'اردشیر محصص، هنرمند سرکش' در آپارات

این هفته در آپارات فیلم 'اردشیر محصص، هنرمند سرکش' ساخته بهمن مقصودلو به‌ نمایش در می‌آید.

درباره فیلم

اردشیر محصص طراح،کاریکاتوریست و نقاش معاصر ایرانی در ۱۸ شهریور ۱۳۱۷ در رشت به دنیا آمد و در مهرماه سال ۱۳۸۷ در نیویورک درگذشت. هنر اردشیر محصص آوانگارد و جهانی، اما در عین حال بسیار ایرانی است. آثار او را در بسیاری از گالری ها و نشریات ایران و جهان، از کیهان (پیش از انقلاب) گرفته تا نیوریورک تایمز منتشر شده‌اند. او با این‌که هنرمندی ساکت و گوشه‌گیر می‌نمود ولی آثارش چه از لحاظ سبک و چه مضمون بسیار پیشرو و انتقادی‌ است. بهمن مقصودلو، مستند ساز ایرانی مقیم آمریکا در فیلم 'اردشیر محصص، هنرمند سرکش' به بررسی زندگی و آثار او پرداخته است .

ویژگی فیلم

'اردشیر محصص، هنرمند سرکش' ساخته بهمن مقصودلو، فیلمی پر از اطلاعات درباره یک هنرمند و آثارش است. فیلم‌ساز طی چندین دهه‎ به جمع‌آوری تصاویر و آثار او پرداخته و با گفتگو با نزدیکان، همکاران و هنرمندان هم‌عصر او، زوایای پنهان زندگی، کار و مرگ او را به تصویر کشیده است. این فیلم همین‌طور از تصاویر منحصر‌به‌فرد از زندگی و کار این هنرمند بهره برده است. اگر‌چه محصص در این فیلم سخنی به زبان نمی‌آورد ولی اعتراض و عصیان او بر علیه استبداد از خلال طرح‌هایش هویداست . تدوین این فیلم در سال ۲۰۱۲ میلادی به اتمام رسیده است.

درباره کارگردان

بهمن مقصودلو، تهیه‌کننده و مستندساز ایرانی ساکن نیویورک دانش‌آموخته مطالعات سینمایی در مقطع دکتری از دانشگاه کلمبیای امریکا است. وی همچنین از روزنامه‌نگاران و منتقدین فیلم شناخته شده و قدیمی ایران و عضو انجمن قلم آمریکا است. آخرین کتاب او 'علف: ماجراهای شگفت و ناگفته' است که درباره فیلم مستند 'علف: نبرد برای زندگی' (۱۹۲۴) ساخته ماریان کوپر و ارنست شودساک به انگلیسی و فارسی منتشر شده است. وی تهیه‌کننده و کارگردان بیش از ۱۵ فیلم مستند و سینمایی بوده که تعدادی از آنها در برنامه آپارات به نمایش درآمده‌اند. این فیلم بخشی از مجموعه‌ای از تک‌نگاریهای آقای مقصودلو درباره شاعران، نویسندگان و هنرمندان معاصر ایران است که از دهه هفتاد خورشیدی شروع به ساخت آنها نموده است.

نگاه کارگردان

من از اواخر دهه ۱۳۴۰ و دوران سردبیری مجله روشنفکر با اردشیر محصص آشنا و دوست شدم و در دوران سردبیری نشریه ستاره سینما از اردشیر محصص دعوت به همکاری کردم. اردشیر به عنوان یکی از اعضای هیئت تحریریه، در چاپ کتاب‌های سینمایی و مصورکردن نمایشنامه‌های بیضائی یا ساعدی در قسمت تئاتر این نشریه با ما همکاری داشت. من مستند ۲۰ دقیقه‌ای 'اردشیر محصص و صورتک‌هایش' را زمانی که تهیه کننده برنامه 'دست ها و اندیشه ها' در تلویزیون ملی ایران بودم با شرکت سه منتقد هنری، جواد مجابی از روزنامه اطلاعات که خود نقاش است، فریدون گیلانی از کیهان و هوشنگ طاهری از نشریه سخن در آپارتمان اردشیر فیلمبرداری کردم. اردشیر بعد از این فیلم هرگز جلوی دوربین دیگری ظاهر نشد و با هیچ رادیو، تلویزیون یا نشریه ای هم مصاحبه نکرد.

بعدها من این فیلم را با خود به آمریکا آوردم و به فستیوال‌های مختلف فرستادم. اردشیر دو سال بعد از من به نیویورک آمد و در خیابان سیزدهم زندگی می‌کرد. من به خاطر علاقه‌ای که به کارهای او داشتم، کاریکاتورهایی را که در نشریات مختلف از جمله نیویورک تایمز از او به چاپ می‌رسید جمع آوری می‌کردم. با مرگ اردشیر محصص براثر بیماری پارکینسون در پائیز۱۳۸۷ به این فکر افتادم که نتیجه تحقیقات چند ساله خودم را به فیلم کوتاه قبلی اضافه کنم و آن را به شکل مستند کامل‌تری ارائه دهم. کار من یک بار دیگر آغاز شد و این بار چهار سال به طول انجامید. برای صحبت با کسانی که اردشیر محصص را می شناختند به لس آنجلس، پاریس و لندن رفتم و گاهی هم فیلمبردارهایی را برای انجام این مصاحبه‌ها به اماکن مختلف می فرستادم. فیلم در نهایت در نوامبر ۲۰۱۲ به پایان رسید.

در فیلم «اردشیر محصص، هنرمند سرکش» من به سراغ معلم مدرسه نقاشی محصص، علی دولتشاهی و دوستان او می‌روم. جواد مجابی، رضا براهنی، ناصر پاکدامن، رمزی کلارک (وکیل حقوق بشر)، شیرین نشاط و نیکزاد نجومی از دیگر کسانی هستند که در فیلم از محصص می‌گویند. پژوهش ها و شناخت عمیق موضوع مستند اساس کار من را تشکیل می‌دهد. من پیش از این فیلم‌های مستند دیگری درباره احمد محمود و ایران درودی ساخته‌ بودم ولی محصص بی‌شک یکی از بزرگ‌ترین هنرمندان ما به شمار می‌رود و من می‌خواهم نسل جوان ایرانی و غیرایرانی این هنرمندان را بشناسند.

شناسنامه فیلم

'اردشیر محصص، هنرمند سرکش'

نویسنده، تهیه‌کننده و کارگردان: بهمن مقصودلو

تدوین‌گر: قاسم ابراهیمیان

تیفانی پکاش

تصویربرداران: استیوان گلداستون

پیر خوبیار

مری لتویس

بهمن مقصودلو

مهدی ح. نژاد

محمود اسکویی

اریک شیرایی

منوچهر طبری

با حضور: اردشیر محصص

ناصر پاکدامن

عباس توفیق

محمد‌علی دولتشاهی

مجید روشنگر

جواد مجابی

اسماعیل خویی

پیتر اسکارلت

شیرین نشاط

رمزی کلارک

نیک‌زاد نجومی

بهرام رحمانی

رضا براهنی

بهروز معظمی

و احسان یارشاطر

آرشیو برنامه های آپارات

<bold>برای دسترسی به صفحات برنامه‌های گذشته آپارات <link type="page"><caption> اینجا </caption><url href="http://www.bbc.co.uk/persian/arts/2014/09/140924_aparat_archive" platform="highweb"/></link>را کلیک کنید.</bold>

مشاهده برنامه از طریق وب‌سایت بی‌بی‌سی فارسی

این فیلم در ساعات اعلام شده در جدول زیر از طریق لینک پخش زنده تلویزیون وب‌سایت بی‌بی‌سی فارسی نیز قابل مشاهده است.

برای مشاهده برنامه از طریق لینک پخش زنده تلویزیونی وب سایت بی‌بی‌سی<link type="page"><caption> اینجا </caption><url href="http://www.bbc.com/persian/tvandradio/2013/08/000001_bbcpersian_livetv" platform="highweb"/></link>را کلیک کنید.

آدرس پست الکترونیک برنامه آپارات: کلیک <link type="page"><caption> </caption><url href="aparat@bbc.co.uk" platform="highweb"/></link><link type="page"><caption> aparat@bbc.co.uk</caption><url href="aparat@bbc.co.uk" platform="highweb"/></link>

آدرس فیس بوک برنامه آپارات:کلیک<link type="page"><caption> </caption><url href="https://www.facebook.com/aparatonbbc" platform="highweb"/></link><link type="page"><caption> https://www.facebook.com/aparatonbbc</caption><url href="https://www.facebook.com/aparatonbbc" platform="highweb"/></link>

*ممکن است هنگام پخش خبر فوری، محتویات این صفحه و این برنامه بدون اعلام قبلی تغییر کند.