ဂျပန်တစ်ယောက်ရဲ့ ရင်ထဲက မြန်မာ
ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Mr Yasuhiro Yoshizawa
"အာဏာသိမ်းမှု စတင် ဖြစ်ခါစက ဂျပန် တီဗီနဲ့ မီဒီယာတွေမှာ ဖော်ပြကြလို့ ဂျပန် နိုင်ငံသားတွေ စိတ်မကောင်းဖြစ်ကြပြီး၊ စိတ်ပျက် အံ့သြကြပေမဲ့ ကျွန်တော်ကတော့ စစ်တပ်ရဲ့ လုပ်ဆောင်မှု သမိုင်းကို သိနေလို့ သိပ်မအံ့သြဘူး၊ ဒါပေမဲ့ ထင်တာထက် ပိုပြီး ရက်စက်တာ ကိုတော့ အံ့သြမိတယ်။"
"ဂျပန် အစိုးရက မြန်မာပြည်သူပြည်သားတွေ ဘက်ကစဉ်းစားပြီး လုပ်ဆောင်ပေးတာ မရှိလို့ အစိုးရကို အားမရဘူး၊ မြန်မာတွေကို အားနာတယ်၊ အစိုးရကို အားကိုးလို့ မရတဲ့အတွက် ဂျပန် ပြည်သူတွေကပဲ မြန်မာကို ကူညီမယ်။"
ဒီလို သဘောထား ခံယူချက်နဲ့ စစ်အာဏာရှင် လက်အောက်က မြန်မာပြည်သူတွေကို ကူညီမယ်ဆိုပြီး မြန်မာနိုင်ငံမှာ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အကူအညီတွေအတွက် ဂျပန်နိုင်ငံရောက် မြန်မာတွေနဲ့ မြန်မာတွေကို ချစ်တဲ့ ဂျပန်လူမျိုးတွေ ပူးပေါင်းစီစဉ်တဲ့ Crowdfunding Project ကို ပြီးခဲ့တဲ့ ရက်ပိုင်းကပဲ ဂျပန်ယန်းငွေ တစ်သန်း လှူခဲ့သူက ဂျပန်လူမျိုး မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါ ဖြစ်ပါတယ်။
သူက မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ဒီလို လှူတာ အခု တစ်ကြိမ်က ပထမဆုံး မဟုတ်ပါဘူး။ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့က စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ရှိတဲ့ အစိုးရ မဟုတ်တဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေ၊ ထိုင်းမြန်မာ နယ်စပ်က အဖွဲ့ အစည်းတွေကနေ တဆင့် လှူဒါန်းတာ ယန်းငွေ စုစုပေါင်း ၈ သန်းခွဲ ရှိသွားပါပြီ။
ပိုက်ဆံ ယန်း ၁ သန်း ဆိုတာ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၈ ထောင် နီးပါး ရှိတာ ဖြစ်လို့ ဂျပန်က ရိုးရိုး အလုပ်သမား တစ်ယောက် အနေနဲ့ လှူနိုင်ဖို့ ခက်ပါတယ်။
ဘာကြောင့် မြန်မာတွေကို လှူတာလဲ
မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါ အနေနဲ့ မြန်မာတွေကို ကူညီရတဲ့ အကြောင်းတွေက အများကြီး ရှိပါတယ်။ မြန်မာတွေနဲ့ ဂျပန်တွေကြားမှာ ရှေး အရင် ကတည်းက နက်နက်နဲနဲ ပတ်သက်ဆက်နွှယ်မှု ရှိခဲ့တယ် ဆိုတာ လွန်ခဲ့တဲ့ ၇ နှစ်က သူ သွားခဲ့တဲ့ ထိုင်းနဲ့ မြန်မာ နယ်စပ်ခရီးမှာ သူ သိခဲ့ရပါတယ်။
ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ် အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံမှာ ရှိနေခဲ့တဲ့ ဂျပန်စစ်သားတွေဟာ မြန်မာနိုင်ငံက တောင်ပေါ် တိုင်းရင်းသားတွေရဲ့ ကူညီမှုနဲ့ အသက်ရှင်သန် ခဲ့ကြရတယ်၊ တိုင်းရင်းသားတွေကသာ ကူညီမပေးဘူးဆိုရင် အဲဒီ ဂျပန် စစ်သားတွေ ဖမ်းဆီးခံရတာ၊ သတ်ဖြတ်ခံရတာတွေ ရှိနိုင်တယ် ဆိုတာ သူသိခဲ့ရပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Mr Yosuhiro Yoshizawa
ဂျပန်ကို ပြန်မလာဘဲ မြန်မာနိုင်ငံမှာပဲ အိမ်ထောင်ကျပြီး မြန်မာနိုင်ငံမှာ နေခဲ့တဲ့ ဂျပန်စစ်သားကြီး နာကာနို ယာအိချိရိုရဲ့ ဇနီး ဖြစ်တဲ့ ပအိုဝ်းတိုင်းရင်းသူ အမျိုးသမီးကြီးကို မဲဆောက်မှာ သူတွေ့ခဲ့ပါတယ်။
သူ့ဆီက ကြားသိရတာတွေ အရ ဂျပန်နဲ့ မြန်မာတွေရဲ့ နက်ရှိုင်းတဲ့ ရင်းနှီး ဆက်နွှယ်မှုတွေ ကိုသိပြီး မြန်မာတွေရဲ့ ကူညီမှုတွေကို ကျေးဇူးဆပ်မှ ဖြစ်မယ်၊ ကျေးဇူး မဆပ်လို့ မရဘူးလို့ သူ့စိတ်ထဲမှာ စတင်ဖြစ်လာတယ် လို့ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါက ပြောပါတယ်။
အခုတော့ အဲဒီ စစ်သားကြီး နာကာနို ယာအိချိရိုရော သူ့ ဇနီး ပအိုဝ်းတိုင်းရင်းသူ အမျိုးသမီးကြီးတို့ မရှိကြတော့ပါဘူး။ အမျိုးသားက ၂၀၁၀ ခုနှစ်က ကွယ်လွန်သွားခဲ့ပြီဖြစ်ပြီး သူ့ဇနီးကတော့ လွန်ခဲ့တဲ့ ၃ နှစ်က ကွယ်လွန်သွားခဲ့ကြပါတယ်။
နောက် အကြောင်းတခုကတော့ မဲဆောက်က မယ်တော် ဆေးခန်းကို သူရောက်တုန်းက ဒေါက်တာ စင်သီယာမောင်နဲ့ တွေ့ပြီး ဆေးခန်းအတွက် တစ်နှစ် အတွင်း ယန်း ၁ သန်းကို လှူပါ့မယ်လို့ ကတိပေးခဲ့တဲ့ အတွက် လှူနိုင်အောင် ကုမ္ပဏီ တစ်ခု ထူထောင်ပြီး သူ ကြိုးစားခဲ့ပေမဲ့ ၂ နှစ်နဲ့ ၃ လ ကြာမှ အဲဒီ ယန်း ၁ သန်း ရလို့ မိသားစုနဲ့ အတူ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုဟိဇာဝါ သွားလှူခဲ့ပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Mr. Yasuhiro Yoshizawa
အခုဆို ဆေးခန်း အတွက် ယန်း သုံးသန်း လှူထားပြီးပြီ ဖြစ်ပြီး အဲဒီငွေက စောစောက ပြောတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသားတွေ ကို လူသားချင်းစာနာမှု ဆိုင်ရာ အတွက် လှူတဲ့ ယန်း ၈ သန်းခွဲထဲမှာ မပါပါဘူး။
ချမ်းသာလို့ လှူတာလား
မယ်တော် ဆေးခန်းကို ငွေလှူမယ်လို့ ပြောခဲ့ချိန်က မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုဟိဇာဝါက လခစား ဝန်ထမ်း တစ်ယောက်ပဲ ဖြစ်နေလို့ လှူဖို့ မလွယ်ပါဘူး။ ဒါကြောင့် အစိုးရဆီက ချေးငွေနဲ့ ကိုယ်ပိုင် အသေးစား ကုမ္ပဏီလေး တစ်ခုကို သူ ထူထောင်ပါတယ်။
အမှိုက်သိမ်းကားတွေ ရောင်းချ ပြင်ဆင်တဲ့ လုပ်ငန်း လုပ်ပါတယ်။ သူအပါအဝင် စုစုပေါင်း လူ ၃ ယောက်နဲ့ လည်ပတ်နေတဲ့ ဒီလုပ်ငန်းကို သူ လုပ်လာတာ အခု ဆို ၇ နှစ် ရှိပါပြီ။
ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Mr Yasuhiro Yoshizawa
သူက မြန်မာ နိုင်ငံအတွက် လှူတယ် ဆိုတာ ချမ်းသာလို့ လှူတာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ သူ့လုပ်ငန်းက ဝင်ငွေ မဆိုးဘူးလို့ ပြောနိုင်ပေမဲ့ ဂျပန် အစိုးရဆီက ချေးထားတဲ့ အကြွေးတွေ ပြန်ဆပ်နေရတဲ့ အခြေအနေမှာပဲ ရှိပါသေးတယ်။
ဒါပေမဲ့ သူက များများလှူလေ သူ့ ကားတွေ ရောင်းကောင်းလေလို့ ဆိုပါတယ်။
မြန်မာအတွက် လှူလိုက်တဲ့ အခါတိုင်း သူ့ကားတွေ ရောင်းရတယ်၊ ဒီတခေါက် သူလှူလိုက်ပြီးတဲ့အခါမှာလည်း ထပ်ရောင်းရတယ်။ စေတနာ အကျိုးပေးတယ်လို့ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါက အခိုင်အမာ ယုံကြည်ထားပါတယ်။
ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါ သိထားတဲ့ မြန်မာစစ်တပ်
ကေအန်ယူနဲ့ မြန်မာ စစ်တပ်ကြားက စစ်ပွဲတွေ အကြောင်း၊ မြန်မာ စစ်တပ်က တိုင်းရင်းသားတွကို ညှဉ်းပန်း နှိပ်စက်မှုတွေ၊ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုတွေကို ထိုင်းမြန်မာ နယ်စပ်မှာ နှစ်ပေါင်း ၂၀ ကြာ စစ်ပွဲသတင်းတွေ ရယူ တင်ပြခဲ့တဲ့ သူ့သူငယ်ချင်း သတင်းထောက် ဆီကနေ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါ သိခဲ့ရပါတယ်။
နယ်စပ်က တိုင်းရင်းသားတွေနေထိုင်ရာ ဒေသတွေကိုလည်း သူ ရောက်ဖူးပါတယ်။ စစ်တပ်က တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုတွေ အပေါ် ဆယ်စုနှစ်ပေါင်းများစွာ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်း လာခဲ့တယ် ဆိုတာ ခံရသူတွေက ပြန်ပြောပြတာကို နားနဲ့ ဆတ်ဆတ်ကြားခဲ့တယ်၊ တိုင်းရင်းသားဒေသတွေကို ရောက်ခဲ့တဲ့ ဂျပန်လူမျိုးတွေ ဆီကနေလည်း ပြန်ကြားရလို့ စစ်တပ်ရဲ့ ရက်စက်မှုတွေကို သူ သိတယ်လို့ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါ က ပြောပါတယ်။
ဒါကြောင့် စစ်ကောင်စီက အာဏာသိမ်းပြီးတဲ့နောက်မှာ တိုင်းရင်းသားတွေအပေါ် လုပ်ခဲ့တဲ့အတိုင်း မြန်မာလူမျိုးတွေကိုပါ လုပ်လိမ့်မယ်လို့ သူ တွေးမိတဲ့အကြောင်းလည်း ပြောပါတယ်။ အခုလည်းလုပ်နေတယ် ဆိုတာ လူတွေ ပိုမို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သိသွားပြီလို့ သူက ယူဆပါတယ်။
အခု နောက်ဆုံး မြန်မာ နိုင်ငံတွင်းမှာ ဖြစ်နေတဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ ရက်စက်မှုတွေကို သူ့အနေနဲ့က မြန်မာသူငယ်ချင်းတွေကနေ တဆင့်ရော၊ Facebook ကတဆင့်ပါ သိနေပါတယ်။
မြန်မာ့အရေး ဂျပန်တွေ ဘယ်လောက် သိလဲ၊ စိတ်ဝင်စားလဲ
အာဏာသိမ်းမှု စတင် ဖြစ်ခါစက ဂျပန် တီဗီနဲ့ မီဒီယာတွေမှာ ဖော်ပြကြလို့ ဂျပန် နိုင်ငံသားတွေ စိတ်မကောင်းဖြစ်ကြပြီး၊ စိတ်ပျက် အံ့သြကြ ပေမဲ့ သူကတော့ စစ်တပ်ရဲ့ လုပ်ဆောင်မှု သမိုင်းကို သိနေလို့ သိပ်မအံ့သြဘူးလို့ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါက ပြောပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ ထင်တာထက် ပိုပြီး ရက်စက်တာ ကိုတော့ အံ့သြမိပါတယ်လို့ ပြောပါတယ်။ အခု နောက်ပိုင်းမှာ မြန်မာ့အရေးနဲ့ ပတ်သက်လို့ ဂျပန်နိုင်ငံသားတွေ စိတ်ဝင်စားမှု လျော့လာတာ တွေ့ရလို့ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါ စိတ်မကောင်းဖြစ်ရပါတယ်။
ဒါ့အပြင် ဂျပန်အစိုးရက မြန်မာ ပြည်သူပြည်သားတွေ အတွက် စဉ်းစား လုပ်ကိုင်ပေးတာ မရှိလို့ အစိုးရကို အားမရဖြစ်မိတယ်၊ မြန်မာကို အားနာတယ်၊ ဂျပန် အစိုးရကို အားကိုးလို့ မရလို့ ပြည်သူတွေကပဲ မြန်မာကို ကူညီမယ်လို့ သူက ပြောပါတယ်။
၂၀၁၁ က ဂျပန်မှာ ငလျင် အကြီးအကျယ် လှုပ်ခဲ့တုန်းက ဂျပန်ပြည်သူတွေကို လုံလောက်တဲ့ ဘေးအန္တရာယ် ဆိုင်ရာ ထောက်ပံ့မှုတွေကို အစိုးရက မလုပ်ခဲ့ဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။
ငွေပဲလှူဖို့ ပြောခဲ့ပြီး စားစရာနဲ့ လိုအပ်တဲ့ ပစ္စည်းတွေကို ဒုက္ခရာက်နေသူတွေဆီ အလုံအလောက် ရောက်အောင် ပေးပို့ခဲ့တာ မရှိလို့ ပြည်သူတွေ စုပေါင်းအားနဲ့ အချင်းချင်း ကူညီခဲ့ကြတယ်၊ အစိုးရကို အားကိုးလို့ မရတဲ့ အတွက် ကိုယ့်အား ကိုယ်ကိုး ခဲ့ကြရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
အခုလည်း အလားတူပဲ ဂျပန်အစိုးရက အားမကိုးရပေမဲ့ ဂျပန်ပြည်သူတွေကတော့ မြန်မာတွေရဲ့ မိတ်ဆွေရင်းချာ အနေနဲ့ ရှိနေပါတယ် လို့ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါ က ပြောပါတယ်။
မြန်မာကိုကူညီချင်တဲ့ ဂျပန်တွေ အများကြီး ရှိတယ်၊ ကိုရိုနာကြောင့် စီးပွားရေး ကျပ်တည်းလို့ စိတ်သွားတိုင်း ကိုယ်မပါဘူး ဆိုတာ မြန်မာတွေ သိစေချင်တယ်လို့လည်း သူက ဆိုပါတယ်။
မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါနဲ့ သူ့မိသားစု
အသက် ၅၁ နှစ် အရွယ် မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါက မော်တော်ကား ထုတ်လုပ်ရေး ကုမ္ပဏီ တစ်ခုမှာ အမှိုက်ကားပြုပြင် ထိန်းသိမ်းရေး လုပ်ရတဲ့ ဝန်ထမ်းတစ်ယောက် အဖြစ် လွန်ခဲ့တဲ့ ၇ နှစ် အထိ လုပ်ခဲ့ပါတယ်။
သူသာ လခစား ဝန်ထမ်း တစ်ယောက်အဖြစ် ဆက်လုပ်နေရင် လှူနိုင်မှာ မဟုတ်တဲ့အတွက် ကိုယ်ပိုင် လုပ်ငန်းလေး ထူထောင်တာ လို့ ပြောပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Mr Yasuhiro Yoshizawa
သူ့ဇနီးနဲ့ အသက် ၂၃ နှစ် အရွယ်နဲ့ ၂၁ နှစ် အရွယ် သမီး နှစ်ယောက် တို့က မြန်မာအတွက် ဒီလို အလှူအတန်း လုပ်တာကို မကန့်ကွက်ပေမဲ့ အပင်ပန်းခံ၊ အိပ်ပျက်ခံတဲ့ အထိ အလုပ်တွေ လုပ်ပြီး လှူဖို့ငွေရအောင် ရှာတာမျိုးတော့ မဖြစ်စေချင်ဘူးလို့ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါက ပြောပါတယ်။
မြန်မာပြည်သူတွေအတွက် သတင်းစကား
ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images
စစ်အာဏာရှင် ဆန့်ကျင်ရာမှာ အနိုင်ရအောင် တိုက်ပါ။ အနိုင်ရတဲ့အထိ တိုက်ပွဲ ဝင်ပါလို့ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါက ပြောပါတယ်။
ဘာကြောင့်လဲ ဆိုတော့ မြန်မာ့ အရှုံးဟာ ကမ္ဘာ့အရှုံးဖြစ်တယ်၊ ဥပမာ တရုတ်ပြည်က တိုင်ရင်းသားတွေအရေး၊ ဟောင်ကောင်၊ ထိုင်ဝမ်အရေး အပြင် အခု ယူကရိန်း စစ်ပွဲ အရေး ကိစ္စတို့ကို ကြည့်ရင် ကမ္ဘာကြီးပေါ်မှာ လက်နက်အားကိုးနဲ့ အနိုင်ကျင့်တယ် ဆိုတဲ့ ဝါဒက ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ဖြစ်နေတယ်။
လက်နက်အားကိုးနဲ့ မတရားမှုကို တွန်းလှန်နိုင်တယ် ဆိုတာ ပြသဖို့ မြန်မာ ပြည်သူပြည်သားတွေက နိုင်အောင် တိုက်ပါလို့ ပြောချင်တယ်။ မြန်မာ နိုင်အောင် ကမ္ဘာအရပ်ရပ်က ကူညီဖို့ လည်း လိုအပ်တယ်၊ သူကတော့ မြန်မာတွေ အတွက် နောက်ထပ် လှူဦးမယ်လို့ မစ္စတာ ယာဆုဟိရို ယိုရှိဇာဝါက ပြောပါတယ်။
ဂျပန်က Crowdfunding Project
ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Screenshot
သူ့လို လှူဒါန်းမှုတွေအပြင် တခြားကမ္ဘာ့နိုင်ငံတွေမှာ နေထိုင်သူတွေလိုပဲ မြန်မာနိုင်ငံအတွက် ဂျပန်ကနေ လှူဒါန်းမှုတွေ ပုံစံအမျိုးမျိုးနဲ့ ရှိနေပါတယ်။
အဲဒီမှာ မြန်မာနိုင်ငံမှာ စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီးနောက် လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရ အကူအညီ လိုအပ်နေသူတွေအတွက် စားနပ်ရိက္ခာ၊ ဆေးဝါးထောက်ပံ့မှုတွေ ပေးနိုင်ဖို့ ရည်ရွယ်ပြီး ဂျပန်နိုင်ငံသားတွေနဲ့ ဂျပန်ရောက် မြန်မာတွေ စုပေါင်း ရန်ပုံငွေရှာတဲ့ Crowdfunding Project ကို တစ်လ သတ်မှတ် လုပ်ဆောင်နေတာ ရှိပါတယ်။
မူလက ဂျပန် ယန်းငွေ ဆယ်သန်း ရန်ပုံငွေ ရဖို့ ရည်မှန်းခဲ့ပေမဲ့ စတင်ရန်ပုံငွေရှာတဲ့ ရက်ပိုင်းအတွင်းမှာတင် အဲဒီ ပမာဏ ပြည့်သွားတဲ့ အတွက် ရည်မှန်းချက် ပမာဏကို ယန်းငွေ ဆယ့်ငါးသန်း အထိ ဦးဆောင်စီစဉ်သူတွေက တိုးမြှင့် သတ်မှတ် ခဲ့ကြပါတယ်။
အခု ဧပြီလ ၃၀ ရက်နေ့မှာ စုပေါင်းရန်ပုံငွေရှာတဲ့ အစီအစဉ် သတ်မှတ်ရက် တစ်လ ပြည့်မှာ ဖြစ်ပြီး သတ်မှတ်ရက်မတိုင်ခင် မျှော်မှန်း ရန်ပုံငွေလည်း ပြည့်မီသွားပြီဖြစ်ပါတယ်။
