Người dân Tehran: Iran đang tìm cách ngăn chặn biểu tình chống chính quyền

Iran đang triển khai các biện pháp nhằm ngăn chặn các cuộc biểu tình chống chính quyền, với các chốt kiểm soát xuất hiện dày đặc trên khắp đường phố thủ đô, truy cập internet bị hạn chế và tin nhắn cảnh báo hàng loạt được gửi đến người dân.

Tại Tehran, người dân chia sẻ với BBC về các chốt an ninh mới quanh thành phố, nơi họ thường xuyên bị dừng xe và khám xét.

Trả lời BBC News Tiếng Ba Tư, họ cho biết một số chốt chặn được đặt dưới chân cầu vượt và trong hầm đường bộ, sau khi có thông tin về việc nhiều chốt kiểm soát giữa đường bị tấn công bằng thiết bị bay không người lái.

Ngày 11/3, hãng tin mang quan điểm cứng rắn Fars đưa tin một số nhân viên an ninh Iran đã thiệt mạng trong các cuộc không kích của Israel nhằm vào bốn chốt kiểm soát trên khắp Tehran.

Hãng tin Fars dẫn các số liệu thống kê không chính thức cho thấy khoảng 10 thành viên của lực lượng an ninh đã thiệt mạng trong các cuộc không kích tại bốn quận của thủ đô.

Chia sẻ với BBC, một thanh niên ngoài 20 tuổi đã kể về "bí quyết" để vượt qua các chốt kiểm soát, nơi anh từng bị chặn lại và khám xét xe.

"Tôi bắt đầu nói những câu kiểu như: 'Các anh vất vả quá', cứ như thể họ đang thực sự nỗ lực làm việc và tôi rất biết ơn điều đó vậy," anh nói.

Sau khi khám xét xong, lực lượng an ninh đã cho anh đi.

"Tôi vốn luôn thích mặc quần áo sặc sỡ, nhưng giờ thì không dám nữa," một cô gái cũng ngoài 20 tuổi chia sẻ.

"Tôi sợ các toán tuần tra, lo rằng nếu mình mặc đồ quá nổi bật thì sẽ khiến họ nóng mắt."

Internet bị hạn chế gây ảnh hưởng đến việc điều phối biểu tình

Một thanh niên khác, cũng ngoài 20 tuổi, đang bán các kết nối internet bảo mật cho người dân, giúp họ vượt qua tình trạng mất kết nối trên toàn quốc do chính phủ áp đặt.

Việc liên lạc với những người bên trong Iran vẫn rất khó khăn do việc ngắt internet được thực hiện từ lúc cuộc chiến bắt đầu. Tuy nhiên, những người am hiểu công nghệ đã sử dụng thiết bị Starlink của SpaceX và chia sẻ kết nối với những người xung quanh.

Việc hạn chế truy cập internet không chỉ ngăn cản việc liên lạc với thế giới bên ngoài mà còn làm giảm khả năng huy động, lập kế hoạch và trao đổi giữa những người biểu tình.

Các ứng dụng và nền tảng nhắn tin mã hóa thường đóng vai trò là công cụ để tổ chức mít tinh, chia sẻ địa điểm biểu tình và lan tỏa các lời kêu gọi hành động. Khi các nền tảng này không thể truy cập, việc phối hợp trở nên khó khăn hơn nhiều.

Người đàn ông bán kết nối internet kể với BBC về nỗi sợ hãi khi chiếc taxi chở anh đi qua một chốt kiểm soát trong một đường hầm ở Tehran.

"Công việc tôi đang làm bị coi là tội hình sự tại Cộng hòa Hồi giáo này," anh giải thích. "Tôi đã rất lo lắng vì lúc đó đang mang theo cả laptop và điện thoại."

Anh nói thêm: "May mắn là họ đã không khám xét chiếc taxi của tôi."

Theo hãng tin bán chính thức Mehr vào ngày 12/3, cảnh sát Iran đã bắt giữ một người tại tỉnh Fars, miền nam nước này, với cáo buộc thiết lập mạng lưới bán internet "không bộ lọc" qua Starlink.

Phó chỉ huy cảnh sát tỉnh Fars cho biết một người đàn ông 37 tuổi, người "thiết lập mạng lưới trên nhiều tỉnh thành để bán internet không bộ lọc qua Starlink, đã bị bắt giữ".

Ông nói thêm rằng "một thiết bị Starlink và các thiết bị liên quan đã bị phát hiện tại nơi ẩn náu của nghi phạm".

Việc sử dụng Starlink tại Iran có thể phải đối mặt với mức án lên đến 2 năm tù. Nhà chức trách được cho là đang ráo riết truy tìm các chảo vệ tinh Starlink để ngăn người dân kết nối internet.

Ngày 10/3, người phát ngôn chính phủ Fatemeh Mohajerani cho biết các cơ quan chức năng đang nỗ lực khôi phục truy cập internet "cho những ai có thể truyền tải tiếng nói của đất nước ra thế giới".

Hiện tại, theo ghi nhận của BBC, giá cước internet được rao bán trên ứng dụng Telegram vào khoảng 6 USD (tương đương 150.000 đồng) cho 1GB dữ liệu. Đây là mức giá cắt cổ tại một quốc gia mà mức lương trung bình hằng tháng chỉ rơi vào khoảng 200 đến 300 USD.

Mặc dù các ứng dụng nội địa của Iran vẫn hoạt động, nhưng một số người chia sẻ với BBC rằng họ lo ngại chúng không đủ an toàn như các nền tảng mã hóa để tổ chức biểu tình.

Trong cuộc phỏng vấn với CBS – đối tác của BBC tại Mỹ – vào ngày 15/3, Ngoại trưởng Abbas Araghchi đã được hỏi tại sao ông có thể thực hiện cuộc gọi qua Zoom trong khi đồng bào của mình lại không được phép truy cập internet.

"Đó là bởi vì tôi là tiếng nói của mọi người dân Iran. Tôi đang bảo vệ quyền lợi của họ," ông trả lời.

Ngoài các quan chức, một số phóng viên trong nước cũng được cấp quyền truy cập vào loại "sim trắng", giúp họ sử dụng internet không giới hạn do chính quyền cung cấp.

Một số cư dân thủ đô chia sẻ với BBC News Tiếng Ba Tư rằng kể từ khi chiến tranh bắt đầu, vào ban đêm họ thường nghe thấy những bài hát và tiếng hô vang ủng hộ chính quyền phát ra từ loa phóng thanh, trong khi những nhóm người ủng hộ mang theo cờ Cộng hòa Hồi giáo diễu hành trên phố.

BBC News Tiếng Ba Tư là dịch vụ tiếng Ba Tư của BBC News, phục vụ 24 triệu người trên khắp thế giới – phần lớn là ở Iran – bất chấp việc bị chính quyền nước này chặn và thường xuyên phá sóng.

Tin nhắn cảnh báo người dân không biểu tình

Cho đến nay, vẫn chưa có dấu hiệu nào cho thấy sẽ có các cuộc biểu tình chống chính quyền quy mô lớn như hồi tháng Một.

Hãng tin thuộc Tổ chức Nhà hoạt động Nhân quyền (Hrana) có trụ sở tại Mỹ cho biết họ đã xác nhận ít nhất 7.000 dân thường thiệt mạng trong các cuộc biểu tình vào tháng Một vừa qua.

Kể từ khi xung đột bùng nổ vào ngày 28/2, chính quyền đã tổ chức các cuộc tuần hành ủng hộ chính phủ và kêu gọi những người ủng hộ xuống đường để ngăn chặn những gì họ mô tả là âm mưu gây bất ổn đất nước từ bên trong.

BBC News Tiếng Ba Tư đã tiếp cận được một tin nhắn do Đơn vị Tình báo của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) gửi đi vào ngày 13/3 cảnh báo về bất kỳ cuộc biểu tình nào sắp tới.

Nội dung tin nhắn có đoạn: "Kẻ thù độc ác… đang một lần nữa tìm cách gieo rắc sợ hãi và hỗn loạn trên đường phố. Một đòn giáng mạnh hơn cả ngày 8/1 đang chờ đợi những kẻ 'tân ISIS' [Nhà nước Hồi giáo]."

Đỉnh điểm đẫm máu nhất của các cuộc biểu tình chống chính quyền rầm rộ tại Iran diễn ra trong hai đêm 8-9/1/2026.

Cảnh sát trưởng, Thiếu tướng Ahmad Reza Radan, phát biểu vào ngày 10/3 rằng bất kỳ ai cố tình "hành động trong thành phố theo chỉ thị của kẻ thù" sẽ không còn được coi là người biểu tình nữa mà bị coi là "kẻ thù".

Vào ngày 8/3, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã gửi một thông điệp trực tiếp đến người dân Iran, kêu gọi họ đứng lên chống lại chính quyền.

Tuy nhiên, vào ngày 12/3, trong cuộc họp báo đầu tiên kể từ khi chiến tranh bắt đầu, ông nói rằng mình không thể "khẳng định chắc chắn rằng người dân Iran sẽ lật đổ được chế độ".

Behrang Tajdin, BBC News Tiếng Ba Tư tường thuật bổ sung