Dhoolatuska badda cas ka socda ee walaaca ku abuuray Itoobiya - Wax ka ogoow

Tababarka wadajirka ah ee ciidammada badda ee Masar iyo Sacuudiga ee Mowjadda Cas ee 8-daad (Red Wave 8) ayaa ka bilowday Sacuudiga, iyadoo ka qeybgalayaal ay ka yahiin ciidamada badda ee dalalka Masar, Sacuudiga, Urdun, Suudaan, Yemen, iyo Jabuuti, sida uu sheegay Afhayeenka Ciidammada Qalabka Sida ee Masar Talaadadii.

Tababarkaan, oo socon doona dhowr maalmood, wuxuu ka kooban yahay casharro aragtiyeed oo loogu talagalay in lagu mideeyo fikradaha howlgalada wadajirka ah ee dhammaan ciidamada ka qeybgalaya.

Tababarka wadajirka ah ee Masar-Sacuudiga ee Red Wave 8 wuxuu sidoo kale ka kooban yahay qorsheynta iyo fulinta howlgalada badda ee wadajirka ah, iyo tababarka looga hortagayo khataraha badda ee aan caadiga ahayn.

Sida uu sheegay Afhayeenka Ciidammada Qalabka Sida ee Masar, layligu wuxuu ka qaybqaataa horumarinta xirfadaha iyo kor u qaadidda is-weydaarsiga khibradaha ee ciidamada ka qeybgalaya.

Layligan wuxuu ka mid yahay qorshaha ballaadhan ee tababarka wadajir ah ee Ciidammada Qalabka Sida ee Masar ay la leeyihiin dalalka saaxiibka ah si loo xoojiyo iskaashiga dhinacyada kala duwan ee milatariga.

Bishii Sebtembar, Masar iyo Sacuudiga waxay saxiixeen xeer iskaashi oo lagu taageerayo dadaallada amniga badda ee gobolka.

Yaa dhisay iskaashigaan

Aasaasayaasha isbahaysiga waa Masar iyo Sacuudi Carabiya. Intaa waxaa dheer, lix dal ayaa noqday xubno. Eritrea, Suudaan, Soomaaliya, Jabuuti, Urdun iyo Yemen.

Dalka xubin ka ah waa kuwo deris ah. Isbahaysigan wuxuu isku xiri doonaa dalalka Bariga Dhexe iyo Koonfur Afrika. Gobolkanina waa xarun ganacsi oo muhiim ah oo badda ah, dal kasta oo horumarayna uu danaynayo.

Sababtoo ah waa xarun ganacsi oo xooggan oo maraakiibta adduunka oo badani ay ku kulmaan.

Waxay sidoo kale tahay meesha Aasiya, Bariga Dhexe iyo Yurub kulmisa.

Wadada keliya ee loo maro Badweynta Hindiya waa iyada oo loo marayo Badda Dhexe, Kanaalka Suweys iyo Badda Cas ilaa Hindiya. Sidaas darteed, ma jiro dal awood leh oo aan rabin inuu muujiyaa booskiisa gobolka muhiimka ah.

Jabuuti waa tusaalaha keliya ee cadeynaysa tartanka baaxadda leh ee gobolka ka jira.

Faransiiska, Maraykanka, Shiinaha iyo Japan waxay ku leeyihiin saldhigyo dalkaan yar. Hindiya iyo Ruushka ayaa sidoo kale bilaabay dhaqdhaqaaqooda.

Isutagga Imaaraadka Carabta, Qatar, Turkiga iyo Iiraan waxay qaateen boosaskooda iyagoo adeegsanaya xulafadooda gobolka. Kuwa kalena way ku soo biirayaan.

Dalalka fog waxay shaki la'aan maraakiibtooda ganacsi u mari doonaan albaabkan, haddiise amniga gobolkani carqaladoobo waxay ka dhignaan doontaa in adduunka cunaha la qabtay.

Masar oo sii fogeynaysa Itoobiya

Safiir Dina Mufti, oo ka tirsan Guddiga Joogtada ah ee Aqalka Wakiilada ee Arrimaha Dibadda iyo Amniga, ayaa BBC u sheegtay in Masar ay dooneysay in Itoobiya laga fogeeyo garoonka diblumaasiyadeed iyo kan dhaqaale xaalad kasta ha noqotee.

Dalka xubnaha isbahaysigan, Masar waa dalka labaad ee caanka ah ee fulinaya ajandihiisa ka dib Sacuudi Carabiya.

Marka laga reebo Masar, inta badan dalalka aan keliyood istaagi karin waxay ku biireen si ay u taageeraan Sacuudi Carabiya.

Gudaha Itoobiya, su'aashu waxay tahay maxaa la sameeyaa marka Sacuudi Carabiya iyo Masar si ula kac ah noogu riixaan geeska, iyadoo Badda Casi tahay jidka keliya ee beriga iyo galbeedka ee Itoobiya heli karto?

Safiir Dina Mufti ma sheegin tallaabooyin kale oo la qaadi doono marka laga reebo ka hortagga shirqoolka si diblumaasiyadeed.

Ujeeddadiisu waxay u muuqataa inay tahay in la wajaho dal fog oo doonaya inuu ku hanjabo xoog.

Qorshuhu wuxuu socday oo qaabeynayay tan iyo 2019, laakiin wuxuu dhinac dhigay dalal muhiim ah sida UAE iyo Itoobiya. Masar ayaa ahayd tan fikradda dhiirrigelisay tan iyo 2018 gudaha Midowga Yurub.