Остона. Янгиликлар: Эрдоған Қозоғистон суверенитети, ҳудудий яхлитлигини дастаклади, Тоқаев Эрдоғанга орден берди Qozog‘iston O‘zbekiston Rossiya Yangiliklar

Туркия дунёнинг НАТОга аъзо ягона мусулмон давлати. Энг йирик туркийзабон мамлакат. Эрдоғаннинг расмий ва ошкора қўллови Қозоғистон ва Россия ўртасида танглик кучайиб бораётган бир пайтга тўғри келди.

Алоқадор мавзулар:

Туркия президентининг айни мазмундаги баёноти Қозоғистон пойтахти Остонада, Россия Президенти ҳам шахсан иштирок этаётган Осиёда ҳамкорлик ва ишонч чоралари бўйича кенгаш саммити фонида янграган.

Худди шу саммитнинг яна бир иштирокчиси бўлган Режеп Таййип Эрдоған Қозоғистон президенти билан давлат ташрифи доирасида юзма-юз кўришган, мулоқот қилган ва сўнггида матбуот анжумани ҳам берган.

Ҳар икки томондан ҳам олинаётган расмий хабарларга кўра, Туркия президенти глобал ва минтақавий беқарорлик даврида туркий давлатларнинг ўзаро ҳамкорлигини кучайтириш зарурлигини таъкидлаган.

Худди шу боис ҳам, Қозоғистоннинг хавфсизлиги, барқарорлиги, ҳудудий яхлитлигини таъминлаш ва иқтисодий фаровонлигини ошириш кераклигини урғулаган.

"Биз узоқ тарих ва давлатчилик тажрибасига эга қардош Қозоғистоннинг суверенитети, ҳудудий яхлитлиги, тинчлиги ва барқарорлигини қўллаб-қувватлашда давом этамиз. Ҳамкорлигимиз, ҳамжиҳатлигимиз абадий бўлсин", - дея баён қилган Режеп Таййип Эрдоған.

Айни шу манзарада президент Президент Эрдоған Қозоғистоннинг қардош давлат эканини хосан урғулаш билан бирга, Туркиянинг стратегик шериги эканлигини яна бир бор таъкидлаган.

Бундан буёғига ҳам Қозоғистон билан ҳамкорликларини янада кенгайтиришларини айтган.

Туркия президенти Қозоғистон билан ўзаро ҳамкорликларини бундан-да кучайтириш истагида бўлган соҳалари сифатида мудофаа саноати ва савдони ҳам тилга олган.

Ҳар икки томон ҳам бу яқин истиқболда ўзаро товар айирбошлаш ҳажмини 10 миллиард долларга етказиш эканлигини расман баён қилишган.

Қозоғистон ва Россия

Минтақанинг энг йирик иқтисоди бўлган Қозоғистон Россияга чегарадош.

Марказий Осиёнинг табиий энергия захираларига бой иккита давлатидан биттаси.

20 миллионга яқин аҳолисининг 20 фоизчасини руслар ташкил этади.

Бу икки давлатнинг қуруқликдаги ўзар туташ чегараси дунёдаги энг узуни бўлади.

Кремлнинг сўнгги йилларда кучайиб бораётган империалистик амбициялари фонида Қозоғистон Путин ва Россия сиёсатчилари энг кўп тилга олаётган давлатлардан бирига айланган.

Россия томонидан ери, давлатчилиги ошкора савол остига олинган.

Расмий Остонанинг Украина, унинг бўлгинчи ва ишғол остидаги ҳудудлари мустақиллиги ҳамда аннексияси борасидаги Россия мавқеига зид чиқишлари эса, икки ўртадаги даҳанаки жангни янада қизитган.

Шу кунларда ҳар икки давлатнинг бир-биридан норозилиги элчиларининг Ташқи ишлар вазирликларига чақириш даражасига етиб борган.

Путиннинг Украинага қарши ҳеч ким кутмаган уруши ва СССРнинг парчаланишидан қанчалик ошкора афсусга тушиб қолгани эса, унинг кейинги нишони қай бир постсовет давлати бўлажагига оид саволларни қизитган.

Худди шу манзарада айнан Қозоғистон кўпчилик ўзининг диққатини қаратган давлат сифатида намоён бўлган.

Янги геосиёсий ўйинчи...

Бунгача Марказий Осиё давлатларининг мустақиллиги, суверенитети ва ҳудудидий яхлитлигини қўллашларини асосан Россиянинг энг йирик геосиёсий рақиби бўлган Америка Қўшма Штатлари таъкидлаб келган ва келади.

Туркия эса, сўнгги йилларда халқаро саҳнада жадаллик билан фаоллашиб бораётган ва геосиёсий қудрат сифатида ўзининг ўрни, мавқеини амалда исботлашга муваффақ бўлаётган ўйинчи давлат сифатида ўртага чиққан.

Жорий пайтда Украина урушига дипломатик йўлда ечим топишга фаол бош қўшган ягона давлат.

Россияга қарши урушида Украинани очиқча қуроллантириб ҳам келади.

Туркия сўнгги йилларда Ўзбекистон билан ҳам ўзаро алоқаларини ҳарбийси илова ҳар томонлама кучайтириш, мустаҳкамлаш ҳаракатида.

Аксарият минтақавий ва халқаро экспертлар ҳозир Туркияни Хитой билан бирга Украина уруши боис Ғарбнинг янада кескин ва устма-уст санкциялари остида қолаётган Россиянинг ўрнига Марказий Осиёда геоиқтисодийси баробарида энди ўзининг геосиёсий таъсирини ҳам кучайтириш мумкин бўлган давлат сифатида тилга олишади.

Ўз навбатида, президент Қасим-Жомарт Тоқаев ҳам Туркия Қозоғистоннинг энг муҳим стратегик ҳамкори, деб атаган.

Қозоғистон Туркия билан Ўзбекистон ҳам тўлақонли аъзоси бўлган Туркий давлатлар ташкилоти доирасида аъзодош давлат ҳам бўлади.

Тоқаев ўз сўзларида Туркия глобал ва минтақавий муаммоларни ҳал этишда фаол иштирок этаётганини ҳам таъкидлаб ўтган.

Қозоғистон президенти Режеп Таййип Эрдоғанни I даражали "Дўстлик" ордени билан тақдирлаган.

BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг.

Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek