Америка илк аёл президентни танлаши мумкин, аммо Камала Ҳаррис имкониятлари қандай?
Сурат манбаси, kamala harris
59 ёшли Вице-президент Камала Ҳаррис учун АҚШнинг биринчи аёл президенти бўлишга йўл очилар экан, у Президент Жо Байдендан қувватлироқ сайловолди кампаниясини олиб бориши эҳтимоли юқори.
Республикачилар номзоди Доналд Трамп ўз сайловолди кампаниясида Байденнинг кексалигини нишонга олиб келди, лекин Ҳаррис энди бу 'кексалик' қуролини 78 яшар Трампнинг ўзига қарши ишлатиши мумкин.
Ҳаррис охирги ойларда Байдендан йироқлашишни бошлаган қора танли сайловчиларнинг ҳам овозини ола олиши эҳтимоли бор, чунки унинг отаси - қора танли, онаси - ҳинд.
2008 ва 2012 йилги сайловларда Барак Обаманинг ғалаба қозонишида айнан қора танли ва бошқа озчиликлар, ҳамда ёш сайловчиларнинг овозлари ҳал қилувчи ролни ўйнаганди.
Агар Ҳаррис ҳам айниқса беқарор swing штатларида бу овозларни жалб қила олса, ғалаба уники бўлиши мумкин.
Унинг ўтмишда Калифорния штатининг Бош прокурори бўлиб ишлагани жиноятга қаттиқ курашувчи имиджини ҳам кучайтириши мумкин.
Сурат манбаси, Reuters
2019 йилги сайловларда ўз номзодини илгари суришга уринганида, унинг собиқ прокурорлиги панд берганди, чунки сўлчи демократлар уни "Камала - полициячи" дея олабўжи қилиб кўрсатишга муваффақ бўлганлар. Лекин, Трампга қарши пойгада бундай имидж қўл келиши мумкин.
Камала Ҳаррис демократларни энг кўп руҳлантирувчи масала - аборт масаласининг етакчиси бўлиб танилган. У аёлларга аборт ҳуқуқи берилишининг қаттиқ тарафдори. Байден эса бу масалада гапиришдан қочар эди.
"Ўйлашимча, у айниқса беқарор штатларда шаҳарларда яшовчи аёлларга уларнинг репродуктив ҳуқуқлари савол остида эканини эслатади", - дейди Ню-Йорк конгрессмени Стив Израэл.
Келгуси кунларда Ҳаррис хоним учун Америка халқида ўзи ҳақида янгича биринчи таассуротни шакллантириш имконияти туғилади.
Агар у қовун туширса, августда бўлиб ўтадиган Демократлар конвенцияси янги номзодни танлаши ва Ҳаррисдан воз кечиши ёки Демократлар ўртасида ички низолар келиб чиқиши мумкин.
Охирги тўрт ҳафта намойиш қилганидек, Оқ Уй пойгаси тез суратларда ўзгариш хусусиятига эга. Камала Ҳаррис Америка сиёсатидаги энг катта саҳнага чиптани олди, энди рақобат қила олишини кўрсатиб қўйиши керак.
22 июл 2024
Сурат манбаси, Reuters
Жо Байден АҚШ президентлик сайловлари йўналишини ўзгартириб юборди. Демократик партиядан президентликка номзод бўлиб қолишини бир неча ҳафта давомида қайта-қайта таъкидлаши ортидан, у ниҳоят босимга бўйсунди ва пойгадан чиқди.
Бу Вице-президент Камала Ҳаррис ва Доналд Трамп учун нимани англатади?
Алоқадор мавзулар:
Ҳаррис - бу хавф, лекин кўпчилик демократлар уни қўллаб-қувватлашга тайёр
Камала Ҳарриснинг Демократик номзод бўлиш истиқболлари Жо Байденнинг маъқуллаши билан катта кучга эга бўлди.
Байден Ҳаррисни тўлиқ қўллаб-қувватлаши ва уни тўрт йил олдин вице-президент этиб тайинлаш қарори энг яхши қарор бўлганини айтди.
Харрис хоним бунга жавобан бу дастак унинг учун шараф эканлигини ва номзодликни қўлга киритиш учун бор кучини сарфлашини билдирди.
Аниқ номзодни илгари сурадиган Демократлар қурултойига бир ойдан камроқ вақт қолар экан, давом этаётган ноаниқликдан қочиш учун аксарият демократлар вице-президентни қўллаб-қувватлашлари кутилади.
Бунинг амалий ва сиёсий сабаблари бор.
Конституциявий ворислик чизиғида у шундоқ ҳам кейинги ўринда туради. Унинг устига, президентлик номзодлигида биринчи қора танли аёлдан воз кечиш партия учун кўп овозларни йўқотган бўлар эди.
Харрис, шунингдек, ҳозиргача Байден кампанияси учун йиғилган тахминан 100 миллион доллар маблағни дарҳол ишлатиш ҳуқуқига эга бўлади.
Аммо хавфлар ҳам мавжуд. Жамоатчилик фикри сўровлари шуни кўрсатадики, Харрисни ҳам Байден каби оз одам қўллаб-қувватлаяпти. Доналд Трампга қарши қиёслашда у Байден билан бир хил натижа кўрсатган, ва Трампникидан кам.
Сурат манбаси, Reuters
Иккинчидан, Ҳаррис вице-президент сифатида баъзан қийин вақтларни бошидан кечирди. Маъмуриятнинг бошида унга АҚШ-Мексика чегарасидаги миграция инқирозининг асосий сабабларини ҳал қилиш вазифаси топширилганди.
Бу жуда қийин вазифа ва бир қатор нотўғри қадамлар ва нотўғри баёнотлар уни танқид қилиш учун йўл очди. У, шунингдек, маъмуриятнинг аборт ҳуқуқлари бўйича маслаҳатчиси бўлди, лекин бу борада анча самаралироқ ишлади. Аммо биринчи таассуротлар сақланиб қолди.
Ниҳоят, ва, эҳтимол, энг муҳими, Харрис аллақачон энг юқори лавозимга ўз номзодини қўйган - у 2020 йилда Демократик президентликка номзодини илгари сурган ва муваффақиятсиз бўлган.
У ўшанда аввалига яхши кўтарилган бўлса-да, қатор нотўғри интервюлар, аниқ белгиланган дастурининг йўқлиги ва ёмон бошқарилган кампания унинг ҳатто энг дастлабки праймеризлардан олдин пойгани тарк этишига олиб келганди.
Ҳаррисни танлаш демократлар учун хавф туғдиради, аммо ҳозирча бошқа хавфсиз вариантлар йўқ. Улар Доналд Трампнинг эҳтимолий ғалабасига юз тутар эканлар, бирлашишга мажбурлар.
Энди республикачилар ўзлари истаган кекса номзодга қарши кураша олмайдилар
Сурат манбаси, Reuters
Бу йилги Республикачилар қурултойи пухта созланган машина бўлиб, партиянинг кун тартибидаги энг оммабоп масалаларни илгари сурди ва танқидни бир киши - Президент Жо Байденга қаратди.
Энди маълум бўлишича, республикачилар нотўғри одамни нишонга олишган.
Байденнинг қайта сайланиш кампаниясидан воз кечгани ҳақидаги хабар билан Доналд Трамп бошчилигидаги Республикачиларнинг ўйин режаси остин-устун бўлди.
Республикачилар бутун бир ҳафта давомида Байденнинг заиф томонларига эътибор қаратиб, ўта силлиқ тайёрланган йиғинларни ўтказишди.
Кампания Трампнинг куч-қудратини намойиш қилиш учун ҳатто собиқ курашчи Халк Ҳоган ва UFC даҳоси Дана Уайтларни саҳнага олиб чиқди. Кид Рок ҳам саҳнадан ўз қўшиқлари билан қатнашчиларни руҳлантирди.
Республикачиларнинг Байденни заиф қилиб кўрсатиб, ундан ёш эркак сайловчиларни тортиб олиш стратегияси яққол намоён бўлаётганди.
Аммо энди ҳар қандай сценарийда ҳам Демократик номзод президентдан анча ёшроқ бўлади.
Сурат манбаси, Reuters
59 ёшли Вице-президент Камала Ҳаррисга қарши "Қудратли vs Кекса" стратегияси иш бермайди.
Агар Ҳаррис номзод бўлса, республикачилар уни ҳозирги маъмуриятнинг камчиликлари билан боғлашга ҳаракат қилишларини кутинг. Бир неча ой давомида улар уни "чегара подшоси" деб аташган.
Собиқ прокурор Ҳаррис ҳеч қачон партиянинг тараққийпарвар қанотидан бўлмаган бўлса-да, республикачилар унга нисбатан "радикал сўлчи" деган тамғани ёпиштиришлари мумкин.
Номзод ким бўлишидан қатъи назар, республикачилар демократларни Байденнинг ёшга боғлиқ заиф томонларини яшириш ва халқни хавф остига қўйишда айблашлари аниқ.
Айни пайтда, биринчи президентлик бюллетенлари берилишига бир неча ой қолар экан, натижа қандай бўлишини ҳеч ким билмайди.
BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг.
Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek
