چشم‌انتظاری برای برق آبی در ولایت غور کی به پایان می‌رسد؟

بند/سدهای آبگردان به همان پیمانه که برای کشور فقیری چون افغانستان بااهمیت است، به همان میزان ساخت آن در این کشور با دشواری همراه است.

در یک دهه گذشته، دست‌به‌دست شدن پروژه بین شرکت‌های قراردادی از یکسو و مشکلات حمل و نقل مخصوصا در جغرافیای کوهستانی افغانستان و تغییرات اقلیمی از جانبی دیگر به مسئولان افغان این امکان را نداده که مطابق برنامه‌ها و چهارچوب‌های تعیین شده زمانی، کار اعمار بندها را به انجام برسانند.

پس از بند سلما در شرق هرات که با تاخیر چند ساله سرانجام به بهره برداری رسید، حالا بند "پوزه لیچ" در حومه شهر فیروزکوه مرکز ولایت مرکزی غور با چنین سرنوشتی روبرو شده است.

هنوز عوامل متعدد تاخیر در این پروژه که باید در پنج سال تکمیل می‌شد منتشر نشده اما مقام‌های محلی در غور می گویند که دست به دست شدن این پروژه بین چندین شرکت قراردادی باعث به وجود آمدن این وضعیت شده است.

شکایت محافظان امنیتی

از جانبی هم شماری از محافظان بند/سد آب "پوزه لیچ" به بی‌بی‌سی گفتند که از شش ماه به این طرف حقوق دریافت نکرده‌اند.

آنها می‌گویند نگرفتن معاش (حقوق) ماهوار، نبود غذا و آب و کمبود مهمات و تجهیزات به حدی جدی است که کار اعمار این بند چندین میلیون دلاری را به شدت متاثر ساخته است.

دو تن از این محافظان به بی‌بی‌سی گفتند که شش شده "نه آب دارند و نه نان".

یکی از این محافظان گفت که شش نفر از آنها تنها یک تا تفنگ دارند که آن هم درست شلیک نمی‌کند.

شماری از مخاطبان بی‌بی‌سی نیز با تماس با برنامه‌های بی‌بی‌سی این وضعیت شکایت کرده‌اند.

پروژه ساخت بند تولید برق "پوزه لیچ" سه‌سال پیش ابتدا با یک شرکت روسی قرارداد شد.

این شرکت قراردادکننده اصلی باقی مانده، ولی کار ساخت آنرا بعدا به یک شرکت دیگر واگذار کرد. شرکتی که نتوانست کاری از پیش ببرد و سرانجام پروژه را به شرکتی موسوم به "راتب جاوید" واگذار کرد.

قرار است این بند به هزینه پانزده میلیون دلار در پنج سال اعمار شود. کار اعمار این سد اکنون به کلی متوقف نشده اما هنوز به گفته عبدالحی خطیبی، سخنگوی والی غور، کار چندانی صورت نگرفته است.

او می‌گوید دولت به شکایات محافظان این سد گوش خواهد داد.

آقای خطیبی گفت: "معاش (حقوق) اینها از طریق مستوفیت (نمایندگی وزارت دارایی) داده نمی‌شود. اداره محلی دخالتی در این کار ندارد. شرکت جاوید راتب باید [حقوق آنها را] بپردازد. اگر باز هم این شرکت غفلت کند ما صدای محافظان بند(سد) را به مراجع مربوط می‌رسانیم."

مسئولان شرکت "راتب جاوید" اما به رسانه‌ها گفته‌اند که مسئولیت پرداخت حقوق محافظان امنیتی این بند به دوش آنان نیست و این شرکت متعهد به پرداخت آن نبوده است.

'تنها ده درصد کار انجام شده'

ساخته شدن بند/سد برق "پوزه لیچ" از خواسته‌های اصلی مردم غور در یک دهه گذشته بوده است. در این اواخر تظاهرات گسترده‌ای در غور صورت گرفت. ساخته شدن این بند یکی از خواسته‌های اصلی معترضان بود.

حسن حکیمی، فعال جامعه مدنی در غور می‌گوید: "سه سال می‌شود که کار این بند شروع شده اما هنوز کار آن ده درصد بیشتر پیش نرفته است. مردم غور بارها اعتراض کردند. حتی تجمعی که زیر خیمه که یک ماه طول کشید، خواسته اصلی مردم این بود که کار این بند بیشتر با تاخیر روبرو نشود. اما دولت هنوز غفلت می‌کند."

بند برق پوزه لیچ پس از تکمیل شدن توانایی تولید چهار و نیم مگاوات برق را خواهد داشت.

غور از ولایات محروم و محصور در کوه‌ها است که راه‌های ناهموار و کوهستانی آن سبب عقب‌ماندگی همه‌جانبه این ولایت شده است.