شهریار رادپور

	گیرکردن مارگارت تاچر در توالت هتلش در آمریکا جزو اسناد محرمانه سی سال گذشته بود

آنهایی که برنامه سفر به جاهای خوش آب و هوا دارند، یک هفته بین کریسمس و سال نو را مرخصی می گیرند و باقی مردم بین روزهای تعطیل آخر هفته و سال نو را پل می زنند. صبح ها در حراجی ها می چرخند و شب ها می نشینند پای تلویزیون و با فیلمهای صد بار دیده چرت می زنند.

از سرگرمی های تازه در این روزها، یکی خواندن اسرار تاریخی است و دیگری، نام کسانی که به مناسبت سال نو صاحب نشان و لقب شده اند.

در این دیار، با وجود قانون آزادی اطلاعات، اسناد محرمانه دولتی بعد ازگذشت ۳۰ سال منتشر می شود.

زمان انتشار این اطلاعات هم آخرین هفته سال است؛ موضوع ها متنوع و گاه جنجالی است و از جنبه تاریخی مهم. به غیر از پژوهشگران رشته های مختلف که برای مطالعه اسناد خاک خورده در مرکز اسناد ملی صف می کشند، برای مردم عادی هم مطالب جالب کم نیست.

اسنادی که این بار منتشر شد مربوط به سال ۱۹۷۷ است؛ سال رکود اقتصادی و تورم فزاینده، آغاز اعتصاب و ناآرامی های کارگری و مداخله اداره امنیت داخلی برای کشف رهبران آن، بعلاوه تهدید نخست وزیر وقت به استعفاء و نگرانی ها درباره جشن های بیست و پنجمین سالگرد تاجگذاری ملکه.

درباره هزینه برگزاری جشنهای سالگرد تاجگذاری و مخالفت جمهوری خواهان با آن در زمانی که دولت از همه می خواست کمربند هایشان را سفت تر کنند، یک مقام درباری مسئول این برنامه ها، در نامه ای محرمانه به رئیس دفتر جیمز کالاهان، نخست وزیر وقت نوشته است که مقام سلطنت، با آگاهی از مشکلات اقتصادی کشور، دستور داده است که در آذین بندی ها و دیگر تزئینات اسراف نشود.

او در اشاره به برنامه چراغانی دو سوی رودخانه تیمز نوشته است که اداره برق لندن (که در آن زمان سازمانی ملی بود) می گوید که وزارت نیرو تامین برق مورد نیاز چنین چراغانی را تائید نکرده است.

در آن سال، وزیر نیرو تونی بن بود. اشراف زاده ای سوسیالیست و جمهوری خواه که برای ورود به فعالیت سیاسی لقب موروثی خود را پس داده و به نمایندگی مجلس عوام درآمده بود. نویسنده نامه به نخست وزیری، محتاطانه ولی به وضوح، مانع کار را "عوامل ضد سلطنت در وزارت نیرو" تشخیص می دهد که، به قول او، توصیه دولت به مردم برای صرفه جویی در مصرف برق را بهانه مخالفت با چراغانی دو لبه رودخانه کرده است.

در یادداشت های رسمی دفتر نخست وزیر، جیمز کالاهان، بدون ذکر نامی، مانع تراشی وزارت نیرو را "قرطاس بازی بی معنی" توصیف کرده و برای اینکه نه سیخ بسوزد و نه کباب دستور می دهد که در بعضی از شب های گرم تابستان چراغ ها را روشن کنند.

دستور مهم تر نخست وزیر در سال ۱۹۷۷، به اداره امنیت داخلی برای زیر نظر گرفتن فعالیت آرتور اسکارگیل، رهبر اتحادیه معدنچیان ذغال سنگ بود.

اعضاء این اتحادیه پرنفوذ، برای حمایت از اعتصاب یک اتحادیه کارگری دیگر، مدتی بود که در اطراف کارخانه محل دعوا خیمه زده و راه ورود به آن را بسته بودند. در جریان تلاش پلیس برای باز کردن راه، آرتور اسکارگیل بازداشت و اوضاع متشنج تر شد.

	دلیل اعطای نشان "امپراتوری" به کایلی مینوگ، کمک های نیکوکارانه او در راه مبارزه با سرطان و خدمت به هنرهای نمایشی است

در روز ۲۶ ژوئن، جیمز کالاهان کابینه را فراخوانده و بر اساس اسناد منتشر شده به آنها می گوید "ما با یک فعالیت منطقی و موجه سندیکایی روبرو نیستیم، آنها جمعی اوباش هستند". ۱۰ روز بعد، نخست وزیر کارگری به اداره امنیت داخلی دستور می دهد فعالیت رهبر یک اتحادیه کارگری را زیر نظر بگیرد.

دور از جریانات سیاسی-امنیتی که هنوز خیلی ها محرمانه نگاهداشتن جزئیات آن را به مدت ۳۰ سال موجه می دانند، در میان اسناد منتشر شده به مطلبی برخوردم که هرچه فکر کردم نفهمیدم چرا مهر" ۳۰ سال محرمانه" به آن زدند.

داستان مربوط به اولین سفر رسمی خانم مارگارت تاچر به آمریکا است که در آن سال رهبر حزب اقلیت محافظه کار بود. بنا به گزارش محرمانه کنسول بریتانیا، خانم تاچر که در هتلی در ایالت تگزاس اقامت داشت و قرار بود ساعتی بعد در انجمن انگلیسی زبانان سخنرانی کند، به علت شکستن دستگیره در توالت اطاقش، مدتی محبوس می ماند تا اینکه خدمه هتل با خبر و عیب بر طرف می شود.

هجده ماه بعد از این حادثه بود که خانم تاچر در انتخابات پیروز و اولین نخست وزیر زن در این دیار شد.

در میان صدها خدمتگزار و نیکوکاری هم که به مناسبت سال نو نشان و لقب گرفتند، از همه خبرساز تر کایلی مینوگ، ستاره دنیای موسیقی پاپ بود.

کایلی که زاده استرالیا و شهروند این جزیره است به تازگی پس ازگذراندن یک دوره طولانی معالجه بیماری سرطان، خوانندگی را با سفری به دور دنیا از سر گرفته است. دلیل اعطای نشان "امپراتوری" به کایلی مینوگ، کمک های نیکوکارانه او در راه مبارزه با سرطان و خدمت به هنرهای نمایشی است.

بی سر و صدا ترین نشان لیاقت هم به زن خانه داری از شهر کوچک "ماد بوری" اعطا شد که ۶ ماه پیش، در یک اقدام زیست محیطی، بر ضد استفاده از کیسه های پلاستیکی فروشگاه ها مبارزه ای محلی را آغاز کرد و دیری نگذشت که به شهرهای دیگر و لندن هم سرایت کرد و به جنبشی ملی بدل شد. قرار است فروشگاه ها به تدریج کیسه پلاستیکی را منسوخ و پاکت با کاغذ باز یافتی را جایگزین آن کنند.

۲۰۰۸؛ سال خود درمانی!

بهداشت و درمان رایگان در این دیار امسال ۶۰ ساله شد ولی معلوم نیست تا کی مجانی خواهد ماند.

	اتحادیه اروپا بچه های این دیار را نا سالم ترین و بدغذا ترین و چاق ترین خردسالان اروپا معرفی می کند

در بزرگداشت این هدیه نخستین دولت کارگری بعد از جنگ به مردم، گوردون براون، نخست وزیر، در پیام خود به کارکنان وزارت بهداشت ملی گفت مردم برای تندرستی دراز مدت خود باید بیشتر بکوشند و دولت امکانات بیشتری در اختیار نیازمندان خواهد گذاشت.

این پیام فورا اینطور تعبیر شد که اگر نیاز به درمان بالینی به علت ادامه بی توجهی باشد، بیمار باید بخشی از هزینه آنرا بپردازند. البته دولت این تعبیر را نادرست خواند.

هشدار دولت متوجه ۳ گروه مشخص است: سیگاری ها، الکلی ها و پرخورها. در حالیکه اعتیاد به دخانیات رو به کاهش گذاشته، میزان مصرف الکل و موارد چاقی مفرط، به ویژه در میان نوجوانان، در حال افزایش است، همینطور هزینه درمان بیماری های ناشی از آن.

دولت، پیشگیری را بهترین راه شناخته و از خردسالان شروع کرده است؛ از روز اول سال نو، پخش آگهی های تجارتی مواد خوراکی و تنقلات مضر ازبرنامه های تلویزیونی کودکان تا اول غروب ممنوع شد.

خوراکی های مضر آنهایی است که چربی، نمک و شکر و مواد مصنوعی نگهدارنده زیاد دارد. کارشناسان امیدوارند با حذف شدن تبلیغات از میان برنامه های تلویزیونی، بچه ها به جای آب نبات و چیپس و شکلات، میوه تازه بخورند!

	به نوشته روزنامه ایندیپندنت چاپ لندن، درهر "بیگ مک" با مخلفات آن، ۷۸ نوع مواد مصنوعی نگهدارنده وجود دارد

ضمن آرزوی موفقیت برای بانیان این امرخیر، امیدوارم که آب در هاون کوبیدن نباشد. الان، بیش از یکسال از جمع کردن دستگاه های فروش خودکار اینگونه تنقلات ازمدارس این دیار گذشته و هنوز آماری از تنزل فروش کلی آن دیده نشده است.

اگر اتحادیه اروپا بچه های این دیار را نا سالم ترین و بدغذا ترین و چاق ترین خردسالان اروپا معرفی می کند، علت مسئله، رژیم غذایی یک ملت است که در همین اولین هفته سال نو، با پیشی گرفتن از آمریکا، لقب آت آشغال خورترین مردم دنیا را از آن خود کرد.

در نظر سنجی که با همکاری بی بی سی در سیزده کشور انجام شد، ۴۵ در صد از مردم این جزیره گفتند که مزه غذاهای آماده و سرپایی را آنقدر دوست دارند که حاضرند مضار آنرا تحمل کنند. چهارده درصد از فرانسوی ها و ۴۴ درصد از آمریکایی ها انتخاب مشابهی داشتند.

یکی از پرفروش ترین غذاهای سرپایی در این دیار، و به گمانم در خیلی جاهای دیگر، همبرگر مک دونالد است که به نوشته روزنامه ایندیپندنت چاپ لندن، درهر "بیگ مک" با مخلفات آن، ۷۸ نوع مواد مصنوعی نگهدارنده وجود دارد.

در پاسخ، نمایندگی مک دونالد در این دیار درباره تعداد این مواد در همبرگر بیگ مک اظهار نظر نکرده ولی گفته تلاش دائمی آنها کاستن از تعداد اینگونه مواد در محصولات غذائی مک دونالد است.

سوال اینجا است که وقتی بزرگترها غذای آماده بدون ویتامین و پر از مواد شیمیایی را بیشتر دوست دارند و وقتی هم که با کمک دولت، مدارس غذای سالم تر برای دانش آموزان تهیه می کنند ولی بچه ها از آن استقبال نمی کنند و خیلی از مادران هم به جای ترغیب فرزندانشان به خوردن غذای سالم ناهارخانه، قاچاقی خوراک چرب و چیلی بی خاصیت برای جگر گوشه هایشان می فرستند، دولت از کی انتظار توجه و پیشگیری دارد!

به گمانم، بعد از شصت سال، نباید روی دوام و بقای سیستم بهداشت و درمان رایگان در این جزیره قسم خورد.