تاکید بر پاسخ دادن ایران به سوالات آژانس اتمی

کشورهای غربی از ایران خواسته‌اند که با آژانس بین المللی انرژی اتمی به طور کامل همکاری کند و به سوالات آژانس در مورد بخش‌های نظامی احتمالی برنامه هسته‌ای خود پاسخ بدهد.

اتحادیه اروپا طی بیانیه‌ای از ایران خواسته است که دسترسی بازرسان آژانس به تمام مدارک، مراکز و افرادی که آژانس به دنبال آنهاست را فراهم کند.

نماینده آمریکا در آژانس نیز گفته است که این شفاف سازی یکی از مسائل اصلی مذاکرات اتمی قدرت‌های بزرگ با ایران خواهد بود.

ایران متهم است که تا سال ۲۰۰۳ میلادی برنامه هسته‌ای نظامی سری داشت که در آن سال ناگهان متوقف شد.

این اتهام بر اساس اطلاعاتی است که آژانس می‌گوید از منابع مختلف از جمله چند کشور عضو این سازمان دریافت کرده است.

ایران اسناد و مدارکی ارائه شده به آژانس را ساخته و پرداخته سازمان‌های جاسوسی آمریکا واسرائیل می‌داند و اتهام تحقیقات سری در مورد ساخت بمب اتمی را قویا رد می‌کند.

جوزف مک مانس، نماینده آمریکا در آژانس بین المللی انرژی اتمی، روز چهارشنبه در وین تاکید کرد که پاسخ به سوالات آژانس در مورد ابهامات موجود، یکی از موضوعاتی است که ایران و قدرت‌های بزرگ در ماه نوامبر گذشته در ژنو سوئیس بر سر آن توافق کرده‌اند.

او گفت: «در برنامه اقدام مشترک و در بین طرفین مذاکره برای رسیدن به توافق جامع، درباره اهمیت روشن شدن ابعاد برنامه اتمی در گذشته و حال از جمله جوانب نظامی احتمالی تفاهم وجود دارد.»

جوزف مک مانس افزود: «این موضوع یک عنصر مرکزی مذاکرات است و تمام طرفین متوجه این موضوع هستند. بنا براین فکر نمی‌کنم که کسی این موضوع را زیر سوال ببرد و همچنان در رسیدن به یک راه حل جامع مهم خواهد بود.»

رد اتهامات

رضا نجفی، نماینده ایران در آژانس بین المللی انرژی اتمی، اتهامات مطرح شده را بی‌اساس دانسته است.

آقای نجفی گفت: «این ادعا‌ها بی‌اساس هستند و ما هیچ مدرک جدی‌ای درباره این بار دریافت نکرده‌ایم. با این حال، ماه همچنان با آژانس همکاری داریم و برای رفع شبهات تلاش می‌کنیم.»

نمایندگان ایران و آژانس ماه گذشته درباره همکاری در هفت مورد جدید به توافق رسیدند.

این توافق به آژانس اجازه می‌دهد که درباره بخش‌های جدیدی از برنامه هسته‌ای ایران اطلاعاتی به دست بیاورد و به شماری از تاسیسات ایران از جمله مرکز لیزر لشکرآباد و معدن اورانیوم ساغند یزد دسترسی داشته باشد.

با این حال، آژانس هنوز اجازه بازدید از سایت نظامی پارچین را دریافت نکرده است.

ایران متهم است که در پارچین انفجارهای آزمایشی مربوط به تولید ساخت بمب اتمی را انجام می‌داده، اتهامی که دولت ایران آنرا کاملا بی‌اساس می‌داند.

دیوید آلبرایت، کار‌شناس هسته‌ای در واشنگتن، می‌گوید پاسخ به ابهامات در مورد ماهیت پارچین یکی از درخواست‌های اصلی آژانس و غرب از ایران است.

آقای آلبرایت می‌گوید: «در اوایل سال ۲۰۱۲ میلادی از ایران خواسته شد که به بازرسان آژانس اجازه بازدید از سایت پارچین را بدهد‌ام ایران این درخواست را رد کرد. ایران سپس به بازسازی سایت پارچین اقدام کرد. حدود ده سال بود که کاری در پارچین انجام نمی‌شد ولی ناگهان کارهای ساخت و ساز آنجا شروع شد. از نظر آژانس، آن ساخت وساز‌ها فعالیت‌هایی برای استتار بود تا فعالیت‌های مربوط به تولید سلاح هسته‌ای را بپوشانند.»

آژانس اتمی تلاش می‌کند که هم زمان با ادامه مذاکرات مذاکرات بین ایران و و کشورهای عضو گروه ١+۵ همکاری‌هایش با ایران را تقویت کند.

روز چهارشنبه هیات‌های کار‌شناسی ایران و گروه ١+۵ در وین با هم دیدار کردند تا زمینه را برای دور بعدی مذاکرات مقام‌های ارشد فراهم کنند، دیداری که قرار است دو هفته دیگر در وین، پایتخت اتریش برگزار شود.

بیش از سه ماه از توافق ژنو میان ایران و قدرت‌های بزرگ می‌گذرد، توافقی که نقطه عطفی در مناقشه هسته‌ای ایران بود. این توافق مقدماتی زمینه‌ای را برای مذاکرات بیشتر و رسیدن به راه حلی جامع فراهم کرده است.

این در حالیست که اسرائیل اما توافق ژنو را یکی اشتباه تاریخی می‌خواند.

مراو زافری اودیز، نماینده اسرائیل در آژانس روز چهارشنبه در وین از آنچه شگرد جدید ایران در مورد ایجاد حس همکاری و محدود کردن همکاری‌هایش به مسائل حاشیه‌ای خواند، انتقاد کرد.