ده چهره ورزش ایران در سال ۱۳۹۹؛ خوب، بد، خیلی بد

ورزش ایران در سال ۱۳۹۹ متاثر از ویروس کرونا بود. اما چهره‌هایی که ورزش ایران را ساختند انگشت‌شمار نبودند. در آستانه آغاز سال ۱۴۰۰ نگاهی به شاخص‌ترین چهره‌های انگشت‌شمار ورزش ایران را می‌کنیم.

مهدی تاج؛ مرد بی‌پایان، چهره اول فوتبال ایران

سیزده دی ۱۳۹۸ خبرگزاری تسنیم، در گزارشی در مورد تصمیم‌های مدیریتی مهدی تاج، حتی در روزهای استعفا از ریاست فدراسیون فوتبال پرداخت و نقش مهدی تاج را "بر باد دادن دار و ندار فوتبال ایران" خواند. این خبرگزاری، آقای تاج را رئیس مستعفی، ولی تصمیم‌گیرنده اول در فدراسیون فوتبال ایران دانست.

چهره نخست سال ۱۳۹۹ در جامعه ورزش ایران، مهدی تاج بود. رد پای آقای تاج، از سال ۱۳۹۵ به صورت پررنگ روی تن فوتبال ایران نشست. با وجود استعفای او در سال ۱۳۹۸ تصمیمات، گفته‌ها و موضع‌گیری‌های آشکار یا پنهان بین‌المللی و داخلی او در سال ۹۹ فوتبال ایران را متاثر کرد.

افشای قرارداد عجیب مارک ویلموتس، سرمربی پیشین تیم ملی ایران، پس از سال‌ها پای دستگاه‌های نظارتی و امنیتی مانند سازمان بازرسی کل کشور و قوه قضاییه را به فوتبال ایران باز کرد. آقای تاج قرارداد با سرمربی بلژیکی را در صدا و سیمای جمهوری اسلامی با عبارت "قرارداد خوب" معرفی کرد.

احسان قاضی‌زاده هاشمی، عضو کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی، از شاخص‌ترین منتقدین مهدی تاج، بخشی از "پنهان‌کاری‌های مدیریتی" رییس مستعفی فدراسیون فوتبال ایران را در رسانه‌ها علنی کرد. مواردی مانند "جزییات قرارداد مارک ویلموتس"، "نقش مرکز فرهنگی ایران و هلند در معرفی و عقد قرارداد با مارک ویلموتس" و "اجرای قانون منع به کارگیری بازنشسته‌ها در فدراسیون فوتبال" بخشی از اقدامات آقای قاضی‌زاده هاشمی در رابطه با مهدی تاج بود.

رسانه‌های ایران هم‌چنین آقای تاج را یکی از عوامل اصلی ناکامی فوتبال ایران در از دست دادن میزبانی رقابت‌های لیگ قهرمانان آسیا و انتخابی جام جهانی معرفی کردند.

مهدی تاج نایب رییس کنفدراسیون فوتبال آسیا و عضو هیات رییسه این کنفدراسیون است.

نوید افکاری؛ اعدامی که اعتراض جهانی به دنبال داشت

نوید افکاری، عضو سابق تیم ملی کشتی ایران، صبح ۲۲ شهریور ۱۳۹۹ در زندان عادل آباد شیراز اعدام شد.

آقای افکاری در ارتباط با اعتراض‌های مرداد ۹۷ در شیراز به اتهام "قتل و محاربه"، محاکمه و به اعدام محکوم شده بود. وکیل او پیشتر گفته بود اسنادی که در دادگاه علیه موکلش ارائه شده، ارتکاب قتل را ثابت نمی‌کند. خانواده افکاری همچنین گفته بودند که او برای اعتراف شکنجه شده بود.

اعدام نوید افکاری، موجی از اعتراض‌‌های داخلی و بین‌المللی را به همراه داشت. کمیته بین‌‌المللی المپیک، اتحادیه جهانی کشتی و فدراسیون جهانی فوتبال این اقدام قوه قضاییه جمهوری اسلامی را محکوم کردند.

یحیی گل‌محمدی؛ خوب و بد، زیبا و زشت

یحیی گل‌محمدی سوم مرداد ۱۳۹۹ با پرسپولیس قهرمان لیگ برتر فوتبال ایران شد.

او در حالی تیمش را دوازدهم مهر به فینال لیگ قهرمانان آسیا رساند که مهدی ترابی، شجاع خلیل‌زاده، علی علیپور و علی‌رضا بیرانوند را از دست داده بود. با وجود نایب قهرمانی در ۱۲ آذر، آقای گل‌محمدی شخصیتی موفق را با پرسپولیس ثبت کرد.

نقطه تاریک کارنامه سرمربی پرسپولیس، بی‌پاسخ ماندن ادعاهای مهدی رسول‌پناه رئیس سابق هیئت مدیره باشگاه پرسپولیس است.

آقای رسول‌پناه پس از کناره‌گیری از باشگاه پرسپولیس در بیانیه‌ای، یحیی گل‌محمدی را به "هم‌دست بودن با یک دلال" و "زیر فشار گذاشتن بازیکنان برای عقد قرارداد با مدیربرنامه‌ای خاص" متهم کرد.

یحیی گل‌محمدی، هرگز به این اتهام پاسخی نداد و از مناظره با مهدی رسول‌پناه در برنامه فوتبال برتر، طفره رفت.

علی کریمی؛ شکست خورد و از مهاجرت گفت

علی کریمی، برای حضور در انتخابات ریاست فدراسیون فوتبال نام‌نویسی کرد و با به دست آوردن فقط ۹ رای، شکست خورد. دهم اسفند، شهاب‌الدین عزیزی خادم، به عنوان رئیس فدراسیون فوتبال انتخاب شد.

آقای کریمی، مهدی مهدوی‌کیا، یکی از بزرگ‌ترین ستاره‌های سابق فوتبال ایران را به عنوان نایب رئیس اول خود معرفی کرده بود.

علی کریمی یک هفته پیش از انتخابات در مناظره تلویزیونی نامزدهای انتخاباتی سازمان صداوسیما شرکت نکرد. ساترا یا "سازمان تنظیم مقررات رسانه‌های صوت و تصویر فراگیر در فضای مجازی" نیز اجازه نمایش برنامه تبلیغاتی علی کریمی را در شبکه‌های اینترنتی نداد.

مهم‌ترین اتفاق پس از شکست علی کریمی در انتخابات فدراسیون فوتبال، فاش شدن رای احسان حاج‌صفی کاپیتان تیم ملی فوتبال ایران بود که رای خود را به نام مصطفی آجرلو نوشت.

علی کریمی با شعار "فوتبال پاک" وارد انتخابات شد. او پس از شکست خوردن در مجمع انتخاباتی این فدراسیون، از احتمال مهاجرت خود از ایران خبر داد.

مریم هاشمی؛ آخرین دوپینگ از سپاه

مرداد سال ۱۳۹۹ با اعلام سایت فدراسیون جهانی ووشو، تست دوپینگ مریم هاشمی عضو تیم ملی ووشو ایران در رقابت‌های جهانی مثبت اعلام شد.

خانم هاشمی، عضو سپاه پاسداران نبی اکرم کرمانشاه است که از بازوهای فرماندهی اطلاعات سپاه در غرب کشور محسوب می‌شود.

خانم هاشمی میان ورزشکاران ایران، به اهدا کننده مدال‌های خود به آیت‌آلله خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی نیز مشهور بود. مریم هاشمی شش مدال جهانی و آسیایی خود را به او تقدیم کرده است؛ از جمله مدالی که فدراسیون جهانی ووشو به دلیل "ارتکاب قطعی دوپینگ" باید آن‌را به فدراسیون جهانی بازگرداند.

پس از مثبت شدن قطعی دوپینگ خانم هاشمی، فدراسیون ووشو ایران، شهربانو و سهیلا منصوریان را به ترتیب به ۲۰ ماه و هشت ماه محرومیت محکوم کرد. شایع شده بود که دلیل این رای، اعتراض به تقلب و دوپینگ خانم هاشمی بوده است.

پس از اعلام رسمی فدراسیون جهانی ووشو، رسانه‌های نزدیک به سپاه پاسداران، انتقاد از مریم هاشمی را "دستاویز جدید رسانه‌های معاند" خواندند. خبرگزاری آنا تست خانم هاشمی را "بحثی ورزشی" دانست و گفت که این موضوع "هیچ ارتباطی هم به محل کار وی و یا سوابق قبلی نخواهد داشت."

محمود فکری؛ سوار بر موج مجازی

با هدف قطع کردن ریسمان چهار قهرمانی‌ متوالی پرسپولیس و بازگرداندن استقلال به صدر جدول به خانه‌اش بازگشت، اما کمتر از پنج ماه بعد، از سمت خود استعفا کرد.

جدایی محمود فکری از نساجی توام با نارضایتی مدیران این باشگاه مازندرانی و شکایت آن‌ها به فدراسیون فوتبال بود. محمود فکری پیش از پایان فصل گذشته، پرسپولیس را شایسته قهرمانی دانست و از سوی برخی هواداران استقلال مورد حمله قرار گرفت. با این وجود پس از انتخاب به عنوان سرمربی استقلال ادعا کرد که پرسپولیس "با حمایت‌های خاص" به قهرمانی رسیده است.

اشاره آقای فکری به برخی ادعاها پیرامون "حمایت وزارت ورزش از یک تیم خاص" در فضای مجازی بود.

محمود فکری در دوران مربیگری خود روی نیمکت استقلال، با برخی از بازیکنان این تیم مانند وریا غفوری، سجاد آقایی، شیخ دیاباته، سیاوش یزدانی، فرشید باقری و هرووه میلیچ اختلاف نظر و درگیری پیدا کرد. هم‌چنین ویدیو هتاکی او به کادرفنی فولاد خوزستان نیز خبرساز شد.

فرهاد مجیدی، سیزدهم اسفند جانشین محمود فکری روی نیمکت استقلال شد.

مهدی طارمی؛ ستاره‌ای در آسمان تاریک

مهدی طارمی از معدود ستاره‌های درخشان فوتبال ایران در سال ناکامی‌های پیاپی لژیونرها بود.

او دومین گل سریع تاریخ رقابت‌های لیگ قهرمانان اروپا در مرحله حذفی را مقابل یوونتوس به ثمر رساند. یک پنالتی در بازی برگشت گرفت و هرچند اخراج شد، اما یکی از موثرترین بازیکنان پورتو، در حذف یوونتوس از لیگ قهرمانان اروپا بود.

قرارداد با باشگاه پورتو، به ثمر رساندن ۱۰ گل در لیگ پرتغال برای این تیم و قرار گرفتن در رده سوم جدول بهترین گل‌زنان، در کنار مهارت خاصش در گرفتن پنالتی از مهدی طارمی چهره‌ای موفق در سال ۹۹ به جای گذاشت.

علی انصاریان، مهرداد میناوند، کرونا و افسوس

در فاصله زمانی شش روز، دو چهره شناخته شده فوتبال و هنر ایران بر اثر ابتلا به کرونا درگذشتند.

نهم بهمن ۱۳۹۹ مهرداد میناوند بازیکن سابق پرسپولیس و تیم ملی ایران پس از مبارزه نافرجام با ویروس کرونا، در بیمارستان لاله تهران درگذشت. علی انصاریان دیگر بازیکن سابق پرسپولیس که سابقه بازی در استقلال را هم دارد، هم‌‌زمان در بخش ICU (مراقبت‌های ویژه) بیمارستان فرهیختگان تهران بستری شد. اما او نیز ۱۵ بهمن فوت کرد.

علی انصاریان و مهرداد میناوند هر دو میهمان ویژه برنامه داربی تهران بودند که توسط اسپانسر باشگاه پرسپولیس از فضای مجازی منتشر می‌شد.

آقایان انصاریان و میناوند پس از دوران فوتبال خود در عرصه هنر فعالیت داشتند. فیلم سینمایی "رمانتیسم عماد و طوبا" با بازی علی انصاریان در روز درگذشت او در جشنواره فجر اکران شد.

نعیمه ظفر؛ سیمای موفق زن ایران

۲۷ دی ۱۲۹۹ نعیمه ظفر به صورت رسمی سرمربی تیم‌های ملی بسکتبال بزرگسالان و تیم بسکتبال سه نفره قطر شد. او پیش از این به عنوان بازیکن، مربی، داور و گزارشگر بسکتبال، مدرس دانشگاه و نویسنده کتب آموزشی در ایران شناخته می‌شد.

خانم ظفر مدتی نیز مسئولیت ریاست کمیته آموزش فدراسیون بسکتبال ایران را برعهده داشت، اما به دلیل آن‌چه "اختلافات، عدم حمایت و دخالت" رامین احمدی طباطبایی رییس فدراسیون بسکتبال می‌خواند، از سمت خود استعفا کرد.

انتخاب نعیمه ظفر از سوی فدراسیون بسکتبال قطر از این حیث قابل توجه می‌شود که ورزش این کشور طی دو دهه اخیر، سعی در جذب بهترین مربیان و بازیکنان در رشته‌های مختلف ورزشی در کلاس جهانی داشته است.

عیسی آل‌کثیر؛ گسترش آموزش نشانه‌های نژادپرستانه

عیسی آل‌کثیر، موثرترین بازیکن پرسپولیس در رسیدن به مرحله نیمه‌نهایی لیگ قهرمانان آسیا بود. با این وجود او دوازدهم مهر سال ۱۳۹۹ با رای کنفدراسیون فوتبال آسیا شش ماه محروم شد.

این کنفدراسیون، حرکت شادی آقای آل‌کثیر را بعد از گل او مقابل پاختاکور ازبکستان "نژادپرستانه" تشخیص داده است.

آقای آل‌کثیر بعد از گل در آن بازی با انگشتانش چشم‌هایش را کشیده بود. باشگاه پرسپولیس، هواداران او و بازیکان پرسپولیس می‌گفتند عیسی آل‌کثیر همیشه به یاد خواهرزاده‌اش بعد از هر گل برای او این شکلک را در می‌آورد و منظور "نژادپرستانه" نداشته است.

باشگاه پرسپولیس در اطلاعیه‌ای این تصمیم را "عجولانه، غیرمنطقی و ناعادلانه " خواند، اما کمیته استیناف کنفدراسیون فوتبال آسیا پانزدهم آبان در پاسخ به اعتراض باشگاه پرسپولیس اعلام کرد "ملاک، باورهای قاره آسیا است، نه مسائل شخصی بازیکنان."

تصمیم کنفدراسیون فوتبال آسیا دیدگاه‌های بازیکنان و مربیان ایران نسبت به برخوردهای این کنفدراسیون در قبال رفتارهایی که شائبه‌های نژادپرستانه دارد را تغییر داد.