روزبه مهرزاد کارشناس بورس ايران

	مطابق قانون جديد بازار سرمايه ايران، سازمان بورس و اوراق بهادار موظف است با تشکيل شرکت سهامی عام بورس اوراق بهادار اداره بازار سهام را به اين شرکت واگذار کند

داد و ستدهای هفته گذشته بورس تهران مطابق پيش بينی تحليلگران با ادامه نزول شاخص کل آغاز شد.

انتشار خبر ريزش ديواره شمالی معدن روی انگوران واقع در حوالی زنجان که از آن به عنوان بزرگ ترين معدن روی ايران ياد می شود، زمينه ارايه تقاضای فروش سهام شرکت های استخراج کننده روی را فراهم کرد.

در حالی که در طول مبادلات سال جاری خورشيدی رشد قيمت سهام شرکت های معدنی عامل اصلی صعود شاخص کل بورس تهران ارزيابی می شود، در جريان مبادلات هفته پيش سه شرکت کالسيمين، ملی سرب و روی ايران و فرآوری معدنی ايران با ترک فهرست پرتقاضاترين سهام بازار با عرضه بيش از ۱۱ ميليارد و ۷۰۰ ميليون تومان از سهام خود رو برو شدند.

روند نزولی قيمت سهام اين سه شرکت پس از آن آغاز شد که کارشناسان اعلام کردند باتوجه به ريزش ديواره معدن انگوران و در پيش بودن فصل زمستان و همچنين احتمال عدم بهره برداری از اين معدن تا چند ماه آينده، توليد و فروش شرکت های فعال اين محصول با مشکلاتی مواجه خواهد شد.

در جريان اين ريزش بيش از ۱۵ ميليون تن خاک به داخل اين معدن وارد شده و بزرگ ترين نقاله خاورميانه که وظيفه انتقال روی از معدن به کارخانه را بر عهده داشته از کار افتاده است. طول اين نقاله ۲۵ کيلومتر برآورد شده است.

همچنين با توجه به صادرات ۲۵۰ هزار تنی روی ايران به بازارهای جهانی به طور حتم قيمت جهانی اين فلز افزايش خواهد يافت و اين امر به زيان صنايع مصرف کننده روی عضو بورس تهران خواهد شد.

افزون بر بحران شرکت های استخراج کننده روی، اعلام خبر آزمايش اتمی کره شمالی نيز بورس تهران را طی داد و ستدهای هفته گذشته با شوک ديگری مواجه کرد.

فعالان بورس سهام تهران بر اين باورند که در پی اين اتفاق غرب با عبرت ازتسامح بيش از حد با کره شمالی، برخورد قهرآميز خود با جمهوری اسلامی را افزايش خواهد داد.

بدين ترتيب با کاهش اميدواری ها نسبت به آينده بازار سرمايه، در پايان مبادلات هفته پيش شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران بيش از ۲۴ واحد کاهش يافت و همچنان در صعود از محدوده ۹۶۰۰ واحدی ناکام ماند.

همچنين شاخص قيمت سهام شرکت های صنعتی و واسطه گری مالی هم به ترتيب ۱۵ و ۱۴۰ واحد کاهش يافت.

ارزش مبادلات بورس تهران هم تنها يک درصد افزايش يافت و به ۱۲۶ ميليارد تومان رسيد اما بازده سرمايه گذاری در بورس تهران بيش از ۷۶ واحد افت کرد.

شرکت سهامی بورس

با اين وجود کارشناسان معتقدند حتی در صورت کاهش احتمال اعمال تحريم اقتصادی و اقدام نظامی عليه جمهوری اسلامی، روند شکل گيری شرکت سهامی بورس اوراق بهادار تهران که بر خلاف تمايل سهامداران جزء بوده، آينده بازار سرمايه را با ابهام های تازه ای رو به رو ساخته است.

در جريان داد و ستدهای هفته گذشته سهم سهامداران حقيقی در حجم خريد سهام از ۴۱ درصد در اولين روز مبادلات به کمتر از ۳۰ درصد در ادامه معاملات سهام رسيد.

مطابق قانون جديد بازار سرمايه ايران، سازمان بورس و اوراق بهادار موظف است با تشکيل شرکت سهامی عام بورس اوراق بهادار اداره بازار سهام را به اين شرکت واگذار کند.

بر اين اساس سازمان بورس اوراق بهادار تنها نقش نظارتی خواهد داشت و مديريت بازار سهام بر عهده شرکت سهامی عام بورس اوراق بهادار خواهد بود که سهام آن در بورس تهران قابل معامله است.

پذيره نويسی سهام اين شرکت ۱۱ ماه پس از تصويب قانون بازار سرمايه در تاريخ دوم و سوم مهرماه انجام شد.

بر پايه آخرين اعلام سازمان بورس، اين شرکت صاحب بيش از ۵۶ هزار سهامدار حقيقی و حقوقی شده است.

در اين ميان ۷۸ شخصيت حقوقی حضور دارند و بقيه سهامداران حقيقی هستند.

همچنين مطابق تصريح قانون و برای جلوگيری از شکل گيری انحصار در بازار سرمايه، هيچ يک از اين سهامداران نبايد بيش از دو ونيم درصد سهام شرکت بورس را در اختيار داشته باشند.

با اين وجود در جريان برگزاری مجمع عمومی شرکت بورس در روز پنج شنبه گذشته، سرمايه‌گذاری بهمن، سرمايه گذاری غدير، سرمايه‌گذاری تامين اجتماعی(شستا)، سرمايه‌گذاری تدبير، سرمايه‌گذاری توسعه ملی، کارگزاری آزمون بورس و حافظ به عنوان اعضای هيات مديره شرکت بورس با بيشترين رای انتخاب شدند.

بدين ترتيب کانون سهامداران حقيقی که نماينده سهامداران جزء بورس تهران است، نتوانست به هيات مديره شرکت بورس راه يابد.

بر اين اساس سهامداران جزء بورس تهران از هم اينک نگران شکل گيری انحصار سهامداران حقوقی در شرکت بورس و بی توجهی به حقوق سهامدارن حقيقی هستند.