اوباما بر تعهد آمریکا به حمایت از هم‌پیمان خود در همسایگی روسیه تاکید کرد

رئیس جمهوری آمریکا در سفر به کشور استونی در حوزه بالتیک، بر تعهد ایالات متحده به دفاع از هم پیمانان آن در ناتو تاکید نهاده است.

صبح روز چهارشنبه، ۱۲ شهریور (۳ سپتامبر)، باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا که برای دیدار از استونی وارد تالین، پایتخت این کشور شده بود، اطمینان داد که از این عضو ناتو در برابر تهدید امنیتی خارجی حمایت خواهد کرد.

آقای اوباما که در یک کنفرانس خبری مشترک با هندریک ایلوس، رئیس جمهوری استونی، شرکت داشت گفت که استونی نمونه ای مطلوب از یک عضو ناتو است که می کوشد سهم مناسب خود را در پیشبرد اهداف این پیمان انجام دهد.

وی افزود که استونی و ایالات متحده، همراه با تنها دو کشور دیگر از بیست و هشت کشور عضو ناتو، به تعهد خود برای اختصاص 2 درصد از تولید ناخالص داخلی به بودجه نظامی عمل کرده اند.

دیدار آقای اوباما از استونی یک روز به طول می انجامد و قرار است وی در سفر به منطقه، با دالیا گریبوسکایت و آندریس برزین، رئیسان جمهوری لتونی و لیتوانی، دو عضو دیگر ناتو در حوزه بالتیک هم دیدار کند. سخنگوی کاخ سفید گفته بود آقای اوباما به رهبران این کشورها خواهد گفت که "پذیرفتنی نیست که کشورهای بزرگ آشکارا به تمامیت ارضی و استقلال همسایگان کوچک خود تجاوز کنند."

استونی و لتونی، مانند اوکراین، همسایه روسیه و همراه با لیتوانی، از جمهوری‌های تشکیل دهنده اتحاد شوروی سابق هستند و در آنها اقلیت قابل توجهی از روس‌زبانان زندگی می‌کنند. اوکراین نیز دارای جمعیت قابل توجه روس زبان است اما برخلاف این سه کشور، عضو ناتو نیست.

سال گذشته نیز آقای اوباما در دیدار با رهبران کشورهای عضو ناتو در حوزه بالتیک به آنان اطمینان داد که تعهد ناتو به حفظ امنیت آنها "تزلزل ناپذیر" است و به خصوص با توجه به رویکرد روسیه نسبت به بحران اوکراین، سفر جاری به منظور تاکید بر این سیاست و هشداری ضمنی به ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه در مورد مداخله در امور داخلی این کشورهاست.

آقای اوباما در دیدار با رئیسان جمهوری این سه کشور و سخنرانی‌هایی که در استونی خواهد داشت و همچنین در بازدید از نیروهای آمریکایی مستقر در استونی، خواهد کوشید به روسیه تفهیم کند که این سه جمهوری سابق شوروی کاملا زیر چتر حمایتی ناتو، و در نتیجه، آمریکا قرار دارند و از آنها در برابر هر گونه تجاوز خارجی دفاع خواهد شد.

با توجه به سیاست منطقه‌ای و خارجی ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، برای این سه همسایه کوچک روسیه سفر آقای اوباما نشانه‌ای دلگرم کننده از حفاظت از امنیت آنها در برابر دخالت و حتی حمله نظامی احتمالی روسیه است. به خصوص رئیس جمهوری استونی در هفته‌های اخیر تلویحا نگرانی خود را از خطر مداخله نظامی خارجی ابراز داشته بود.

استونی، لتونی و لیتوانی با فروپاشی اتحاد شوروی در سال ۱۹۹۱ استقلال خود را به دست آوردند و هر سه کشور در سال ۲۰۰۴ به عضویت پیمان آتلانتیک شمالی پذیرفته شدند. هر سه کشور دارای اقلیت روس زبان هستند که به خصوص در دو کشور استونی و لتونی، که با روسیه هم‌مرز هم هستند، به بیش از بیست درصد کل جمعیت می‌رسد.

با توجه به اینکه تصمیم پارلمان اوکراین در ماه فوریه به برکناری یک رئیس جمهوری طرفدار روسیه، باعث واکنش خصمانه روسیه، جدایی شبه‌جزیره کریمه و آغاز شورش جدایی‌طلبان طرفدار روسیه و جنگ داخلی در این کشور شده، طبیعی است که سایر کشورهای دارای اقلیت روس‌زبان خود را در برابر سیاست خارجی دولت روسیه آسیب‌پذیر بدانند.

اواخر این هفته، اجلاس رهبران کشورهای عضو پیمان ناتو در بریتانیا برگزار خواهد شد و انتظار می‌رود طرح تشکیل یک نیروی واکنش سریع چند هزار نفری برای دفاع از کشورهای اروپایی در برابر تهاجم روسیه در این اجلاس تصویب شود. چند روز پیش، مقامات ناتو تدوین این طرح را اعلام کردند.

در حالیکه تا چند هفته پیش، ارتش اوکراین در حال پیشروی در مناطق تحت اشغال جدایی‌طلبان طرفدار روسیه بود، در روزهای اخیر، طرف مقابل توانسته است این پیشروی را متوقف و نیروهای دولتی را وادار به عقب‌نشینی کند. مقامات اوکراینی گفته‌اند که روسیه نه تنها حمایت تسلیحاتی و تدارکاتی از شورشیان را افزایش داده بلکه با توجه به اسارت تعدادی از نظامیان روسی در داخل خاک اوکراین، نفرات ارتش آن کشور عملا در جنگ علیه دولت اوکراین شرکت دارند.

مقامات روسیه این اتهام را رد کرده و شورشیان مخالف دولت را شهروندان عادی اوکراین خوانده‌اند که به دلیل نارضایی از دولت مرکزی، خواستار الحاق به روسیه هستند. دولت روسیه گفته است که راه حل بحران کنونی، اعطای خودمختاری به مناطق شرقی اوکراین با جمعیت قابل توجه روس‌زبان است اما دولت اوکراین و مخالفان روسیه گفته‌اند که روسیه در نظر دارد از این طریق، زمینه تجزیه اوکراین و تضعیف این کشور را فراهم سازد.

در ماه مارس سال جاری، در حالیکه شبه‌نظامیان ناشناس مناطق حساس شبه‌جزیره کریمه را اشغال کرده بودند، پارلمان جمهوری خودمختار کریمه به جدایی این بخش از خاک اوکراین و انضمام آن به روسیه رای داد و چندی بعد، رئیس جمهوری روسیه "معاهده" الحاق کریمه به روسیه را امضا کرد.

در واکنش به تصمیم ناتو به تشکیل نیروی واکنش سریع، روز گذشته یک مقام دولت روسیه اعلام کرد که این کشور در نظر دارد با تجدید نظر در دکترین نظامی خود، وابستگی به تجهیزات نظامی وارداتی از غرب را کاهش دهد. وی کشورهای غربی را به دلیل تحریم اقتصادی روسیه، که به خصوص صنایع نظامی این کشور را هدف قرار داده، مورد انتقاد قرار داد و نسبت به اقدام ناتو در پذیرش اعضای جدید و نزدیک شدن "زیرساخت‌های نظامی کشورهای عضو ناتو" به مرزهای روسیه ابراز نگرانی کرد.