همدردی با کارگران شلاق خورده در شبکه‌های اجتماعی

خبر <link type="page"><caption> اجرای احکام شلاق</caption><url href="http://www.bbc.com/persian/business/2016/05/160526_u04_iran_workers_lashed" platform="highweb"/></link> هفده کارگر معدن طلای آق‌دره و <link type="page"><caption> ۳۵ جوان شرکت‌کننده</caption><url href="http://www.bbc.com/persian/iran/2016/05/160526_l26_iran_qazvin_99_lashes_sentence" platform="highweb"/></link> در یک "پارتی شبانه" در باغی در اطراف شهر قزوین در شبکه‌های اجتماعی واکنش‌های گسترده‌ای ایجاد کرد و صحبت درباره کلید واژه #شلاق از هفته پیش در فضای مجازی داغ شده است. کاربران به اجرای این احکام از زوایای مختلفی نگاه کرده‌اند از انتقاد به سیستم قضایی و مقایسه حکومت ایران با حکومت داعش گرفته تا ناامیدی از وضعیت زندگی در ایران.

'جدال با امید'

نارضایتی بعضی از کابران را از وضعیت زندگی در ایران می‌شود در بعضی از توییت‌ها حس کرد. مانند توییت <link type="page"><caption> سروش </caption><url href="https://twitter.com/aghaye_Aghai/status/736687120459419648" platform="highweb"/></link>: "اینجا درس بخونی یا نخونی فرق نداره فارغ التحصیل بشی یا کارگر فرق نداره اینجا باید شلاق بخوری."

کاربری به نام <link type="page"><caption> نارنان </caption><url href="https://twitter.com/narnan43/status/736943554132643840" platform="highweb"/></link>به توییت مثبت <link type="page"><caption> کاربر </caption><url href="https://twitter.com/hami0341y/status/736936555940450304" platform="highweb"/></link>دیگری که گفته بود: "‌ایران داره عوض می شه چون ذهن ما داره عوض می شه و این تغییر درسته"، پاسخ داده: "با شلاق ها و لغو همیشگی کنسرت ها و... نشان دادند که فکر تغییر را از سر بیرون کنیم"‌.

کاربری به نام <link type="page"><caption> فواد </caption><url href="https://www.facebook.com/foad.shams.1/posts/10154223075646079" platform="highweb"/></link>در فیس بوک به این حس ناامیدی با زاویه دیگری نگاه کرده. فواد با اشاره به اجرای احکام شلاق اخیر گفته کسانی در جامعه دست به این کارها می‌زنند که می‌خواهند از قصد، ایجاد رخوت و ناامیدی کنند. "اسم این پروژه را جدال با امید می‌گذارم"‌. فواد در آخر مطلبش نتیجه گرفته که دامن زدن به ناامیدی مردم شرکت در "پروژه شلاق زنندگان است... وظیفه ما این است که با ناامیدی جدال کنیم. این زندگی ماست که باید برای بهتر شدنش عاقلانه و با برنامه بجنگیم."

'چه مجازاتی مناسب قاضی‌ است که کارگران بیکار شده معدن را شلاق می‌زند؟‌'

دسته‌ای از کاربران از وضعیت اجرای عدالت و عملکرد قوه قضاییه در ایران انتقاد کرده‌اند. کاربری به نام <link type="page"><caption> مجتبی </caption><url href="https://plus.google.com/108061573999348610073/posts/9NVykEjnZhF" platform="highweb"/></link>در گوگل پلاس گفته مجازات شلاق در قوانین شرعی همه جا قابل چشم‌پوشی است مگر اینکه واجب باشد. به نظر مجتبی اجرای این نوع مجازات‌ها آبروی نظام را به خطر می‌اندازد . او نتیجه گرفته که به جای اجرای حکم شلاق بر روی "مردمان ضعیف و ستم کش بهتر است آن را روی آقازادگان و خواصی که به امنیت کشور ضربه زده اند اجرا کنند".

<link type="page"><caption> هادی </caption><url href="https://twitter.com/Hadiamman/status/736520710861037569" platform="highweb"/></link> کاربری است که قاضی پرونده کارگران معدن آق‌دره را نشانه گرفته است: "می‌خوام بدونم اون قاضی که به کارگران معدن آق دره که برای حقوق معوقه اعتصاب کردن حکم شلاق داده اصولا چیزی به نام وجدان رو می‌شناسه. " <link type="page"><caption> پیکولو </caption><url href="https://twitter.com/picolo121/status/735912020332142592" platform="highweb"/></link> هم قاضی این پرونده را مقصر دانسته است و گفته "چه مجازاتی مناسبه برای قاضی ای که کارگران بیکار شده معدن را شلاق می زند؟‌..."

کاربری به نام <link type="page"><caption> لاکپشت </caption><url href="https://twitter.com/Laakpoht/status/735845273927356416" platform="highweb"/></link>درباره شیوه دادرسی پرونده ۳۵ شرکت کننده در مهمانی در قزوین گفته "مشخصه که دادرسی به شیوه قبایل بدوی اجرا شده است"‌.

<link type="page"><caption> پویا </caption><url href="https://twitter.com/pouya1256/status/735856117541134336" platform="highweb"/></link> و <link type="page"><caption> طلای </caption><url href="https://twitter.com/TalaShad/status/735865167280381952" platform="highweb"/></link>کاربرانی هستند که که به <link type="page"><caption> پرونده ندا</caption><url href="http://www.bbc.com/persian/iran/2016/05/160525_mz_neda_zanjan" platform="highweb"/></link>، دختر نه ساله ای که معلمش او را آزار جنسی داده،‌ اشاره کرده‌اند: "‌کارگر اعتراض می‌کنه شلاق می‌زنند، دختر و پسر یه جا جمع می‌شن شلاق می‌زنند معلم متجاوز هم داره راست راست ول می‌چرخه کسی کاریش نداره."

'حتی داعش هم دلش نمیاد به این چهره‌های خسته شلاق بزنه'

کاربران بسیاری اجرای حکم شلاق را با قوانینی که در مناطق تحت کنترل گروه موسوم به دولت اسلامی (داعش)‌ اجرا می‌شود مقایسه کرده‌اند. <link type="page"><caption> ایقای </caption><url href="ttps://twitter.com/eaghay/status/735859591477661696" platform="highweb"/></link>کاربری است که با طعنه گفته "اگر امروز در سوریه نجنگیم باید فردا شاهد شلاق خوردن جوانان تحصیل کرده خواهران و برادرانمان در خاک وطن به دست داعشی ها باشیم"‌. او در این توییت به صحبت‌های بعضی از مقامات ایران اشاره دارد که بارها گفته بودند ایرانی‌ها برای امنیت کشورشان در سوریه می‌جنگند و اگر جوانان ایران در سوریه به جنگ داعش نروند باید در مرزها و داخل ایران با داعش مبارزه کنند. <link type="page"><caption> پویا </caption><url href="https://twitter.com/pouya1256/status/735862582825869312" platform="highweb"/></link> کاربر دیگری است که با انتشار عکس چهره هایی از کارگران معدن نوشته:‌ "حتی داعش هم دلش نمیاد به این چهره‌های خسته شلاق بزنه".

<link type="page"><caption> هانا </caption><url href="https://twitter.com/HannahArendt16/status/735865868299718656" platform="highweb"/></link>هم با کنایه از اینکه داعش وارد ایران نشده ابراز خوشحالی کرده: "جشن می‌گیری، شلاق. اعتراض می‌کنی، شلاق. روزه نگیری، شلاق... دلمون خوشه داعش اینجا نرسیده!!"

بازخواست کاربران از مسئولان

<link type="page"><caption> مصاحبه روزنامه شرق</caption><url href="http://sharghdaily.ir/News/93884/%DA%86%D9%86%D8%AF-%D9%BE%D8%B1%D8%B3%D8%B4-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D9%84%D8%A7%D9%82-%D9%81%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%B2%D9%88%DB%8C%D9%86" platform="highweb"/></link> با صالح نیکبخت، وکیل دادگستری، بارها در شبکه های اجتماعی <link type="page"><caption> باز نشر</caption><url href="https://twitter.com/kasra_nouri/status/736440501348360193" platform="highweb"/></link> شد. آقای نیکبخت حکم کارگران را بر اساس قانون اساسی ایران بررسی کرده است و گفته بر اساس قانون اساسی هر نوع تظاهرات و راهپیمایی به شرط اینکه اسلحه حمل نکنند و مخل مبانی اسلام نباشد، قانونی است و حتی احتیاج به مجوز هم ندارد. او اضافه کرده:‌ "نبايد اين مطالبات صنفی را با مولفه های امنيتی بررسی کنيم و از آنجا که فعاليت‌های صنفی و سنديکايی کارگران در سراسر دنيا و کشورهايی که اساسنامه سازمان بين‌المللی کار را پذيرفته و عضو آن شده‌اند، به رسميت شناخته شده، اين فعاليت‌ها جرم نيست. "

وب سایت خبرگزاری <link type="page"><caption> فارس </caption><url href="http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=13950309000224" platform="highweb"/></link>و <link type="page"><caption> ایلنا </caption><url href="http://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B1%DB%8C-9/375103-%D8%B3%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%B6%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D9%84%D8%A7%D9%82-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D9%82-%D8%AF%D8%B1%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%B1-%D9%BE%D8%B4%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF-%D8%A7%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%B3-%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D9%85" platform="highweb"/></link> (خبرگزاری کار ایران) مصاحبه هایی انجام داده‌اند با دو فعال کارگری با فرامرز توفیقی، نماینده فعال کارگری و علی خدایی، عضو هیئت مدیره کانون عالی شوراهای اسلامی کار که در شبکه‌های اجتماعی بارها منتشر شد. هر دو فعال کارگری معتقدند که نباید پرونده‌های مرتبط با کار و کارگران به مراجع قضایی ارجاع داده شود و وظیفه حل اختلاف بین کارگر و کارفرما بر عهده هیئت های حل اختلاف در وزارت کار هستند و آنها باید تشخیص دهند آیا پرونده باید به مراجع قضایی فرستاده شود یا نه. یکی از جمله‌هایی که آقای خدایی در مصاحبه‌اش گفته بارها <link type="page"><caption> توییت </caption><url href="https://twitter.com/bahadorahmad/status/736599004679667713" platform="highweb"/></link>شد: "سوزش ضربات شلاق کارگران آق‌دره را بر پشت خود احساس می‌کنیم". این فعال کارگری از نمایندگان کارگری مجلس خواسته که در برابر برخوردهای قضایی با مسائل صنفی موضعی قاطعانه بگیرند. مانند کاربری به نام <link type="page"><caption> گواتمالا </caption><url href="ttps://twitter.com/goatamala/status/736605168381366272" platform="highweb"/></link>که از عملکرد علیرضا محجوب، نماینده مجلس در دوره های پنجم،‌ هشتم، نهم و دهم و دبیر کل خانه کارگر ایران، ناراضی است: "از زمان مدرس#محجوب نماینده #کارگران تو مجلس بوده چرا یه پیگیری درباره فاجعه #شلاق خوردن کارگرها انجام نمیده؟"

کاربر دیگری به نام <link type="page"><caption> بابک </caption><url href="https://twitter.com/babakazar/status/736481303470723073" platform="highweb"/></link>یادداشت علی ربیعی، وزیر کار، را در روزنامه ایران به اشتراک گذاشته است و گفته:‌ "وقتی وزیر کار در زمانی که موضوع شلاق خوردن کارگران داغ است، درباره موفقیت فیلم فروشنده می‌نویسد و از رومن رولان می‌گوید". آقای ربیعی در این <link type="page"><caption> یادداشت </caption><url href="http://irannewspaper.ion.ir/newspaper/page/6223/1/133421/0" platform="highweb"/></link>درباره موفقیت سینمای ایران در جشنواره کن نوشته، درست زمانی که انتشار خبر اجرای حکم شلاق کارگران معدن آ‌ق‌دره واکنش‌های زیادی را در جامعه و فضای مجازی به همراه داشت.

'آیا ضوابط قانون آیین دادرسی کیفری جدید رعایت شده است؟'

مطلب دیگری در روزنامه شرق به قلم بهمن کشاورز،‌حقوقدان، در فضای مجازی بارها <link type="page"><caption> بازنشر </caption><url href="ttps://twitter.com/kasra_nouri/status/736440501348360193" platform="highweb"/></link>شد. آقای کشاورز رسیدگی به پرونده ۳۵ دختر و پسر را که به جرم شرکت در یک مهمانی فارغ التحصیلی،‌ و اجرای حکم شلاق آنها را از نظر قانونی بررسی کرده و ایرادهای قانونی آنها را مفصل توضیح داده است.

<link type="page"><caption> مهرانگیز کار</caption><url href="https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=287501164916487&id=100009698170807" platform="highweb"/></link>، حقوقدان، هم در یک پست فیس بوکی به نوشته حقوقی آقای کشاورز اشاره کرد و سوالهایی را که او مطرح کرده را دوباره پرسیده: "آیا در باره آنها ضوابط قانون آیین دادرسی کیفری جدید رعایت شده است؟ یعنی به آنها تفهیم شده که حق دارند وکیل داشته باشند، در مقابل سئوالات سکوت کنند و تقاضا کنند که توسط پزشک معاینه شوند؟ آیا از حقی که ماده ۴۸ قانون آیین دادرسی کیفری به آنها داده؛ یعنی مشورت با وکیل به مدت یک ساعت، برخوردار شده‌اند؟"

نارضایتی از عملکرد دولت روحانی

عده ای هم دولت روحانی را در توییت هایشان هدف قرار داده‌اند و گله‌مندند که رئیس جمهوری برای بهبود وضعیت اقتصادی کارگران و آزادی‌های شخصی مردم کاری نکرده است. کاربری به نام <link type="page"><caption> محمود</caption><url href="https://twitter.com/mahmoudVkarimi/status/736827704494985217" platform="highweb"/></link> گفته:‌"نظام ما،‌ عربستان، داعش و طالبان نظام‌هایی هستند که شلاق می‌زنند ولی تنها نظام ما با اتکا به رأی مردم، مردم سالارانه شلاق می‌زند"‌.

<link type="page"><caption> کاربر</caption><url href="https://twitter.com/narnan43/status/736504355659091968" platform="highweb"/></link> دیگری در پاسخ به توییت منسوب به حسن روحانی که در روز بازگشایی مجلس منتشر شد،‌ نوشته:‌ "حسن خبر داری کارگران رو به جرم اعتراض شلاق زدن؟ و جوانان را به جرم شادی؟ بی‌آبرویی و بی‌شرمی را به حد اعلا رساندید".

کاریکاتورهایی که زبان گویای کاربران توییتر شد

کاربران زیادیی کاریکاتوری از مانا نیستانی <link type="page"><caption> درباره شلاق خوردن کارگرها</caption><url href="https://twitter.com/khabargar/status/736706515437031424" platform="highweb"/></link> و توکا نیستانی درباره <link type="page"><caption> شلاق خوردن ۳۵ جوان فارغ التحصیل</caption><url href="https://twitter.com/ariuoz/status/736721784779776004" platform="highweb"/></link> را بارها در شبکه های اجتماعی باز نشر کرده‌اند.

همدردی با شلاق خوردگان

بسیاری از کاربران از خبر شلاق خوردن فارغ التحصیلان و کارگران ابراز دردمندی کرده اند مثل <link type="page"><caption> آیدین </caption><url href="https://twitter.com/idinkhayami/status/736444514206949376" platform="highweb"/></link>که گفته این خبر به جانش آتش زده و یا <link type="page"><caption> یورمیم </caption><url href="https://twitter.com/yourbelovedmim/status/736157478820401153" platform="highweb"/></link>که اشاره کرده به معدن طلایی که کارگران آق دره در آن کار می کردند: "‌طلا را ننگ باید از درخشیدن ز بوی خون و خوی و خاک ز شرم زخم های زخمه سفاک #شلاق_کارگران_معدن_طلای_آقدره"

کاربری هم به نام <link type="page"><caption> قصه شهر جادو </caption><url href="https://twitter.com/wonderlandHY/status/736874695421796352" platform="highweb"/></link>گفته: "#کارگران را قبل از خشک شدن عرق و #دانشجو را قبل از خشک شدن جوهر مدرک #شلاق باید زد".