مشارکت بیش از ۲۰۰ تبعه تاجیک در 'جهاد' در کشورهای جنگ‌زده

به گفته پلیس تاجیکستان بیش از ۲۰۰ شهروند این کشور در کشورهای ناامن مشغول جنگ هستند.

این مطلب را رمضان رحیم‌زاده، وزیر کشور تاجیکستان، روز پنج‌شنبه‌ ۱۹ ژوئن در صحبت با خبرنگاران در حاشیه‌ برگزاری کنفرانسی در باره "مقاومت به تهدیدها و خطرهای معاصر در منطقه آسیای مرکزی" مطرح کرد.

وی همچنین خبر داد که مأموران پلیس در باره هر یکی از این اتباع اطلاع کامل در اختیار داشته و اعمال آنها تحقیق می‌شود.

این در حالی‌ است که اخیرا موضوع مشارکت اتباع تاجیک در جهاد در کشورهای خارجی رسانه‌ای شده و در شبکه‌های اجتماعی از قول مفتی سوریه اعلام شده که در صفوف مخالفان دولت بشار اسد حدود ۲۰۰ تن از جنگجویان تاجیک هستند.

در ویدیوهای منتشرشده در شبکه جهانی شماری از اتباع تاجیک که خود را جهادی می‌دانند، اظهار داشته‌اند که تعداد آنها بالغ بر ۶۰۰ نفر است. در همین حال، رمضان رحیم‌زاده برای بار نخست آمار رسمی در این زمینه ارائه داده، ولی تأکید کرده است که بیش از ۲۰۰ نفر در سوریه، افغانستان و پاکستان در صف شورشیان می‌جنگند.

صاحب‌نظران در مورد نحوه انتقال اتباع تاجیک به مناطق جنگزده جهان نظرات متفاوتی دارند. حکمت‌الله سیف‌الله‌زاده، سردبیر هفته‌نامه “نگاه”، نشریه رسمی حزب نهضت اسلامی تاجیکستان، می‌گوید که این افراد از طریق کشورهای دیگر، عمدتا روسیه، به کشورهای جنگزده اعزام می‌شوند.

وی افزود: "در جهان نیروهایی وجود دارند که به اعزام جوانان به کشورهای ناامن علاقه‌مند هستند و برای این امر از شرایط مالی نیز برخوردار می‌باشند."

آقای سیف‌الله‌زاده افزود که مخالف شرکت اتباع تاجیک در جهاد در کشورهای خارجی می‌باشد و از آنها دعوت می‌کند که به وطن برگردند.

شیرخان سلیم‌زاده، دادستان کل تاجیکستان، می‌گوید که اخیرا پارلمان برای اصلاح قانون در باره مشارکت در جنگها در قلمرو کشورهای خارجی برای اتباع تاجیک مجازات سنگینی را در نظر گرفته است. ولی، با وجود این تعداد آن عده از اتباع تاجیک که برای جهاد به کشورهای دیگر می‌روند، اندک نیست.

اخیرا در یک نوار ویدیویی صحنه‌ای به نمایش گذاشته شده که تعدادی از جوانان تاجیک که برای جهاد به سوریه رفته‌اند، به نشان اعتراض گذرنامه‌های خود را که مال تاجیکستان است، می‌سوزاندند.

این در حالیست که طول چند سال اخیر دولت تاجیکستان به بازپس آوردن آن عده از جوانان تاجیک که در مدارس مذهبی کشورهای اسلامی به صورت غیررسمی تحصیل می‌کنند، اقدام کرده است. گفته می‌شود که تا حال حدود سه هزار نفر از چنین جوانان به وطن بازگشته‌اند.

از سوی دیگر، برخی از صاحب‌نظران می‌گویند که تعدادی از جوانان تاجیک به دلیل مشکلات اقتصادی و اجتماعی وادار می‌شوند برای جنگ به کشورهای اسلامی روند. هرچند در فایلهای ویدیویی و رهبران گروههای مجاهددین چنین ادعاها را مکررا تکذیب می‌کنند.

حاجی اکبر توره‌جان‌زاده، روحانی سرشناس و قاضی سابق مسلمانان تاجیکستان، بر این نظر است که مشارکت اتباع تاجیک در درگیریهای سوریه هیچ ربطی به جهاد ندارد: "جهاد زمانیست که غیرمسلمانها به قلمرو کشور اسلامی هجوم کرده و مسلمانان دیگر برای کمک به این کشور می‌روند. در سوریه جنگ برای رسیدن به قدرت است."

شیرخان سلیم‌زاده می‌گوید که در چند سال اخیر در تاجیکستان فعالیت ۱۲ گروه و سازمان افراط‌گرا، نظیر حزب تحریر، انصارالله، جنبش اسلامی ازبکستان و غیره ممنوع اعلام شده است.

وی افزود: "در پنج سال اخیر در تاجیکستان ۳۹ جنایت تروریستی ثبت شده و در این زمینه پرونده‌های جنایی باز شده‌اند. ۲۳۳ جنایت افراطگرایی آشکار شده و علیه صدها نفر پرونده جنایی باز شده است. بیشتر این گروهها محو شده و جانبدارانش مجازات شده‌اند.”

در همین حال، فریدون هادی‌زاده، کارشناس مسائل دینی در تاجیکستان، می‌گوید که برای جلوگیری از وضعیت مشابه باید بیشتر از راه تبلیغ زندگی آسایشته، بویژه در میان مهاجران کاری تاجیک، کار گرفت (استفاده کرد).

وی افزود: "و نباید کل آنها را زندانی کرد. زیرا در زندان این افراد عقاید خود را تبلیغ کرده و جانبدارانشان را بیشتر می‌کنند. باید در قبال آنها چنین تبلیغاتی انجام شود که محاربه مسلحانه، خود همچون خواب دهشت‌آوری در ذهنشان باقی بماند."