Covid: US irongera gufungura imipaka ku bagenzi bakingiwe nyuma y'amezi 20 yari ashize

Ahavuye isanamu, Getty Images
Amerika irongera gufungura imipaka yayo kuri uyu wa mbere ku bayisura bahawe inkingo ebyiri, nyuma y'amezi 20 yari ashize iyifunze.
Uko gufunga imipaka kwari kwategetswe n'uwari Perezida w'Amerika Donald Trump, kubera Covid-19.
Byagize ingaruka ku baturage batari Abanyamerika bo mu bihugu birenga 30, birimo Ubwongereza na za leta zo mu muryango w'Ubumwe bw'Uburayi (EU/UE), bitandukanya imiryango ndetse bidindiza ubukerarugendo.
Kompanyi zo gutwara abantu mu ndege ziteze kubona abakiliya benshi basura Amerika, mu gihe izo ngamba zikuweho ku bakingiwe Covid byuzuye, kandi bakipimisha bakanamenyesha niba hari abo bahuye na bo banduye.
Jérôme Thoman, ukuriye ikigo Jetset Voyages cy'ibijyanye no gutembera cy'i Paris mu Bufaransa, yabwiye ibiro ntaramakuru Reuters ati: "Ni byiza, ni byiza!" Yavuze ko ikigo cye cyagize "ukwiyongera kurenze kwiyumvisha" kw'abasaba gutemberezwa.
Mu rwego rwo guhagarika ikwirakwira rya coronavirus, imipaka y'Amerika mbere yari yafunzwe ku bagenzi bava mu Bushinwa mu ntangiriro y'umwaka wa 2020. Iyo ngamba nyuma yashyizwe no ku bava mu bindi bihugu.
Ayo mategeko yabuzaga kwinjira muri Amerika benshi mu batari Abanyamerika bari baragiye mu Bwongereza no mu bindi bihugu by'i Burayi, hamwe n'Ubushinwa, Ubuhinde, Afurika y'epfo, Iran na Brazil.
'Ndashaka kubona umuhungu wanjye'
Bijyanye n'amategeko mashya, abagenzi b'abanyamahanga bazasabwa kwerekana gihamya yuko bakingiwe mbere yuko bemererwa kurira indege, kwerekana ko bapimwe Covid bagasanga nta yo bafite mu gihe kitarenze iminsi itatu mbere yuko bafata urugendo, ndetse bagatanga amakuru ajyanye n'abo bahuye na bo. Ntabwo bazasabwa kwishyira mu kato.
Alison Henry, Umwongerezakazi w'imyaka 63, yabwiye ibiro ntaramakuru AFP ati: "Byabaye ibihe bigoye cyane - ndashaka gusa kubona umuhungu wanjye".
Madamu Alison, wo mu karere ka Cheshire mu majyaruguru ashyira uburengerazuba bw'Ubwongereza, afite gahunda yo gufata indege kuri uyu wa mbere yerekeza i New York kureba umuhungu we, bwa mbere mu mezi 20 ashize.
Imipaka y'Amerika yo ku butaka iyitandukanya na Canada na Mexico (Mexique), na yo irongera gufungurwa ku bakingiwe byuzuye.
Abimukira babarirwa mu bihumbi bageze mu turere turi ku mupaka Mexico ihana n'Amerika, bizeye gufatirana ayo mategeko yadohowe.
Mu majyepfo ya Mexico, itsinda rishya ry'abimukira babarirwa mu bihumbi biganjemo abo muri Amerika yo hagati - benshi muri bo bagizwe n'abana - ryambutse leta ya Chiapas rigera muri leta ya Oaxaca, rifite intego yo kugera ku mupaka no kwemererwa kwinjira muri Amerika.
Ihuriro Migrant Alliance Group ryo muri Mexico rivuganira abimukira, ryaburiye ko hamwe na hamwe harimo gukwirakwizwa amakuru y'ibinyoma ajyanye n'ayo mategeko mashya yo kwinjira muri Amerika.
Rivuga ko bamwe mu basaba ubuhungiro bishyizemo ko ubu noneho bagiye gusonerwa n'abategetsi bo ku mupaka.
Abacuruzi bo mu mijyi iri ku mupaka na Mexico bizeye ko icyashara cyiyongera, nyuma yuko bagize igihombo kivuye ku mategeko y'Amerika ajyanye n'ingendo kubera Covid.
Kompanyi y'indege ya United Airlines yo muri Amerika ivuga ko yiteze kugira ukwiyongera kwa 50% kw'abagenzi b'abanyamahanga bagaruka mu gihugu, mu gihe Ed Bastian, umukuru wa kompanyi y'indege ya Delta, we yaburiye abagenzi kwitega imirongo miremire.
Bwana Bastian yagize ati: "Mu ntangiriro biraza kuba birimo akajagari ukuntu. Icyo nabizeza ni uko haza kuba hari imirongo nubwo bibabaje".
Mu kwezi kwa gatandatu, EU yasabye ko abagenzi bavuye muri Amerika bongera kwemererwa kugera mu bihugu bigize uyu muryango, mu gihe abagenzi bavuye muri Amerika bongeye gushobora kugera mu Bwongereza kuva ku itariki ya 28 y'ukwezi kwa karindwi uyu mwaka.










