောကြပါတယ်။

အစိုးရဘက်ကလည်း သာမန်လယ်သမားတွေပါ ပိုပြီး အကျိုးအမြတ်ခံစားရနိုင်ဖို့အတွက် လုပ်ဖို့ အချိန်ရောက်ပြီ၊ ဒီဥပဒေသစ်တွေက ဒါတွေကို အကောင်အထည်ဖော်ဖို့ ဖြစ်တယ်လို့ ပြန်လည် ငြင်းခုံခဲ့ကြပါတယ်။

ဘယ်လို တုံ့ပြန်ကြသလဲ

အခုလို နောက်ကြောင်းပြန်လှည့်တာကြောင့် ပန်ဂျပ်နဲ့ ဟာယာနာ ပြည်နယ်တွေမှာ အလံတွေလွှင့် မုန့်ချိုတွေဝေပြီး အောင်ပွဲခံနေကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် တိုက်ပွဲက မပြီးသေးဘူးလို့လည်း ပြောကြပါတယ်။

နှုတ်ကတိကို မယုံပါဘူး။ ဒီဥပဒေတွေကို ရုပ်သိမ်းပါတယ်ဆိုတာ စာနဲ့ ထုတ်ပြန် မကြေညာ မချင်းတော့ ဒီမှာပဲ ဆက်စခန်းချနေမယ်လို့ ၉၉ နှစ်အရွယ် လယ်သမားကြီး ရာဇ ဆင်း ချောက်ဒရီက ဘီဘီစီက ဆာလ်မန် ရာဗီကို ပြောပါတယ်။

မစ္စတာ ချောက်ဒရီ လိုပဲ ထောင်ပေါင်းများစွာသော လယ်သမားတွေ ဒေလီနဲ့ ဂါဇီပါနယ်စပ်မှာ ဆန္ဒပြနေခဲ့ကြတာ တနှစ်ရှိခဲ့ပါပြီ။

သူ့အမြင်ကို ထင်ရှားတဲ့ လယ်သမားခေါင်းဆောင် ရာကက်ရှ်ခ် တစ်ခ်ကိတ် ကလည်း လက်ခံပါတယ်။ သူက ဆောင်းရာသီ ပါလီမန်မှာ ဒီဥပဒေတွေကို ဖျက်သိမ်းပစ်မှ ဆန္ဒပြပွဲတွေကို ရုပ်သိမ်းမှာ ဖြစ်တယ်လို့ ပြောပါတယ်။

နောက်လယ်သမား ခေါင်းဆောင်တယောက်ကလည်း ဆန္ဒပြတာတွေ ရပ်ဖို့ ဆိုရင် အစိုးရဘက်က သူတို့ရဲ့ ထွက်ကုန်တွေအပေါ် ဈေးနှုန်းတွေ အာမခံ သတ်မှတ်ပေးတာလိုမျိုး ကတိကဝတ်တွေ ထပ်ဆောင်းပေးဖို့ လိုတယ်လို့ ပြောပါတယ်။

အခုကြေညာချက်ကြောင့် နိုင်ငံရေး လေ့လာသုံးသပ်သူတွေသာမက ဒီဥပဒေကို ထောက်ခံသူ၊ ဆန့်ကျင်သူတွေပါ မကျန် အကုန် အံ့သြသွားခဲ့ရပါတယ်။ တော်တော်များများကတော့ တွစ်တာပေါ်မှာ လယ်သမားတွေရဲ့ ကြီးမားတဲ့ အောင်ပွဲကြီး၊ မစ္စတာ မိုဒီရဲ့ မဟာနောက်ကြောင်းပြန်ပွဲကြီး အဖြစ် ရေးသားနေကြပါတယ်။

ဒါပေမယ့် ဒီဥပဒေသစ်တွေထဲက ကောင်းချက်တချို့ကို မြင်ခဲ့ကြသူ လယ်သမား ခေါင်းဆောင်တချို့နဲ့ စီးပွားရေး ပညာရှင်တွေကတော့ စိတ်ပျက်မိကြောင်း ပြောလာကြပါတယ်။ အိန္ဒိယ အနောက်ပိုင်း လယ်သမား သမဂ္ဂ ခေါင်းဆောင် အာနီးလ် ဂန်ဝတ်က နိုင်ငံရေးအတွက် စဥ်းစားပြီး လုပ်ခဲ့တဲ့ စိတ်မကောင်းဖွယ်ရာ ဆုံးဖြတ်ချက်ပဲလို့ ဆိုပါတယ်။

အတိုက်အခံ ပါတီတွေဘက်ကတော့ ဒီဆုံးဖြတ်ချက်ကို ကြိုဆိုကြပါတယ်။ ကွန်ဂရက် ပါတီခေါင်းဆောင် ရာဟူးလ် ဂန်ဒီက မမျှတမှုအပေါ် အောင်နိုင်ခြင်းလို့ ဆိုပါတယ်။ အနောက်ဘန်ဂေါလ် ပြည်နယ် ဝန်ကြီးချုပ် မာမာတာ ဘာနာဂျီးကလည်း လူမှုကွန်ရက်ပေါ်ကနေ လယ်သမားတွေကို ချီးကျူးထောမနာ ပြုခဲ့ပါတယ်။

ဘီဂျေပီ ပါတီဝင်တွေကလည်း အခုလို ဥပဒေ ရုပ်သိမ်းမှုတွေနဲ့ ရွေးကောက်ပွဲ ကိစ္စတွေ မဆိုင်ကြောင်း၊ ဆန္ဒပြပွဲတွေ အဆုံးသတ်ဖို့ လုပ်ခဲ့တာသာ ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် တချိန်မှာ ဒီဥပဒေတွေကို ပုံစံတမျိုးနဲ့ ပြန်လည်ဖော်ဆောင်မယ့် အစီအစဥ် ရှိသလား ဆိုတာကိုတော့ မပြောကြပါဘူး။

သုံးသပ်ချက်

အိန္ဒိယ အွန်လိုင်း သတင်းစာ ဆရာ ဆူတစ် ဘစ္စဝါးစ်က တော့ နာရင်ဒြာ မိုဒီက ဒီအငြင်းပွားဖွယ် ဥပဒေတွေကို ရုပ်သိမ်းသွားတာဟာ မဟာဗျူဟာ ကျတဲ့ နိုင်ငံရေး ကစားကွက် တခုဖြစ်သလို အစိုးရရဲ့ အလျင်စလိုနဲ့ မပြတ်သားမှု တွေကို ချပြလိုက်တာမျိုးလည်း ဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

အဲဒီ အငြင်းပွားဖွယ် ဥပဒေတွေကြောင့်ပဲ ပန်ဂျပ်နဲ့ အူတာပရာဒက်ရှ် ပြည်နယ်တွေမှာ တောမီးလောင်သလို ပျံ့နှံ့သွားခဲ့တဲ့ ဆန္ဒပြပွဲတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်ခဲ့ရပြီး မစ္စတာ မိုဒီအတွက် စိန်ခေါ်မှုကြီး တခုလို ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။

ဆန္ဒပြ လယ်သမားတွေနဲ့ အရပ်ဘက်အဖွဲ့အစည်းတွေရဲ့ လှုပ်ရှားမှုတွေက နောက်နှစ် အစောပိုင်း ကျင်းပဖို့ ရှိတဲ့ ရွေးကောက်ပွဲတွေမှာ အရေးပါတဲ့ ဆခ် အများစု ရှိကြတဲ့ ပန်ဂျပ် ပြည်နယ်နဲ့ အူတာပရာဒက်ရှ် ပြည်နယ်ထဲက တခြား ဒေသတွေမှာပါ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့ပါတယ်။

အခုလို ဥပဒေတွေ ရုပ်သိမ်းပေးတာကြောင့် မစ္စတာ မိုဒီဟာ အဲဒီပြည်နယ်တွေထဲက လယ်သမားတွေနဲ့ ဆခ်တွေရဲ့ ယုံကြည်မှုကို ပြန်လည်ရရှိဖို့ မျှော်လင့်နေမှာ ဖြစ်သလို ဘီဂျေပီ အနေနဲ့လည်း ရလဒ်ကောင်းဖို့ တွန်းအားတခု ဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့ သုံးသပ်ထားပါတယ်။

ဘာကြောင့် ရုပ်သိမ်းသလဲ

ဆန္ဒပြပွဲတွေ အဆုံးသတ်ပေးဖို့ အစိုးရဘက်က တောင်းဆိုနေခဲ့ပေမယ့် လယ်သမား သမဂ္ဂပေါင်း ၄၀ လောက်နဲ့ ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ Samyukta Kisan Morcha (SKM) အဖွဲ့ကြီးက နောက်မဆုတ်တမ်း တင်းခံနေခဲ့ပါတယ်။

လယ်သမားတွေက ဒေလီကို ဝင်တဲ့ အဝေးပြေးလမ်းမကြီးတွေကို အအေးထန်တဲ့ ဆောင်းနဲ့ အပူပြင်းတဲ့ နွေပါမကျန် ပိတ်ထားခဲ့သလို သူတို့ကို ကိုဗစ် လှိုင်းတွေကတောင် မဖြိုနိုင်ခဲ့ကြပါဘူး။

နိုင်ငံအနှံ့ ဆန္ဒပြကြဖို့ သူတို့က ဆော်သြနေခဲ့ကြသလို အပူ၊ အအေးနဲ့ ကိုဗစ်ကြောင့် အသက်ပေးခဲ့ရသူတွေလည်း ဒါဇင်များစွာ ရှိခဲ့ပါတယ်။

ကနဦးမှာ အစိုးရဘက်က ညှိနှိုင်းတာတွေ လုပ်ခဲ့ပြီး ဥပဒေတွေကို ၂ နှစ် ဆိုင်းငံ့ပေးမယ်လို့ ကမ်းလှမ်းခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် လယ်သမားတွေက လက်မခံခဲ့တာကြောင့် အစိုးရဘက်ကလည်း နောက်ဆုတ်ပြီး အခြေအနေကို ဆက်လက် စောင့်ကြည့်နေခဲ့ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါပေမယ့် ပြီးခဲ့တဲ့ လပိုင်းတွေအတွင်းမှာ အပြောင်းအလဲ တချို့လည်း ရှိခဲ့ပါတယ်။

ပထမ အပြောင်းအလဲကတော့ ပြီးခဲ့တဲ့ အောက်တိုဘာလ အစောပိုင်းမှာ အူတာပရာဒက်ရှ် ပြည်နယ်ထဲက လက်ခ်ဟင်မ်ပါးမှာ ဆန္ဒပြနေကြတဲ့ လယ်သမားတွေ ကြားထဲကို ပြည်ထောင်စု ဝန်ကြီးတယောက်ရဲ့ သားက ကားနဲ့ မောင်းဝင်သွားခဲ့ပါတယ်။ သူ့အပေါ် စွဲချက်တွေကို ငြင်းဆိုခဲ့ပေမယ့် အဖမ်းတော့ ခံခဲ့ရပါတယ်။ အဲဒီဖြစ်စဥ်အတွင်းမှာ လယ်သမား ၄ ယောက်၊ သတင်းထောက် ၁ ယောက်အပါအဝင် လူ ၈ ယောက် သေဆုံးသွားခဲ့ပါတယ်။ ဒီအဖြစ်အပျက်ကြောင့်ပဲ အိန္ဒိယ တနံတလျား မကျေနပ်သံတွေ ညံသွားပြီး အစိုးရလည်း အကြပ်ဆိုက်ခဲ့ပါတယ်။

ဒုတိယတချက်ကတော့ ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီရဲ့ ဘရာတီးယား ဂျန်နာတာပါတီ ဘီဂျေပီဟာ ပန်ဂျပ်၊ အူတာ ပရာဒက်ရှ်နဲ့ ဥတ္တရာခန်း ပြည်နယ်တွေမှာ ကျင်းပမယ့် ရွေးကောက်ပွဲမှာ အင်အားကောင်းတဲ့ ဒေသတွင်းပြိုင်ဘက် တွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရပါတယ်။ အဲဒီ ပြည်နယ်တွေက လယ်သမားတွေရဲ့ မကျေနပ်မှုတွေက ဘီဂျေပီ အနိုင်ရရေးကို အဆုံးအဖြတ် ပေးသွားနိုင်တဲ့ အတွက် ဖြစ်ပါတယ်။