မေလ ၁၄ ရက်၊ ထိပ်တန်း နိုင်ငံတကာ သတင်းများ - ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း ပရာယွတ်ကို ဒီမိုကရက်တွေ စိန်ခေါ်တဲ့ ထိုင်းရွေးကောက်ပွဲ

ထိုင်းနိုင်ငံမှာ ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပခဲ့ပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ မဲပေးပိုင်ခွင့်ရှိတဲ့ ထိုင်းပြည်သူ အရေအတွက် သန်း ၅၀ ကျော် ရှိပြီး၊ သူတို့ဟာ အောက်လွှတ်တော် ပါလီမန်ရဲ့ ထိုင်ခုံနေရာ ၅၀၀ အတွက် ရွေးကောက် တင်မြှောက်ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။ အခု တနင်္ဂနွေည သန်းခေါင် အချိန် လောက်မှာ ဆိုရင် မဲဆန္ဒနယ် တချို့ အတွက် အနိုင်အရှုံး ရလဒ်တွေ စတင် ပေါ်ထွက် လာဖွယ် ရှိပေမယ့်၊ တရားဝင်တော့ ကြေညာ ပေးဦးမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ အခု ထိုင်းနိုင်ငံ ရွေးကောက်ပွဲမှာ စစ်တပ် ကျောထောက် နောက်ခံပြု ရှေးရိုးစွဲ အုပ်စုနဲ့ အတိုက်အခံ ဒီမိုကရေစီ လိုလားတဲ့ ပါတီ ၂ ခုတို့ အဓိက ယှဉ်ပြိုင်ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။

အရင်ထိုင်း ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း၊ ပြည်ပရောက် ဘီလီယံနာ သူဌေး သက်ဆင် ရှင်နာဝပ်ရဲ့ ပါတီဖြစ်တဲ့ ဖူအာထိုင်း Pheu Thai ပါတီနဲ့ နိုင်ငံမှာ အပြောင်းအလဲတွေ ပြုလုပ်မယ် ဆိုတဲ့ ကတိစကားနဲ့ အသစ် ပေါ်ထွန်းလာတဲ့ Move Forward ပါတီတို့က အာဏာသိမ်း စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း ဝန်ကြီးချုပ် ပရာယွတ် ချန်အိုချာ ဦးဆောင်တဲ့ လက်ရှိ အာဏာရ ညွန့်ပေါင်းအဖွဲ့ကို စိန်ခေါ်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ပရာယွတ် ချန်အိုချာဟာ ၂၀၁၄ မှာ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးတဲ့နောက် ၅ နှစ် အကြာမှာ ရွေးကောက်ပွဲနိုင် ဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ် တိုင်းပြည် အာဏာကို ဆက်လက် ရယူ ထား ခဲ့ပါတယ်။ ဘန်ကောက်မြို့က မဲဆန္ဒရှင် တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ အဝတ်အစား ဖက်ရှင် ဒီဇိုင်နာ သီရာတတ် သာမာတတ်-အာရီကတော့ စီးပွားရေးကောင်းအောင် လုပ်ပေးမယ့်သူတွေ အနိုင်ရဖို့ မျှော်လင့်တယ် ဆိုပြီး အခုလို ပြောပါတယ်။

“အားလုံးက စီးပွားရေး ကောင်းအောင် လုပ်ပေးဖို့ အာရုံစိုက်ကြလိမ့်မယ်လို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ စီးပွားရေး ကောင်းမွန်ဖို့ ဆိုတာဟာ အခရာ အကျဆုံး မဟုတ်လား။ နောက်ပြီး တိုင်းသူပြည်သားတွေ အတွက် လူမှု ဖူလုံရေးတွေ၊ မျှမျှတတ ရှိဖို့တွေ၊ ပွင့်လင်းမြင်သာ ဖြစ်ဖို့တွေနဲ့ အကတိ ကင်းစင်ဖို့ ဆိုတာတွေကလည်း အရေးကြီးပါတယ်” ဆိုပြီး ပြောသွားတာပါ။

စစ်ဘယ်လောက်ကြာကြာ ယူကရိန်းကို ဂျာမနီ ဆက်ပြီး ထောက်ပံ့မယ်

ယူကရန်းသမ္မတ ဗိုလိုဒီမီယာ ဇလန်စကီး ဂျာမနီနိုင်ငံမှာ ရောက်နေပြီး ဘာလင်မြို့တော်မှာ ဂျာမနီဝန်ကြီးချုပ် အိုလက်ဖ် ရှိူ့လ်ဇ်နဲ့ တွေ့ဆုံ ခဲ့ပါတယ်။ ရုရှားတို့နဲ့ ဖြစ်နေတဲ့ စစ်ပွဲ ဘယ်လောက် ကြာမြင့်နေပစေ ယူကရိန်းကို ဂျာမနီက အကူအညီတွေ ဆက်ပြီး ပေးနေမှာ ဖြစ်တယ် ဆိုပြီး ဝန်ကြီးချုပ် ရှိူ့လ်ဇ်က ကတိပြု ပြောဆိုပါတယ်။ ဂျာမနီဟာ ဒေါ်လာ သန်း ၃ ထောင်ဖိုး လက်နက်တွေ ယူကရိန်းကို ထောက်ပံ့မယ် ဆိုပြီး မနေ့ စနေနေ့က ကြေညာခဲ့ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ အခုလိုမျိုး သွေးစည်း ညီညွတ်ကြောင်း ပြသတဲ့ အတွက် ဂျာမနီ အစိုးရကို အင်မတန် ကျေးဇူးတင်တယ်လို့ သမ္မတဇလန်စကီးက ပြောပါတယ်။ ဂျာမနီနိုင်ငံရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခမြင့်မားတဲ့ ရှာလမိန်း ဆုတံဆိပ်ကို လက်ခံဖို့ သမ္မတဇလန်စကီး ဂျာမနီမြို့ အာခန် Aachen ကို သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဥရောပ သွေးစည်းညီညွတ်မှုကို အကျိုးပြုတဲ့ အတွက် ဂျာမနီရဲ့ ရှာလမိန်း ဆုတံဆိပ်ကို ရဖူးတဲ့ နိုင်ငံတကာ ခေါင်းဆောင်တွေထဲ ဝင်စတန်ချာချီ၊ ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီး ဖရန်စစ်နဲ့ ဘီလ်ကလင်တန်တို့ ပါဝင်ပါတယ်။

အနှစ်၂၀ သမ္မတ နေရာယူထားသူကို အခုတစ်ခေါက် တူရကီရွေးကောက်ပွဲကနေ ဖယ်ရှားနိုင်မလား

တူရကီ နိုင်ငံမှာလည်း ရွေးကောက်ပွဲ ဒီကနေ့ ကျင်းပပါတယ်။ အခု ရွေးကောက်ပွဲဟာ တူရကီရဲ့ ခေတ်သစ် သမိုင်းမှာ အရေးကြီးဆုံး ရွေးကောက်ပွဲ တစ်ခု အဖြစ် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရှုမြင်ကြပါတယ်။ အကြောင်းကတော့ တိုင်းပြည်အာဏာကို အနှစ် ၂၀ ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ရစ်ဂျစ်တိုင်ရိ(ပ) အာဒိုအန် သမ္မတနေရာမှာ ဆက်ပြီး ရှိနေဦးမှာလား ဆိုတာကို အဆုံးအဖြတ် ပေးမယ့် ရွေးကောက်ပွဲ ဖြစ်လို့ပါ။ မဲလာပေးကြတဲ့ အရေအတွက် များပြားပြီး၊ မဲရုံတွေရှေ့ လူတန်းရှည်ကြီးတွေကို တွေ့နေ ခဲ့ရပါတယ်။ သမ္မတ အာဒိုအန်ရဲ့ အဓိက ပြိုင်ဘက်ကတော့ ပါတီ ၆ ခု စုပေါင်းထားတဲ့ ညွန့်ပေါင်း အုပ်စုရဲ့ ခေါင်းဆောင် ကမားလ် ကလစ်ရှ်ဒါရိုဂိုလ် Kemal Kılıçdaroğlu ဖြစ်ပါတယ်။

မြောက်ကာရိုလိုင်းနားက ပရိုချွိုက်စ်နဲ့ ပရိုလိုက်ဖ် အားပြိုင်ပွဲ

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ၊ မြောက် ကာရိုလိုင်းနား ပြည်နယ်မှာတော့ ကိုယ်ဝန် ရှိပြီး သီတင်းပတ် ၁၂ ပတ် နောက်ပိုင်း ကိုယ်ဝန်ဖျက်ချခွင့်ကို အလုံးစုံနီးပါး ပိတ်ပင်တဲ့ ဥပဒေသစ်ကို ဒီမိုကရက်တစ် ပြည်နယ် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ရွိုက်ကူးပါးက ဗီတိုအာဏာသုံးပြီး ပယ်ချလိုက်ပါတယ်။

ပြည်နယ်မြို့တော် ရော်လီ Raleigh မှာ pro-choice လို့ခေါ်တဲ့ ရွေးချယ်ခွင့်ရှိရေး၊ ဖျက်ချခွင့် ရှိရေးကို လိုလားသူတွေ စုရုံးနေခဲ့ကြပါတယ်။ အဲဒီလူအုပ်ကြီးရဲ့ ရှေ့မှာပဲ ဒီမိုကရက် ပါတီဝင် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ကူးပါးက ရီပတ်ဘလစ်ကင်တွေ လွှမ်းမိုးထားတဲ့ ပြည်နယ်လွှတ်တော်က ပြဌာန်းတဲ့ ဥပဒေကို အာခံလိုက်တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ပြည်နယ်လွှတ်တော်ကလည်း အုပ်ချုပ်ရေးမှူးရဲ့ ဗီတိုအာဏာကို တဖန်ပြန် ပယ်ဖျက် ကျော်လွားပြီး ဥပဒေကို ပြဌာန်းခွင့် ရှိပါတယ်။ ဒါပေမယ့်လည်း၊ ရီပတ်ဘလစ်ကင် အမတ် တစ်ယောက်ယောက်ကများ စိတ်ပြောင်းပြီး ဘက်ပြောင်း မဲထည့်ခဲ့ရင်တော့ ကိုယ်ဝန်ဖျက်ခွင့်ကို ပိတ်တဲ့ ဥပဒေသစ်ဟာ အသက်ဝင်လာနိုင်တော့မှာ မဟုတ်ပါဘူး။

အနှစ် ၄၀ အကြာမှာ သံဆက်ဆံရေး အမြင့်ဆုံး ပြန်ထားဖို့ အီရန်-အီဂျစ် ဆွေးနွေးနေ

အီရန်နဲ့ အီဂျစ်နိုင်ငံတွေကြား သံတမန် ဆက်ဆံရေး အပြည့်အဝ အဆင့်အတန်းမျိုး အနှစ် ၄၀ အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ် စပြီး ထားရှိ လာနိုင်ဖို့ အတွက် စကားပြောဆို ဆွေးနွေးမှုတွေ ပြုလုပ်နေတယ်လို့ အီရန် အစိုးရ မီဒီယာတွေမှာ ဖော်ပြနေပါတယ်။

သိပ်မကြာခင် ဆိုရင်ပဲ အောင်မြင်တဲ့ ရလဒ်တွေ မြင်တွေ့ လာရတော့မှာ ဖြစ်တယ် ဆိုပြီး၊ အီရန်နိုင်ငံရဲ့ အမျိုးသားလုံခြုံရေးနဲ့ နိုင်ငံခြား မူဝါဒရေးရာ ပါလီမန် ကော်မတီဝင် အီရန်အမတ် ဖာဒါဟ်ဟိုစိန် မာလီကီကို ကိုးကားပြီး အီရန် သတင်းတွေက ရေးနေကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။

သံရုံးတွေ နှစ်ဘက် အပြန်အလှန် ပြန်လည် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ကြပြီးတဲ့နောက် သံအဆင့်အတန်း အပြည့်အဝ ထားရှိရေးအတွက် ဆက်ပြီး ဆွေးနွေး နေကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။ အီရန်နိုင်ငံမှာ အစ္စလာမ်မစ် တော်လှန်ရေး ဖြစ်ပြီး ဖြုတ်ချ ခံရတဲ့ ရှားဘုရင်ကို အီဂျစ်က လက်ခံခဲ့တဲ့ လုပ်ရပ်နဲ့ အစ္စရေးနိုင်ငံကိုလည်း အသိအမှတ်ပြုခဲ့တာတွေကြောင့် ၁၉၈၀ က စလို့ အီရန်နဲ့ အီဂျစ် အကြား သံတမန် ဆက်ဆံရေး ဆိုးရွား သွားခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ခါးသည်းတဲ့ ပြိုင်ဘက်တွေ ဖြစ်တဲ့ အီရန်နဲ့ ဆော်ဒီအာရေဗျကြား အံ့အားသင့်စဖွယ်ပဲ သံဆက်ဆံရေး ပြန်လည် ထားရှိ လာခဲ့တဲ့နောက် အခုလို အီရန်နဲ့ အီဂျစ် အကြားမှာလည်း ဆက်ဆံရေး တိုးတက်မှုတွေ တိုးတက် ဖြစ်ထွန်းလာတာကို နောက်ဆက်တွဲ ဆက်တိုက် တွေ့မြင်နေကြရတာ ဖြစ်ပါတယ်။