Uriko ubona ku rubuga aherekana amakuru mu nyandiko gusa, hakoresha uburyo buke. Ja ku rubuga nyamukuru ubone amakuru mu nyandiko iherekejwe n'amasanamu.
Njana ku rubuga nyamukuru canke aho gusoma gusa
Ibindi vyerekeye ingene urwo rubuga rugutwara uburyo (ama mega) buke
Umwuka mubi ukomeje gututumba hagati ya Trump na Ramaphosa
- Umwanditsi, Basillioh Rukanga
Perezida Donald Trump wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, yatangaje ko Perezida wa Afurika y'Epfo, Cyril Ramaphosa, atazatumirwa mu nama ya G20 izabera muri Florida umwaka utaha, ibintu Ramaphoza yavuze ko 'bibabaje'.
Mu butumwa yashyize ku mbuga nkoranyambaga, Trump yavuze ko Afurika y'Epfo yanze gushyikiriza ubuyobozi bwa G20, uhagarariye ambasade ya Amerika mu nama yabaye i Johannesburg icyumweru gishize.
Yunzemo ati: "Ku bw'ibyo, ku mabwiriza yanjye, Afurika y'Epfo NTIZAHABWA ubutumire mu nama ya G20 yo mu 2026, izabera mu mujyi ukomeye wa Miami, Florida umwaka utaha."
Abagize G20 (ihuriro ry'ibihugu bifite ubukungu bukomeye ku isi), ntibakeneye ubutumire, ariko bashobora kubuzwa kwitabira inama binyuze mu gukumirwa binyuze mu kwimwa viza.
Umuvugizi wa Perezida wa Afurika y'Epfo, Vincent Magwenya, yavuze ko "ubu dukwiye kwemera" ku rwego rwo hejuru rw'ubuyobozi bwa politiki ko "nta kongera gusubiramo umubano" hagati y'ibihugu byombi n'ubwo habayeho ingamba zo kuwusubiza ku murongo inshuro nyinshi.
Ubwo BBC yamubazaga ikizakurikiraho, yagize ati: "Niba viza zanze gutangwa, nta kundi kandi ubuzima buzakomeza. Ubwo natwe icyo dusabwa noneho ni ugushakira ahandi hatari mu nama ya G20 muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika.
Yongeyeho ko barimo kwibanda ku gukorana n'abandi banyamuryango ba G20 kugira ngo bakomeze umuvuduko w'ibyaganiriweho mu nama yabereye i Johannesburg.
Trump ntiyitabiriye iyo nama kubera ikirego cyamaganwe cyane kivuga ko ba nyamucye b'abazungu muri Afurika y'Epfo ari bo bahohoterwa bikabije ndetse amasambu yabo bakayamburwa ku ngufu.
Perezida Ramaphosa mu itangazo yasohoye yavuze ko Amerika yari yitezwe kwitabira inama ya G20, "ariko birababaje ko bahisemo kutitabira Inama y'Abakuru b'Ibihugu yabereye i Johannesburg ku bushake bwabo." Yongeyeho ko hari ibigo by'ubucuruzi n'imiryango itari iya leta ya Amerika byari bihari.
Yavuze ko kubera ko intumwa za Amerika zitari zihari, "ibikoresho by'ubuyobozi bwa G20 byashyikirijwe umukozi wa Ambasade ya Amerika, bibera ku cyicaro cya Minisiteri y'Ububanyi n'Amahanga ya Afurika y'Epfo."
Uyu muhango Trump yise ko wari woroheje ndetse utubashye Amerika, ni wo wamubabaje kurushaho, kuko yakomeje kunenga politiki y'imbere mu gihugu n'iy'ububanyi n'amahanga ya Afurika y'Epfo.
Trump yigeze kuvuga ko muri Afurika y'Epfo hari kuba "jenoside y'abazungu," kandi ku wa gatatu yongeye avuga ko guverinoma "iri kwica abazungu no kubambura amasambu yabo ku gahato."
Guverinoma ya Afurika y'Epfo yakomeje kwamagana ibyo birego, ndetse ibyita ibinyoma bidafite gihamya yizewe.
Ramaphosa yavuze ko bibabaje kuba n'ubwo habayeho ingamba zo gusubiza ku murongo umubano na Amerika, Trump akomeje "gushyiraho ibihano ku gihugu cyacu hashingiwe ku makuru y'ibinyoma no kugoreka ukuri ku gihugu cyacu."
Mu butumwa Trump yashyize kuri Truth Social ku wa Gatatu, yavuze ko Afurika y'Epfo "yerekanye ko atari igihugu gikwiye kuba umunyamuryango aho ari ho hose" kandi atangaza ko ahagaritse "kwishyura no gutanga inkunga kuri Afurika y'epfo, kandi bigahita bishyirwa mu bikorwa ako kanya."
Abategetsi ba Afurika y'Epfo basabye ubufatanye kandi basaba abandi banyamuryango ba G20 kurengera ubusugire bw'inama n'uburenganzira bw'ibihugu binyamuryango byose.
Inama ya G20, yabereye bwa mbere muri Afurika, yasojwe n'itangazo ryemeza "ubufatanye mpuzamahanga" mu guhangana n'imihindagurikire y'ikirere no kugabanya ubusumbane mu bukungu.
Uwo mwanzuro ukaba wemejwe, n'ubwo Amerika yagaragaje kutawushyigikira, ivuga ko Afurika y'Epfo yakoresheje nabi umwanya wayo nk'umuyobozi w'itsinda uyu mwaka.