افول یک ستاره: مورینیو چرا برکنار شد؟
- نویسنده, فیل مک نولتی
- شغل, مفسر ارشد فوتبال بیبیسی
در پایان فصل قبلی رقابت های لیگ برتر انگلستان ژوزه مورینیو دراوج قدرت بود. او برای سومینبار باشگاه چلسی را به قهرمانی این جام هدایت کرده بود و قراردادش با باشگاه را چهار سال دیگر تمدید کرد.
باشگاه چلسی به عنوان نامزد قهرمانی فصل جاری قلمداد میشد و آقای مورینیو از ساختن تیمی صحبت میکرد که خواهد توانست ده سال سلطان بلامنازع لیگ برتر انگلستان باقی بماند.
اما در نیمه راه فصل جاری و در پی شکستهای پیاپی چلسی و حتی خطر سقوط از لیگ برتر، رومن آبراموویچ مالک باشگاه چلسی ژوزه مورینیو را اخراج کرد. چه عواملی سرنوشت ژوزه مورینیو را ظرف چند ماه تغییر داد؟
خود بزرگ بینی
چلسی فصل گذشته سه مسابقه مانده به پایان رقابتها، قهرمان لیگ برتر انگلستان شد. از آغاز تا پایان فصل گذشته برتری خود بر سایر تیم ها را نشان داد. آیا چلسی نیز دچار عارضه خودستایی شد؟ همان حالتی که در سال ۲۰۱۲ برای باشگاه منچستر سیتی و یا در آخرین فصل مربیگری الکس فرگوسن برای منچستریونایتد پیش آمد؟
در حالیکه رقبای چلسی مثل منچسترسیتی و منچستریونایتد در پایان فصل گذشته با هزینه فراوان بازیکنان خوبی را به تیم خود افزودند میتوان گفت که در پایان تمام خرید و فروشها و تغییرات تابستان، ترکیب تیم چلسی به نسبت فصل قبل ضعیفتر شد. اکثر بازیکنانی که به تیم اضافه شدند در عمل نشان دادند که در سطح رقابتهایی مثل لیگ برتر انگلستان نیستند.
شاید ژوزه مورینیو تنها مسئول این وضعیت نباشد و مالک و مدیران ارشد چلسی نیز در نحوه هزینه کردن پول برای خرید و قرض گرفتن بازیکنان مسئول باشند.
اشتباه دیگر مورینیو نحوه بازسازی تیمی بود که به درست و یا غلط در پایان فصل قبل از نظر او "خسته" بود. مورینیو همیشه به خاطر شروع خوب تیمش در آغاز فصل به خود افتخار کرده ولی امسال تیم نوسازی شده او بدترین شروع را داشت. دوره آمادگی تیم قبل از شروع رقابت ها کوتاه بود و قبل از مسابقهای که هر سال بین برنده لیگ و قهرمان جام حذفی انگلستان برگزار میشود، چلسی در آن به آرسنال باخت، چلسی فقط سه بازی تدارکاتی انجام داد. این زنگ خطر بزرگی برای شروع رقابت های فصل ۲۰۱۵ بود.
نفرین اوا کارنیرو
امید ژوزه مورینیو برای دفاع از عنوان قهرمانی لیگ از همان مسابقه اول بر باد رفت. چلسی در زمین خودش به سوانزی باخت. در مورد رفتن بالای سر یکی از بازیکنان مصدوم چلسی بین ژوزه مورینیو و اوا کارنیرو پزشک تیم اختلاف به وجود آمد و سرمربی چلسی دکتر و کادر پزشکی تیم را به "سادهلوحی و رفتار غیرحرفهای" متهم کرد.
این ماجرا به یک جنجال بزرگ بدل شد. فدراسیون فوتبال و انجمن پزشکان فدراسیون رفتار مربی چلسی را محکوم کردند. خانم کارنیرو اخراج شد ولی هم از باشگاه چلسی و هم از شخص ژوزه مورینیو شکایت کرد. این ماجرا برای بسیاری از طرفداران چلسی و فوتبالدوستان به نقطه آغاز افول چلسی بدل شده و به همین دلیل به آن "نفرین اوا کارنیرو" لقب دادهاند.
این تنها مورد از برخوردهای تند مورینیو در فضای فوتبال نبود. او به خاطر رفتار نادرستش با داوران از حضور در یک مسابقه محروم و در نیمه یک مسابقه دیگر از کنار زمین اخراج شد. این حوادث در افول او بیتاثیر نبوده اند.
با وجودی که او در دو دوره مربیگری خود در چلسی به این باشگاه و لیگ برتر انگلستان تحرک ویژهای بخشیده ولی رفتار او در این فصل نه شایسته چلسی و نه شایسته خود او بود.
فریفتن خود
مبارزهجویی ژوزه مورینیو یکی از ویژگی های شاخص او است ولی پس از ظاهر شدن نقطه ضعفهای او و تیمش در آغاز فصل جاری، مورینیو به جای مبارزهطلبی به نومیدی و خودفریفتن روی آورد.
او در پایان اولین مسابقه مهم فصل که با شکست چلسی با نتیجه سه بر صفر در برابر منچسترسیتی پایان یافت گفت این نتیجه "جعلی" است و تیمش لایق نتیجه بهتری بود. در صورتی که بازی نشان میداد که اگر دروازه بان چلسی در آن روز به آن خوبی از دروازه دفاع نکرده بود احتمالا بیشتر گل میخوردند.
او در پایان شکست سه بر یک در برابر اورتون نیز همین روش را در پیش گرفت و ادعا کرد: "چلسی بازی را در کنترل خود داشت."
اما این روش برخورد با شکستهای پیاپی شیوه همیشگی "آقای خاص" نبود. او با این حرفها فقط میتوانست خودش را فریب دهد.
از بازیکنان بزرگ تیم اثری نبود
قهرمانی چلسی در فصل قبل لیگ برتر انگلستان تا حد زیادی مدیون دو مدافع نیرومند آن، جان تری و برانیسلاو ایوانوویچ و حمایت نمانیا ماتیچ، هافبک دفاعی این تیم بود. و البته به این دفاع مستحکم باید ادن آزار، مهاجم بلژیکی تیم ، دیه گو کاستا و سسک فابرگاس را نیز افزود که روی هم رفته استخوانبندی یک قهرمانی بالقوه تلقی می شدند.
اما در طول فصل جاری این ۶ بازیکن اصلی افت کردند و این در افول چلسی و در نتیجه برکناری مورینیو نقش مهمی داشت.
جان تری که در چلسی تحت مربیگری مورینیو همواره ستون اصلی تیم بوده اکنون ۳۵ ساله است و مورینیو در چند مسابقه مهم این فصل مجبور شد او را اواسط نیمه اول از زمین خارج کند.
اما بیشتر از جان تری، افت بازی دیه گو کوستا که در فصل قبل برای چلسی غوغا کرده بود، افت بازی ادن آزار که جزو بهترین گلزن های فصل قبلی لیگ بود و افت بازی سسک فابرگاس که در فصل قبل بیشترین تعداد پاس گل را داشت، روی سرنوشت چلسی تاثیر گذاشت.
حق مورینیو بود اخراج شود؟
شاید حتی صحبت کردن در مورد اخراج یکی از بهترین مربیهای فوتبال جهان آن هم فقط چند ماه پس از قهرمانی مسخره به نظر بیاید ولی برکناری ژوزه مورینیو نماد خوبی از دنیای امروزی و بی رحم فوتبال و در عین حال ابعاد سقوط سریع باشگاه چلسی است.
به نظر می رسد رومن آبراموویچ صاحب باشگاه چلسی با وجودی که به اخراج سریع مربیان شهرت دارد، این بار در مورد مورینیو حوصله نشان داد و به او وقت داد تا از گودالی که برای خود کنده بود، خارج شود.
مناسبات او با تعدادی از بازیکنان به شدت تیره شد و برخلاف دوره های گذشته هیچ نشانی از مدیریت درست این اوضاع به چشم نمی خورد و حتی ادامه حضور چلسی در لیگ برتر به خطر افتاد.
مورینیو یک بار گفته بود شاید مهارت اوست که بازیکنان تیمش را به سطحی بالاتر از قابلیتهای طبیعی آنها ارتقا میدهد. این سطح عالی از فوتبال باشگاهی امسال به شدت سقوط کرد و بنابراین جای تعجب ندارد که "آقای خاص" مجبور شد هزینه آن را بپردازد.
