اوباما: تخطی از قوانین بین‌المللی برای روسیه هزینه خواهد داشت

آمریکا به روسیه هشدار داده است که ادامه سیاست کنونی آن کشور علیه اوکراین بدون هزینه نخواهد بود.

شامگاه گذشته باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا، در دیدار با ارسنیی یاتسنیوک، نخست وزیر دولت انتقالی اوکراین در واشنگتن، بار دیگر حمایت ایالات متحده از این کشور را مورد تاکید قرار داد و از سیاست روسیه در قبال اوکراین به شدت انتقاد کرد.

آقای اوباما گفت که جهانیان "شجاعت مردم اوکراین برای دستیابی به دموکراسی را مشاهده کرده‌اند و این تمایلی جهانی است و همه مردم باید بتوانند آزادانه سرنوشت خود را تعیین کنند. مردم اوکراین از تمام نقاط کشورشان در تجمع اعتراضی در میدان استقلال کیف گفتند که خواستار تحول و تغییر هستند."

آقای اوباما با محکوم دانستن اقدامات نظامی روسیه در شبه‌ جزیره کریمه و برنامه آن کشور برای برگزاری همه‌پرسی جهت انضمام این بخش از خاک اوکراین به روسیه، گفت: "ما همچنان به دولت روسیه اخطار می‌کنیم که اگر در همین مسیر پیش برود، نه تنها ما بلکه تمامی جامعه بین‌المللی ناگزیر خواهند بود آن کشور را وادار کنند برای تخطی از قوانین بین‌المللی هزینه‌ای بپردازد."

رئیس جمهوری آمریکا افزود که "مسیر دیگری هم در برابر روسیه قرار دارد و ما امیدواریم پرزیدنت پوتین تصمیم بگیرد این مسیر را برگزیند."

نخست وزیر اوکراین نیز گفت که کشورش "در تقلای دفاع از حق حاکمیت ملی خود است اما ما هرگز تسلیم زور نخواهیم شد." وی افزود "لازم است تصریح کنم که اوکراین بخشی از جهان غرب است و همینطور هم باقی خواهد ماند اما در عین حال می‌خواهد دوست و شریک خوبی هم برای روسیه باشد."

نخست وزیر اوکراین همین نظر را در سخنانی در جلسه سازمان پژوهشی "شورای اتلانتیک" مورد تاکید قرار داد و گفت: "مردم اوکراین مایلند شریک آزاد و برابر برای روسیه باشند اما در حالیکه کشورشان با تجاوز نظامی مواجه است، نمی توانند چنین کنند."

آقای یاتسنیوک تاکید کرد که دولت او از راه حلی مسالمت‌آمیز برای بحران کنونی حمایت می‌کند و افزود: "ما گزینه نظامی را بهترین راه برای حل و فصل این بحران نمی‌دانیم."

نخست وزیر اوکراین قرار است با شماری از رهبران کنگره آمریکا نیز دیدار کند و انتظار می‌رود خواستار شود در صورت ادامه سیاست روسیه علیه اوکراین، ایالات متحده تحریم‌هایی را علیه روسیه وضع کند.

ایالات متحده و اتحادیه اروپا به منظور کمک به اقتصاد اوکراین که به شدت آسیب دیده، وام و کمک‌هایی را در نظر گرفته اند و آمریکا برخی محدودیت‌ها را علیه روسیه به اجرا گذاشته است.

همزمان آنگلا مرکل، صدر اعظم آلمان، گفته است که روسیه به جای کمک به ثبات اوضاع، از ضعف اوکراین بهره برداری می‌کند.

خانم مرکل افزوده است که این مناقشه راه حل نظامی ندارد و هشدار داده است که اگر روسیه تغییر موضع ندهد، با خطر "سنگین" آسیبهای اقتصادی و سیاسی ممکن است روبرو شود.

صدراعظم آلمان تاکید کرد: "اگر روسیه، همچنان برای ادامه مسیری که طی هفته های اخیر می‌پیموده، پافشاری کند، موضوع، دیگر تنها به مثابه فاجعه‌ای برای اوکراین نخواهد بود؛ بلکه ما هم - به عنوان یکی از همسایگان روسیه- خود را در معرض تهدید خواهیم دید. در این صورت، نه تنها رابطه روسیه و اتحادیه اروپا، از اساس زیر و رو خواهد شد؛ بلکه معتقدم که به شدت به منافع روسیه، آسیب وارد خواهد شد: هم اقتصادی، و هم سیاسی."

همه‌پرسی و پیشروی نظامی روسیه

روز پنجشنبه، نخست وزیر اوکراین برای سخنرانی در شورای امنیت سازمان ملل به نیویورک سفر خواهد کرد و انتظار می‌رود اعضای هیات اوکراینی قبل از عزیمت از واشنگتن، علاوه بر مقامات آمریکایی، با مقامات بانک جهانی و صندوق بین‌المللی پول هم ملاقات کنند. این ملاقات‌ها نشانه‌ای از حمایت جهانی از دولت اوکراین در برابر روسیه تلقی شده است.

قرار است پیش نویس قطعنامه‌ای حاوی درخواست از روسیه برای رعایت حق حاکمیت ملی اوکراین در شورای امنیت مطرح شود که طبیعتا به دلیل وتوی آن از سوی روسیه، به تصویب نمی‌رسد. با اینهمه، گفته شده است دولت چین که متحد روسیه تلقی می‌شود، پیشاپیش خواستار احترام به حق حاکمیت و تمامیت ارضی اوکراین شده است.

هفته گذشته، در حالیکه افراد مسلح "ناشناس" مراکز حساس در شبه جزیره کریمه از جمله ساختمان پارلمان آن کشور را در اختیار گرفته بودند، نمایندگان پارلمان محلی به جدایی کریمه از اوکراین و برگزاری همه‌پرسی انضمام به روسیه رای دادند. گفته می‌شود که افراد مسلح "ناشناس" نفرات واحدهای نظامی روسیه مستقر در کریمه هستند یا از سوی نظامیان روسی مسلح و حمایت می‌شوند.

به گزارش خبرگزاری‌ها، در حالیکه نخست وزیر اوکراین از لزوم تلاش مسالمت‌آمیز برای حل و فصل بحران کنونی سخن می‌گفت، نظامیان روسی همچنان طرح تحکیم موقعیت خود در کریمه را دنبال می‌کردند. در حال حاضر، نظامیان روسی و افراد مسلح تحت حمایت آنها عملا این شبه‌جزیره را از بقیه خاک اوکراین جدا کرده‌اند.

روز گذشته، شماری از نظامیان اوکراینی مستقر در یکی از پایگاه‌های ارتش آن کشور در کریمه در صدد جلوگیری از ورود نظامیان روسی برای تصرف این پایگاه برآمدند و بیم آن می‌رفت که بین دو طرف درگیری مسلحانه روی دهد اما در نهایت، نیروهای روسی در دروازه ورودی این پایگاه مستقر شدند. نگرانی عمده در مورد شرایط کنونی این است که یک درگیری تصادفی به جنگ تمام عیار در منطقه تبدیل شود.

با نزدیک شدن زمان برگزاری همه‌پرسی جدایی کریمه در روز یکشنبه، نیروهای روسی، احتمالا به منظور جلوگیری از هرگونه مقاومت در برابر تصرف کامل این شبه جزیره، به محاصره مراکز نظامی اوکراین در کریمه ادامه می‌دهند. گزارش‌هایی هم از تجمع نیروهای روسی در نزدیکی مرزهای اوکراین مخابره شده است.

در حال حاضر، ارتباط کریمه با اوکراین و بسیاری دیگر از نقاط جهان کمابیش قطع است و اکثر برنامه‌های پرواز خارجی از فرودگاه بین‌المللی کریمه متوقف شده است.

قرار است در همه‌پرسی روز یکشنبه، ازمردم کریمه پرسیده شود که آیا خواستار "وحدت دوباره با روسیه و پذیرش تابعیت روسی هستند" یا اینکه "از قانون اساسی مصوب سال ۱۹۹۲ حمایت می‌کنند و مایلند جمهوری خودگردان کریمه بخشی از خاک اوکراین باقی بماند."

کریمه تا دهه ۱۹۵۰ بخشی از خاک روسیه بود در حالیکه روسیه و اوکراین در آن زمان دو جمهوری تشکیل‌دهنده اتحاد جماهیر شوروی و عملا تحت حاکمیت یک دولت واحد بودند. در آن دهه، دولت شوروی، کریمه را از روسیه جدا و به اوکراین واگذار کرد در حالیکه مقر ناوگان دریایی شوروی در دریای سیاه در این شبه جزیره مستقر بود.

پس از فروپاشی شوروی و استقلال اوکراین در سال ۱۹۹۲، کریمه بخشی از خاک اوکراین باقی ماند و از موقعیت یک جمهوری خودگردان برخوردار شد و دولت‌های اوکراین و روسیه، ضمن تایید مالکیت اوکراین بر این شبه جزیره، موافقت کردند که نیروی دریایی دو کشور به طور مشترک از امکانات این بخش از خاک اوکراین استفاده کنند.