Suriye'de son durum: Dört günlük ateşkes

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

Suriye'de Suriye Demokratik Güçleri (SDG) ve ordu arasında çatışmalar devam ederken 20 Ocak akşamı bir uzlaşma sinyali geldi.

Şam'dan yapılan açıklamada SDG'nin elinde kalan son vilayetlerden Haseke'nin Suriye'ye entegrasyonu konusunda istişarelerde bulunmak üzere dört günlük süre tanındığı belirtildi.

Suriye resmi ajansı SANA'ya göre Suriye Savunma Bakanlığı bu süre boyunca ateşkes ilan edileceğini duyururken, Reuters'a göre SDG de "Birliklerimiz ateşkese tam sadakat gösterecek, saldırıya uğramadıkça herhangi bir askeri eylemde bulunmayacak" açıklamasını yaptı.

SANA'ya göre bu sürecin sonunda anlaşmaya varılması durumunda merkezi hükümete bağlı güçler Haseke ve Kamışlı kentlerinin şehir merkezlerine girmeyecek ve sadece banliyölerinde kalacak.

Haseke Vilayeti'nin merkezi hükümetle entegrasyonunun zaman çizelgesi ve ayrıntılarının daha sonra görüşülecek.

Buna ek olarak SDG komutanı Mazlum Abdi, Suriye Savunma Bakan Yardımcılığı ve Haseke Valisi olarak görev yapması için uygun gördüğü isimleri merkezi hükümete iletecek.

Fırat Nehri'nin doğusundaki Haseke'de büyük bir Arap nüfusu da yaşıyor.

Suriye'nin kuzeydoğusundaki çatışmalar geçiş dönemi devlet başkanı Ahmed Şara ile Abdi arasında 19 Ocak'ta gerçekleşen görüşmenin olumsuz sonuçlanması sonrası yeniden alevlenmişti.

ABD Temsilcisi Barrack: SDG'nin amacı miadını doldurdu

ABD'nin Türkiye Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack da 20 Ocak'ta Washington'un Suriye'deki Kürt gruplarla ilişkisine dair açıklamalarda bulundu.

Barrack, Suriye'de Kürtler için "en büyük fırsatın" geçiş hükümeti lideri Ahmed Şara hükümetiyle işbirliği yapmaktan geçtiğini, Esad döneminde Kürtlere verilmeyen hakların yeni hükümet döneminde verilebileceğini söyledi.

Sosyal medya hesabından bir açıklama yapan Barrack, ABD'nin Suriye'nin kuzeydoğusundaki varlığının ana gerekçesinin IŞİD'le mücadele olduğunu, SDG'nin IŞİD'i yendikten sonra binlerce IŞİD'liyi kamplarda tuttuğunu ve o dönem Suriye'de işleyen bir merkezi hükümet bulunmadığını hatırlattıktan sonra ekledi:

"Bugün durum kökten değişti. Suriye'nin merkezi hükümeti IŞİD'e karşı uluslararası koalisyona üye oldu.

"Bu durum da ABD-SDG ortaklığının varlık nedenini değiştirdi. SDG'nin sahadaki ana IŞİD karşıtı güç olma amacı miadını doldurdu. Artık Şam bu görevi yerine getirmekte istekli."

Barrack, ABD'nin bölgede uzun vadede asker bulundurmak istemediğini, önceliğinin ayrılıkçılık veya federalizm olmadan ulusal birliğin güçlendirilmesi olduğunu da ekledi.

Sahadaki son durum ne?

Anadolu Ajansı, 20 Ocak akşamüstü Haseke ilinin güneyindeki Kabur Barajı'nın Suriye ordusunun kontrolüne girdiğini yazdı.

Haseke'de çatışmalar aralıklarla, kentin güneydoğusundaki Abdülaziz Dağı çevresinde gerçekleştiği aktarılıyor.

Ayn el-Arab'da (Kobani) da Şam'a bağlı güçlerle sabah saatlerinde çatışmalar çıktı.

Şara ile Abdi görüşmesi 'olumsuz sonuçlandı'

Suriye lideri Ahmed Şara ile SDG komutanı Mazlum Abdi arasında 19 Ocak Pazartesi gerçekleşen görüşme olumsuz sonuçlanmıştı.

Fransız haber ajansı AFP bir Kürt yetkilinin bu yönde bilgi verdiğini aktardı.

Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi'ne yakınlığıyla bilinen Rudaw'ın haberine göre de Demokratik Birlik Partisi'nin (PYD) kıdemli üyesi Foza Alyusuf, Abdi ile Şara arasında gerçekleşen "ateşkes" ve "entegrasyon" görüşmesinin "olumsuz sonuçlandığını" söyledi.

Foza Alyusuf'un, "Şam 'her şeyinizi teslim edeceksiniz ve durum 2011'dekinden öncesine dönecek' diyor. Hiçbir şekilde varlığımızı kabul etmeye yanaşmıyor" dediği aktarıldı.

PKK'ya yakın Fırat Haber Ajansı'nda (ANF) SDG'nin direniş çağrısı yaptığı aktarılıyor.

ABD Başkanı Donald Trump ile Şara da 19 Ocak'ta bir telefon görüşmesi gerçekleştirildi.

Şam yönetimine göre görüşmede, Kürtlerin haklarının birleşik bir Suriye içerisinde korunması gerektiğinin üzerinde duruldu.

ABD'de Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham da Şam'ın SDG'ye yönelik operasyonunu sürdürmesi halinde yaptırımların geri dönebileceği ve Washington ile Şam'daki yeni yönetim arasındaki ilişkilere "kalıcı zarar verebileceği" uyarısında bulundu.

AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Suriye'deki "tüm askeri faaliyetlerin" durdurulması çağrısı yaptı.

Bu noktaya kadar neler yaşandı?

18 Ocak'ta duyurusu yapılan ateşkesin iki haftadır süren çatışmaları sona erdirmesi bekleniyordu.

SDG komutanı Mazlum Abdi çatışmaların kendilerine "dayatıldığını" ve anlaşmayı "akan kanı durdurmak için" kabul ettiklerini ifade etmişti.

SDG güçlerinin, Deyrizor ve Rakka'dan, Haseke'ye çekilmesi bekleniyordu.

Suriye'nin geçiş dönemi Devlet Başkanı Ahmed Şara ise, anlaşmanın Suriye'nin "bölünmüşlük halini sona erdirerek birlik ve ilerleme durumuna geçmesini" sağlayacağını umduğunu söylemişti.

Türkiye, bu bölgedeki Kürt silahlı güçleri, PKK'nın Suriye'deki kolu ve "terör örgütü" olarak kabul ediyor.