سالگرد خواجه عبدالله انصاری؛ فرهنگیان خواهان مرمت آرامگاه 'پیر هرات' شدند

آرمگاه پیر هرات قلب مجموعه تاریخی گازرگاه است
توضیح تصویر، آرمگاه پیر هرات قلب مجموعه تاریخی "گازرگاه" است
    • نویسنده, محمد قاضی‌زاده
    • شغل, بی‌بی‌سی هرات

مراسم گل‌گذاری بر مزار خواجه عبدالله انصاری به ابتکارمرکز مطالعات استراتژیک افغانستان و با حضور مقام های محلی هرات امروز برگزار شد. در این مراسم سید عبدالوحید قتالی، والی هرات، و شماری از فرهنگیان و چهره های مذهبی شرکت کرده بودند.

زادروز خواجه عبدالله انصاری همه ساله از سوی این نهاد و حضور فرهنگیان، فعالان جامعه مدنی و مقامات حکومتی برگزار می‌شود. مزار خواجه عبدالله انصاری که به "پیر هرات" معروف است مشهورترین زیارتگاه در این ولایت غربی است.

خواجه عبدالله انصاری از بزرگترین عالمان، عارفان و نویسندگان قرن پنجم هجری در هرات است. نبود یک برنامه جامع و بودجه کافی برای بازچاپ آثار و مرمت متداوم آرامگاه این شخصیت برجسته تاریخ هرات اخیرا انتقاد‌هایی را براینگخته است.

"انیستیتوت مطالعات استراتژیک افغانستان" می گوید امیدواری وجود دارد که ممکن این برنامه ها فرصتی را برای بازچاپ آثار و ترمیم زیارتگاه این عارف برجسته فراهم کند.

داود عرفان مسئول این نهاد در هرات به بی بی سی گفت که "گازرگاه" محل تاریخی هرات (محوطه ای که مقبره "پیر هرات" در آن قرار دارد) به یک مرمت و بازسازی اساسی نیاز دارد. او گفت در سال های آینده برنامه‌ای برای جمع آوری کمک های بین المللی خواهیم داشت. به گفته آقای عرفان "انیستیتوت مطالعات استراتژیک افغانستان" در صدد ایجاد یک بنیاد بین المللی به نام خواجه عبدالله انصاری است تا به این ترتیب به بازسازی مرقد و آثار وی پرداخته شود.

حضور والی و برخی از مقامات هرات در مراسم گل‌گذاری در مزار خواجه عبدالله انصار
توضیح تصویر، حضور والی و برخی از مقامات هرات در مراسم گل‌گذاری در مزار خواجه عبدالله انصار

تا کنون در زمینه چاپ آثار خواجه عبدالله انصاری کارهای ارزنده در کشور های همسایه و به ویژه ایران صورت گرفته اما در خود افغانستان و در زادگاه وی کار قابل توجهی انجام نیافته است.

مرکز مطالعات استراتژیک افغانستان در هرات اخیرا از ریزش کاشی های زیارتگاه خواجه عبدالله انصاری ابراز نگرانی کرده و از نهادهای مربوط خواسته است تا برای مرمت کاشی های این بنا دست به کار شوند.

کاشی های نقش بسته بر دیوارها و طاق های این مجموعه که از یادگارها و شاهکارهای دوران تیموریان هرات است ارزش هنری بالایی دارد اما به علت حوادث طبیعی بخشی از قطعات این کاشی ها فروریخته و در حال حاضر هم به گفته مسولان فرهنگی هرات، بودجه کافی برای مرمت آنها وجود ندارد.

کاشی های مزار خواجه عبدالله انصاری مربوط دوران تیموری است و نیاز به حفظ و مراقبت دوامدار دارد
توضیح تصویر، کاشی های مزار خواجه عبدالله انصاری مربوط دوران تیموری است و نیاز به حفظ و مراقبت دوامدار دارد

بنیاد فرهنگی آغا خان در سال‌های اخیر "مجموعه تاریخی گازرگاه هرات" را ترمیم کرد اما چنین بناهایی معمولا به مرمت دایمی و پایدار نیاز دارد امری که مستلزم یک بودجه اختصاصی و مستمر است.

آریا رئوفیان، رییس اطلاعات و فرهنگ هرات، می‌گوید برنامه های که قرار بود برای مرمت آرامگاه خواجه عبدالله انصاری روی دست گرفته شود با شیوع بیماری کرونا به تعویق افتاده است.

او می افزاید که مقبره خواجه عبدالله انصاری چون یکی از بناهای مهم تاریخی هرات است نیاز به "حفظ و مراقبت دوامدار دارد و نمی‌توان منتظر ماند تا هر ده سال یک بار به ترمیم آن پرداخته شود."

آقای رئوفیان ابراز امیدواری کرد که در آینده نزدیک و با از میان رفتن وضعیت ناشی از شیوع بیماری کرونا، کار مرمت این بنای تاریخی از سر گرفته شود.

آرمگاه پیر هرات قلب مجموعه تاریخی گازرگاه است اما این محل بخش های دیگر هم دارد که ارزش تاریخی و از لحاظ معماری اهمیت بالای هنری دارند. مقابر شماری از شاهزادگان تیموری و بناهای چون "نمکدان" که در نوع خود در هرات منحصر به فرد است از دیگر بخش های مهم این مجموعه به شمار می‌رود.

آرمگاه پیر هرات قلب مجموعه تاریخی گازرگاه است
توضیح تصویر، آرمگاه پیر هرات قلب مجموعه تاریخی گازرگاه است