بررسی روزنامه‌های صبح چهارشنبه تهران - ۲۹ مرداد

روزنامه‌های صبح امروز، با هر روش و مرامی، استیضاح امروز صبح فرجی دانا وزیر علوم را با اهمیت دیده و در مقالات متعدد خود به بررسی ابعاد آن پرداخته‌اند. روزنامه‌های تندرو و هوادار دولت سابق به شدت به وزیر علوم و هواداران وی تاخته‌اند و در مقابل روزنامه‌های میانه رو و هوادار دولت مقالات متعدد و از جمله نوشته و گفته‌های استادان دانشگاه‌ها را منعکس کرده که از نمایندگان مجلس خواسته‌اند که به برکناری فرجی دانا رای ندهند.

به جز اولین استیضاح دولت روحانی، درگذشت سیمین بهبهانی شاعر نامدار ایرانی در صفحات اول روزنامه‌های میانه‌رو انعکاس وسیعی دارد.

علت استیضاح

صادق زیباكلام در مقاله‌ای در <link type="page"><caption> اعتماد </caption><url href="http://www.etemaad.ir/Released/93-05-29/150.htm" platform="highweb"/></link>نوشته: استیضاح امروز در حقیقت رویارویی یا وزن‌كشی سیاسی برای جناح تندروی اصولگرا، به همراه طرفداران آقای احمدی‌نژاد یا همان جبهه پایداری است. اگر آنان موفق شوند، بیش از آنكه تبعات موفقیت آنان متوجه روحانی و اصلاح‌طلبان باشد، اتفاقا متوجه بدنه اصولگرایان معتدل و میانه‌رو است. پیروزی طرفداران احمدی‌نژاد در حقیقت زنگ خطری باید برای عقلای اصولگرا باشد.

این استاد دانشگاه افزوده: طغیان با تمام وجود تندروها علیه فرجی‌دانا نه به واسطه آن است كه چرا او میلی‌فرد یا جعفر توفیقی را به كار گرفته، نه به خاطر انتصابات، نه برای آن كه برخی دانشجویان كه غیرقانونی از تحصیل محروم شده بودند، به دانشگاه بازگشته‌اند و نه به جهت افشاگری در مورد بورسیه‌های دوران اصولگرایان. بزرگ‌ترین مشكل تندروها با فرجی‌دانا آن است كه او فضای بسته، سنگین و امنیتی را كه آنان بر دانشگاه‌های كشور حاكم كرده بودند كنار زده و شور و نشاط، امیدواری و تحرك سیاسی به دانشگاه‌ها بازگشته است.

حیدر شهیدی در مقاله‌ای در روزنامه <link type="page"><caption> ایران </caption><url href="http://www.iran-newspaper.com/?nid=5722&pid=1&type=0" platform="highweb"/></link>نظر داده: مسأله گروه ۵۰ نفره استیضاح‌کننده، تنها وزیر کنونی علوم، تحقیقات و فناوری نیست. برخی از طراحان استیضاح در محافل سیاسی خویش توصیه کرده‌اند که باید یکی از وزرای دولت را با استیضاح از کار کنار گذاشت تا بقیه حساب کار خود را بکنند. این دسته از نمایندگان با کلیت دولت مخالفند و مخالفت خود را در قالب استیضاح یک وزیر بروز داده‌اند.

به نظر نویسنده روزنامه دولت: اغلب امضا‌کنندگان استیضاح وزیر علوم از حامیان و همراهان جدی دولت دهم بویژه وزارت علوم گذشته بودند. آنها هنوز به این سؤال مکرر محافل دانشجویی پاسخ نداده‌اند که چگونه در قبال موج تخلفات مدیریت وزارت علوم پیشین سکوت کردند و برای افکارعمومی که از این همه اسنادقانون شکنی و رانت‌خواری در قضیه بورسیه حیرت زده است چه پاسخی دارند.

تندروها چه می‌گویند

<link type="page"><caption> کیهان </caption><url href="http://kayhan.ir/fa/issue/219/2" platform="highweb"/></link>که تمام هفته گذشته بر لزوم برکناری فرجی دانا از وزارت علوم پافشاری کرده امروز در سرمقاله خود حملات خود را به وی شدت بخشیده او را مهره مسلوب‌الاختیار سازمان فتنه خوانده و نوشته فتنه‌گران اصرار دارند در هر دو صورت برکناری یا ابقای وزیر فاقد صلاحیت، دو فراکسیون انقلابی مجلس و خود مجلس و حتی دولت را بازنده کنند.

سرمقاله کیهان در نگاهی امنیتی به صحنه دانشگاه‌ها نوشته: اگر کشور ثبات و آرامش می‌خواهد که قطعا می‌خواهد، چاره‌اش در کوتاه کردن دست دراز شده فتنه‌گران است. اما استیضاح وزیر کار پایان مسئولیت مجلس نیست چرا که آثار خیانت‌های یک سال گذشته در وزارت علوم صرفا با عزل عامل آن زدوده نمی‌شود و باید با تدبیر و حوصله از وزارت علوم و دانشگاه سم‌زدایی کرد.

به نظر این روزنامه تندرو: آنها که سر اصل استیضاح جیغ می‌کشند بهتر از همه می‌دانند که عمر یک مهره انتحاری کوتاه مدت است. بنابراین هیاهو می‌کنند که پیگیری موضوع با برکناری مهره سوخته مختومه شود و ریل‌گذاری‌های آمیخته به خرابکاری مسکوت بماند. استیضاح قدم اول است و نه قدم آخر.

<link type="page"><caption> جوان </caption><url href="http://javanonline.ir/fa/news/665660/فرجی%E2%80%8Cدانا-از-فردا-وزیر-است-یا-سرباز-انقلاب" platform="highweb"/></link>روزنامه تندرو سپاه پاسداران هم در گزارش اصلی خود هواداران دولت را عامل عملیات روانی و تبلیغاتی خوانده که نوشته تلاش كردند تا به هر شكل ممكن فرجی‌دانا در كرسی مدیریتی خود ابقا شود و در مقابل استیضاح کنندگان را منتخبان ملت نامیده که با ارائه دلایل و مدارك متقن و مستند تلاش دارند تا از مسیر اخلاقی، یكی از حقوق نمایندگی خود به مرحله اجرا برسانند.

در حالی که روزنامه‌های دیگر خبر از تلاش اکثر اصولگرایان معتدل مجلس برای تفاهم با دولت دارند، جوان نوشته ساكنان خانه ملت در میدان بهارستان از اقدامات غیرقانونی، عصبی و تخاصم‌گونه برخی از حامیان وزیر بسیار گلایه‌مند بوده و اكثر اعضای فراكسیون رهروان ولایت در مواضعی متعدد حمایت خود را از استیضاح اعلام كرده و در واكنش به این اقدام برخی از نماینده‌های نزدیك به دولت آن را مقدمه تشكیل فراكسیونی جدا از فراكسیون مذكور می‌دانند.

استدلال دانشگاهیان

فرشاد مؤمنی <link type="page"><caption> مقاله </caption><url href="http://www.iran-newspaper.com/?nid=5722&pid=1&type=0" platform="highweb"/></link>خود در تایید فرجی دانا در مقام وزارت علوم را با آماری شروع کرده و با اشاره به بازتر شدن فضای دانشگاه‌ها در یک سال گذشته که زمینه امیدواری دانشگاهیان را فراهم آورده نوشته: گزارش‌های رسمی بانک مرکزی حکایت از این دارد که خروج سرمایه از کشور در قالب خالص حساب سرمایه از چیزی حدود ۲۰۰ میلیون دلار در سال ۸۳ به چیزی بالغ بر ۳۰ میلیارد دلار در سال ۸۹ رسیده است؛ ، ۱۵۰ برابر افزایش پیدا کرد. به زبان دیگر در پایان سال ۹۱ نسبت به سال ۸۳ میزان خروج سرمایه مادی از کشور ۵۰ برابر افزایش را نشان می‌دهد.

این استاد دانشگاه سپس به خروج سرمایه انسانی از کشور پرداخته که قابل اندازه گیری نیست و نوشته: حتی اگر به داده‌های معاون وزیر علوم در دولت قبلی بسنده کنیم، برآورد وی نشان‌دهنده خروج معادل ۲۵۰ میلیارد دلار سرمایه انسانی از کشور بود؛ این‌ها افرادی هستند که به خاطر نقص‌هایی که در ترتیبات نهادی ما و طرز برخورد ما با مسائل وجود دارد، دچار سرخوردگی و یأس شده و از کشور خارج می‌شوند.

رضا داوری‌اردکانی در مقاله‌ای در <link type="page"><caption> فرهیختگان </caption><url href="http://farheekhtegan.ir/?nid=1453&pid=1&type=0" platform="highweb"/></link>فرجی دانا او را استادی دانشمند و دیندار و باکفایت خوانده و نوشته: دین و علم اموری نیستند که هرکس بتواند با تصمیم و عمل خود هرچه می‌خواهد با آنها بکند، چون اگر این کار عملی بود، شوروی که طی هفتاد سال به مردم ترکمنستان و آذربایجان و تاتارستان و تاجیکستان، ماتریالیسم دیالکتیک و ماتریالیسم تاریخی تعلیم می‌کرد، بنیاد دین را برانداخته بود.

رییس فرهنگستان علوم در مقاله فرهیختگان در عین حال فرجی‌دانا را رابط خوب دانشگاه و دانشگاهیان با نظام کشور خوانده و نوشته: وزیر علوم چه رای بیاورد و چه نیاورد نه برای استیضاح‌کنندگان سودی دارد و نه بر قدر و اعتبار مجلس می‌افزاید؛ حتی شاید اثر منفی هم داشته باشد. زیرا استیضاح باید مستند به اصول و قوانین باشد نه مستند به سلیقه‌های جناحی و گروهی.

تاثیرهای تلویزیون

پوریا عالمی در ستون طنز <link type="page"><caption> شرق </caption><url href="http://sharghdaily.ir/Default.aspx?NPN_Id=479&pageno=16#" platform="highweb"/></link>با اشاره به آن که رییس دادگستری لرستان، جعفر بدری، گفته صداوسیما مخاطبان خود را از دست داده، به مخالفت با وی برخاسته و نوشته: نه کی گفته؟ صداوسیما هنوز هم مخاطب دارد. یکیش خود من. منتها باید بدانی از برنامه‌های تلویزیون چطوری استفاده کنی. و توضیح دادم: ببین من قبلا مغزم را تلویزیون رنده می‌کرد. الان الوارهای چوب را می‌آورم و می‌گذارم برنامه‌های خبری، در عرض ۳۰ ثانیه کل چوب رنده شده است. ما می‌توانیم با استفاده از تلویزیون به خودکفایی در تولید خاک‌اره برسیم. بعد 60‌درصد خاک‌اره را تزریق کنیم به برنامه‌های تلویزیون و باقیش را صادر کنیم به دنیا.

به نظر طنزنویس شرق: از لحاظ پزشکی هم تلویزیون مثمرثمر است. چطوری؟ اینطوری که الان پزشکی دنیا دارد خودش را از بین می‌برد که دوربین کوچولو بسازد بفرستد اندرون بدن. در حالی که برنامه‌های تلویزیون بسیار تومخی عمل می‌کنند و تا نفوذناپذیرترین نقاط مغز و روح آدم را مورد بررسی قرار می‌دهند. چرا ما تلویزیون را به پزشکی پیوند نزنیم و نوبل پزشکی را نبریم؟

درگذشت بانوی غزل

یزدان سلحشور در <link type="page"><caption> ایران </caption><url href="http://www.iran-newspaper.com/?nid=5722&pid=20&type=0" platform="highweb"/></link>روزنامه دولت به یاد آورده که: سیمین بهبهانی در سال‌های آغازین جنگ 8 ساله سرود: «حمید آزاد شد، هویزه آزاد شد/نوشته‌ها جان گرفت، خطوط فریاد شد/خطوط با سایه‌ها، نشست در اشک من/حمید آزاد شد، هویزه آزاد شد.»

مقاله روزنامه دولت چنین ادامه می‌یابد: سیمین بهبهانی، اهل سیاست نبود به معنای عام آن یعنی حسابی و کتابی و... که اگر بود، آن نقدها که به فریاد منتشر کرد، به نجوا منتشر می‌کرد و چون دیگرمنتقدان نجواگر، مورد هجمه قرار نمی‌گرفت اما شاعر، کودک است و تا کودک است، شاعر است و چون بزرگ شود و به قاعده گوید در جمع بزرگان، دیگر شاعر نباشد چرا که شاعر، باید که تازه به تازه بگوید نه قاعده به قاعده.

<link type="page"><caption> شرق </caption><url href="http://sharghdaily.ir/Default.aspx?NPN_Id=479&pageno=16" platform="highweb"/></link>ده تایی مقاله از هنرمندان و ادیبان صاحب نام درباره خانم بهبهانی دارد. از جمله:

بهمن فرمان‌آرا با اشاره به ترانه مشهور سیمین بهبهانی که به تازگی با صدای همایون شجریان پخش شده است نوشته دلتنگی‌ام برای نبودنت آنقدر زیاد است که به خودم اجازه می‌دهم گله‌مندانه بپرسم: «چرا رفتی؟» تو ننه دلاور ما بودی. و تا آخرین رمق کوشیدی و پایداری‌ات مشابه نداشت. تو بودی که پس از جنگ تحمیلی گفتی: «دوباره میسازمت وطن» و تو بودی که سرودی «خواهی نباشم ولی خواهم بود»

این فیلمساز خطاب به شاعر بزرگ نوشته: در این سی‌واندی ‌سال دوستان زیادی بار سفر بستند و ما را تنها گذاشتند و اگر با معجزه‌ای به آنها برخوردی، از طرف من به همگی سلام برسان و فقط به نیما بگو که هنوز «خانه ابریست» و امروز در فراق شما «چشم ما از اشک خونین، ابرها را تیره‌تر کرده است.»

محمد علی سپانلو، شاعر، به نوشته روزنامه <link type="page"><caption> آرمان </caption><url href="http://www.armandaily.ir/Default.aspx?NPN_Id=671&pageno=16" platform="highweb"/></link>گفته است: سیمین بهبهانی با جرات تمام، نیازها و خواسته‌ها و خواهش‌های زنانگی و انسانی جامعه زنان را در شعرش به تصویر کشیده است. سیمین با تصویر کردن زندگیِ دردناک زنان، برخلاف رسم زمانه‌اش، از آنان دفاع می‌کند و نشان می‌دهد. زنان طرد شده از اجتماع، خود، درمانده و محرومی بیش نیستند.

پوریا سوری در <link type="page"><caption> شرق </caption><url href="http://sharghdaily.ir/Default.aspx?NPN_Id=479&pageno=11" platform="highweb"/></link>نوشته: ویترین‌های رنگارنگ پارچه فروشی‌های خیابان زرتشت، خاطره‌ها دارند از ایستادن شاعر در مقابلشان. خانه سیمین سال‌ها در خیابان زرتشت بود و مسلما ویترین‌ها، او که شیفته رنگ بود و نشاط و سرزندگی بی‌حدی را که در وجودش زبانه می‌کشید، خوب به خاطر دارند. همانطور که طنازی‌ها و مجلس گردانی‌ها و رنگین کمان خاطراتش در خاطر نزدیکانش روشن و تصویری ابدی است.

به نوشته این شاعر: نزدیکان سیمین بهبهانی نیک واقفند که آنچه او را فرسود و فرسود و فرسود، رنج بی پایانی بود که از نابرابری‌ها، ظلم‌ها و بی‌همدردی‌ها در این سال‌ها بر او رفت چه آنکه پس از موج گسترده توقف انتشار و تجدید چاپ آثارش در دولت‌های نهم و دهم، و جلوگیری از شرکتش در مجامع ملی و بین المللی، به گفته خودش تنها با داد و فریاد توانست آنهم در دولت یازدهم گذرنامه‌اش را بگیرد.

در پایان گزارش شرق آمده: امروز از دروازه گذشته است آنهم بی گذرنامه! بی‌شرط و شروط و ایست و هشدار. لابد چشمانش سویی مجدد گرفته و دوستدارانش را می‌بیند که شعرهای او را می‌خوانند و سوگوارانش، سیاه‌پوش غربت اویند. اویی که روایتگر بخشی از تاریخ ما با همه کام‌ها و ناکامی‌هایش بود. اویی که میهن‌پرستی یگانه بود چون مصدق. و اویی که ۲۸ مرداد ۱۳۹۳؛ روز کودتا را برای رفتن انتخاب کرده بود.

زلزله حل شد

پدرام ابراهیمی در ستون طنز <link type="page"><caption> شهروند </caption><url href="http://shahrvand-newspaper.ir/Default.aspx?NPN_Id=29&pageno=20#" platform="highweb"/></link>نوشته: چند هفته از زلزله ورزقان می‌گذرد (حدود صد و خرده‌ای هفته) خانه‌های سست آن مناطق، با مواد و مصالحی جایگزین شده که حتی زلزله ١٠ریشتری هم آنها را بر سر ساکنانش نمی‌ریزد. یعنی مگر اینکه - خدای نکرده- زمین دهان باز کند و مردم را ببلعد وگرنه، مشکل آوار آجر و تیرآهن و... به کلی حل شده. آخر خیمه و چادر که سر کسی آوار نمی‌شود.

به نوشته این طنزنویس: روزی شهردار تهران، نماینده مردم آبادان در مجلس و بان‌کی‌مون داشتند از ساختمان یکی از ادارات شهر توکیو بازدید صمیمانه به عمل می‌آوردند که یکهو زمین شروع کرد به لرزیدن. ساختمان مثل گهواره می‌لرزید. شهردار تهران ضمن طلبیدن حلالیت، به سمت پله اضطراری دوید و ناگاه متوجه شد پله‌ها مختلط هستند. داشت به اول و آخر ریوزو تاناکورا فحش می‌داد. نماینده مردم آبادان که داشت اشهدش را می‌خواند، گفت: «ولک نترس با تو کاری ندارن؛ این گودزیلاس... اومده انتقام کشتن گیدورا رو از من بگیره!»

بان کی مون تا آمد ابراز نگرانی کند، نظافتچی اداره درآمد و گفت: «شکر میون کلامت مهندس. آقایون خانوما! همکاران محترم. مراقب لیواناتون باشید... نسکافه نریزه رو کیبورد»

کارتون روز