Iyicwa rya Agnes Wanjiru: Umuryango wo muri Kenya urakajwe no 'guhishira' kw'igisirikare cya UK

Ahavuye isanamu, Rose Wanyua
- Umwanditsi, Na Ferdinand Omondi
- Igikorwa, BBC News, Nanyuki
Umuryango w'umugore wo muri Kenya bivugwa ko yishwe n'umusirikare w'Ubwongereza mu 2012 wabwiye BBC uburakari ufite no kwiheba kuko nta muntu n'umwe wari wahamwa no kumwica.
Minisiteri y'ingabo y'Ubwongereza ivuga ko imaze igihe ikorana n'iperereza ririmo gukorwa na Kenya ku rupfu rwa Agnes Wanjiru.
Ni nyuma y'ibirego byuko habayeho guhishira byatangajwe mu mpera y'icyumweru gishize n'ikinyamakuru the Sunday Times cyo mu Bwongereza (gusoma iyo nkuru yose yo muri link bisaba ifatabuguzi).
Umurambo we wasanzwe mu mwobo ujugunywamo imyanda (fosse septique) muri hoteli iri rwagati muri Kenya, hafi amezi atatu nyuma yuko yari yamaze umugoroba yasohokanye n'abasirikare w'Umwongereza.
Uwo mugore wari ufite imyaka 21, yasize umwana w'umukobwa wari ufite amezi atanu, ubu urerwa na nyinawabo Rose Wanyua mu mujyi wa Nanyuki, uri muri kilometero 200 mu majyaruguru y'umurwa mukuru Nairobi.
Madamu Wanyua yafashwe n'ikiniga ubwo yahishuraga ukuntu inkuru y'ikinyamakuru the Sunday Times yatumye yongera kwibuka ibintu bibabaje.
We n'umugabo we John Muchiri bavuze ko umuryango wabo watakaje icyizere cyose cyo kubona ubutabera kuri Madamu Wanjiru, bo bitaga Ciru.

Madamu Wanyua ati: "Iyo aza kuba ari Ciru wishe uriya muzungu, ubu sinari no kuba nzi aho afungiye".
"Ariko uwo ari we wese wamwishe yaragiye yisanzuye kandi ubu abayeho ubuzima bwe. Ndimo kurera umwana we jyenyine, nta n'umwe wambajije uko abayeho, habe na leta".
'Ntitwashobora kuriha abunganizi'
Madamu Wanjiru, wavuye mu ishuri ageze mu mashuri yisumbuye nyuma akaza kuba ucuruza umubiri we ngo abone uko yita ku mwana we, abamubonye bwa nyuma bamubonye mu ijoro ryo ku itariki ya 31 y'ukwezi kwa gatatu mu 2012.
Yari arimo gusohoka n'amaguru ava mu kabari k'i Nanyuki aherekejwe n'abasirikare babiri b'Ubwongereza.
Umurambo we nyuma waje gutahurwa inyuma y'icyumba abo basirikare bari barayemo, hari ibice by'umubiri bimwe udafite ndetse uriho n'igikomere cyavuye ku guterwa icyuma.
Umucamanza Njeri Thuku wo muri Kenya, nyuma y'iperereza ry'ubucamanza ryo mu 2019 yafashe umwanzuro ko Madamu Wanjiru yishwe n'umusirikare umwe cyangwa babiri b'Ubwongereza.
Madamu Njeri yategetse ko hakorwa andi maperereza abiri yo mu rwego mpanabyaha, ariko igisirikare nta cyo cyabikozeho, nkuko bitangazwa na the Sunday Times.
Umusirikare yabwiye icyo kinyamakuru ko uwishe uwo mugore yiyemereye icyaha imbere y'uyu musirikare kandi ko uyu yabimenyesheje, ariko mbere igisirikare cyari cyananiwe kubikoraho iperereza.
Abakora iperereza bo muri Kenya na bo bivugwa ko basabye urwego rwa polisi ya gisirikare (military police) rw'Ubwongereza guhata ibibazo bamwe mu basirikare, ariko minisiteri y'ingabo y'Ubwongereza yahakanye ivuga ko itigeze yakira ubusabe nk'ubwo.
Ku wa kabiri, Minisitiri w'ingabo w'Ubwongereza Ben Wallace yavuze ko iyo minisiteri yafatanyije byuzuye n'iperereza ryo muri Kenya - kandi ko izakomeza kubikora.

Ahavuye isanamu, AFP
Bwana Muchiri yavuze ko umuryango we yumva waratereranywe, ariko ko nta bushobozi ufite bwo kubona abawunganira mu mategeko ngo ubone uko ugeza iki kibazo mu zindi nzego.
Yagize ati: "Urabibona, turi abacyene. Nkora akazi ko gutera ibiraka kadahoraho. Twakwifuje kugumana umunyamategeko wo kubikurikirana. [Ariko] Ntitwabishobora".
Mu gihe cy'imyaka ibarirwa muri za mirongo ishize, abahatuye bakomeje kwinubira igisirikare cy'Ubwongereza, gifite ikigo cy'imyitozo i Nanyuki.
Umunyamategeko ubahagarariye yabwiye BBC ko byinshi mu bibazo nta cyo bikorwaho.
Kelvin Kubai yagize ati: "No kuri polisi yacu hano, utanga ikirego, nyuma nta kintu na kimwe kirenga icyiciro cy'iperereza.
"Benshi mu batuye hano nta bushobozi bafite n'amikoro, byo gutuma bashobora kugana ubutabera ku ngingo nk'izo".
Jane Marriott, ambasaderi w'Ubwongereza muri Kenya, yavuze ko "asangiye guhangayika" ku rupfu rwa Wanjiru, ashimangira gufasha iperereza kwa leta ye.
Itsinda ry'igisirikare cy'Ubwongereza ry'imyitozo muri Kenya (BATUK), na ryo ryavuze ko ririmo gufasha mu biganiro minisiteri y'ingabo y'Ubwongereza irimo kugirana n'abategetsi ba Kenya kuri ubwo bwicanyi.
Ku muryango wa Agnes Wanjiru - nyuma y'imyaka icyenda yishwe - gutegereza ubutabera birakomeje.










