Buddion bywyd yn ystod y Dirwasgiad

Deddf yr Ardaloedd Arbennig (1934)

Roedd hwn yn ddull allweddol a gyflwynwyd gan y llywodraeth i ddarparu cymorth i’r ardaloedd oedd yn dioddef waethaf yn ystod y Dirwasgiad.

Roedd y Ddeddf yn penodi dau gomisiynydd i fod yn gyfrifol am grantiau gwerth £2 filiwn (sy’n werth tua £130 miliwn heddiw) er mwyn annog cwmnïau i symud i ardaloedd arbennig. Erbyn 1938 gwariwyd dros £8 miliwn, ond dim ond tua 14,900 o swyddi newydd a grëwyd. Roedd y ddeddf hefyd yn annog ailhyfforddi ac yn cefnogi gweithwyr oedd yn symud i drefi eraill.

Y syniad oedd y byddai ffatrïoedd yn cael eu lleoli gyda’i gilydd i ffurfio ystâd fasnachu. Enw’r mwyaf o’r rhain, a agorwyd ym Mehefin 1936, oedd Stad Ddiwydiannol Trefforest, sydd rhwng Pontypridd a Chaerdydd. Erbyn 1939, dim ond 2,500 oedd yn cael eu cyflogi yno. Ni allai’r diwydiannau ysgafn ar yr ystadau yma amsugno’r holl bobl ddi-waith o ardaloedd y pyllau glo ac adeiladu llongau. Ond, parhaodd y llywodraeth i fuddsoddi yn yr ystâd ddiwydiannol, ac erbyn 1945, roedd 16,000 o bobl yn gweithio ar Stad Ddiwydiannol Trefforest.

Criw mawr o weithwyr yn ymgasglu i ganu yn gyfeiliant i acordion. — Image caption,
Gweithwyr ar Stad Ddiwydiannol Trefforest yn cynnal cyngerdd wrth ddisgwyl am Ddug a Duges Caint, 20 Hydref 1937

Cafwyd rhai newidiadau positif yn hanes rhai pobl ym Mhrydain yn ystod y cyfnod caled yma. Adeiladodd cynghorau 500,000 o dai cyngor a oedd wedi chwistrellu arian i’r economi.

Ond, dim ond pobl o’r dosbarth canol neu uwch oedd yn elwa, neu ardaloedd na effeithiwyd yn ddrwg arnyn nhw gan y Dirwasgiad. Roedd rhai pobl, yn arbennig yn ne Lloegr, wedi mynd yn gyfoethocach yn ystod y Dirwasgiad. Cafodd dulliau masgynhyrchu eu defnyddio mewn nifer o ddiwydianau ysgafn.

Buddion i bobl gyfoethog

Hurbwrcasu - roedd prynu ar gredyd a phrynu nawr a thalu wedyn yn caniatáu i bobl gael pethau moethus ‘byth bythoedd’.

Graffeg o gar sy’n dangos gwybodaeth ariannol ar gyfer hurbrynu – 20% o flaendal, 48 o daliadau dros 4 blynedd.

Gostyngodd prisiau yn ystod y Dirwasgiad, a oedd yn golygu bod mwy o arian gan rai i brynu pethau moethus

Graffeg sy’n dangos sut wnaeth prisiau ddisgyn yn ystod y Dirwasgiad am nwyddau amrywiol fel bara, llaeth a glo.

Lleihaodd maint teuluoedd, a oedd yn golygu bod mwy o arian gan rai i brynu pethau moethus

Teulu nodweddiadol yn y 1920au a’r 1930au. Roedd llai o blant yn y 1930au yn golygu mwy o arian ar gyfer nwyddau moethus fel sugnwr llwch, peiriant golchi a radio.

Gwelliannau yn y gwaith megis lleihau oriau gwaith, gwyliau â thâl

Ffactorau amrywiol a wellodd amodau gwaith yn ystod y Dirwasgiad – trydan, oriau gwaith a gwyliau.

Traeth yn llawn pobl. Gellir gweld adeilad, clogwyni a phromenâd yn y cefndir. Mae cychod yn disgwyl ar y glannau.

Daeth trefi glan y môr i fod yn gyrchfannau gwyliau poblogaidd. Dyma lun o draeth prysur Bournemouth, 1931

Adeiladwyd tair miliwn o dai newydd yn y 1930au. Bu cynnydd o 1,200 y cant mewn tai oedd â thrydan

Rhes o dai, gyda pheilonau trydan yn y cefndir, i gyfleu bod 3 miliwn o dai i’w hadeiladu yn ystod y 1930au.

Cynnydd enfawr mewn perchnogion ceir

Dau gar yng nghefn gwlad gydag eglwys yn y cefndir.

Sugnwyr llwch, peiriannau golchi dillad, y radio a’r teledu cyntaf

Sugnwr llwch, peiriant golchi a radio yn ystod y Dirwasgiad.

Gwell cyfleusterau hamdden megis sinemâu, neuaddau dawns, pyllau nofio a gemau pêl-droed

Y cyfleoedd hamdden yn ystod y Dirwasgiad oedd neuaddau dawns, pyllau nofio a gemau pêl-droed.

Cyflwynwyd llaeth am ddim mewn ysgolion ar ôl 1934

Merch ysgol yn yfed trwy welltyn gyda chrêt llawn poteli llaeth wrth ei hymyl – roedd llaeth yn cael ei roi am ddim i blant ysgol ar ôl 1934.

Bywyd yn ystod blynyddoedd y DirwasgiadBuddion bywyd yn ystod y Dirwasgiad