بهداشت در آیینه اهداف توسعه‌ پایدار بعد از ۲۰۱۵

میعاد اهداف توسعه‌ هزار سال (Millennium Development Goals - MDG) که در سال ۲۰۰۰ میلادی توسط سران دولت ها به حمایت سازمان ملل متحد تعریف شده بود، در دسامبر ۲۰۱۵ میلادی خاتمه می‌یابد.

در این هفته سران دولت‌ها در مجمع جهانی سازمان ملل متحد در مورد اهداف و اولویت های توسعه‌ای برای سالهای ۲۰۱۶ تا ۲۰۳۰ بحث کردند، اهدافی که بالاخره در یکسال پیشرو نهایی می‌شود و تعهدات ملی و بین‌المللی را به منظور توسعه پایدار رقم می‌زند.

این اهداف برای کشورها الزاماتی مبنی بر طرح برنامه‌ها، سرمایه‌گذاری از طریق بودجه ملی و گزارش‌دهی با خود داشته و اولویت‌ها را برای توسعه پایدار جهانی مشخص می‌‎کند.

هدف از این نگارش، بازتاب فشرده در مورد اهداف بهداشت در مجموعه اهداف توسعه‌ پایدار است. سه هدف از جمله هشت هدف توسعه هزار سال در پانزده سال اخیر مستقیما به نتایج صحت مرتبط بوده است که شامل کاهش مرگ و میر کودکان، بهبود صحت مادران و پیکار در برابر ملاریا و HIV/AIDS می‌باشد.

در حالیکه سایر اهداف توسعه‌ای از جمله زدودن فقر و گرسنگی، آموزش ابتدایی همگانی، تساوی جنسیتی و توانمندسازی دختران و زنان، حفظ محیط زیست و مشارکت جهانی برای توسعه، بطور غیر مستقیم تاثیراتی روی بهزیستی و سلامتی داشته اند.

در حالیکه اهداف کاهش مرگ و میر کودکان و بهبود صحت مادران کماکان در بسیاری از کشورها به قوت خود باقیست، اهداف توسعه‌ای بهداشت برای سال‌های آینده روی پوشش همگانی خدمات بهداشتی تمرکز خواهد داشت.

در خصوص پوشش همگانی خدمات بهداشتی دو رکن عمده مورد توجه است.

ابتدا پوشش خدمات مورد نیاز که شامل خدمات وقایه، تداوی و بازتوانی می‌‎شود و دوم مسئولیت هزینه مالی برای خدمات به شیوه‌ای که همگان تحت پوشش نوعی حمایت مالی بوده تا هزینه های گران تداوی سبب ورشکستگی و بحران اقتصادی افراد و خانواده ها نشود.

حمایت مالی به ویژه با بلند رفتن میانگین عمر و در نتیجه سالهای طولانی زندگی که معمولا همراه با بیماری‌ها است و ایجابات هزینه بلند موازی با پیشرفت علم و فناوری طبی، امروز در اکثریت کشورها به یک اولویت مهم در حوزه بهداشت بدل شده است.

اشتراک مستفید شوندگان و عرضه کنندگان خدمات به شمول دولت در هزینه های بهداشتی توسط بیمه بهداشت مدیریت می‌شود، شیوه‌ای که در آن مسئولیت مالی بطور دوامدار، عادلانه و منظم بین مشترکین و افراد توزیع می‌شود.

قابل یادآوری است که هدف از پوشش همگانی خدمات بهداشتی، ملاحظات سال‌های اخیر متخصصان بهداشت را در زمینه شیوع بیماری‌های غیرساری به ویژه امراض قلبی، شکر و سرطان ها نیز شامل است.

در اهداف توسعه پایدار بعد از ۲۰۱۵ میلادی، عوامل اجتماعی و محیطی تاثیرگذار بر بهداشت از جمله حفظ محیط زیست، حراست از طبیعت و مسئولیت در برابر گرمای جهانی و رشد بی رویه جمعیت در یک عده از کشورها موارد مهم مورد بحث قرار دارند.

در بُعد بزرگتر، توسعه پایدار در حالی که ظرفیت کاربردی انسان ها تحت تاثیر امراض، گرسنگی یا نا امنی باشد، تکمیل شده نمی‌تواند.

از همین رو بحث روی اهداف جهانی برای توسعه پایدار برای سالهای آینده بر علاوه پوشش همگانی بهداشت، شامل زدودن فقر و گرسنگی، آموزش برای همگان، تساوی جنسیتی و توانمند سازی دختران و زنان، تامین انرژی و ارتقا زیر ساخت ها، تامین اشتغال موثر و مولد، حراست محیط زیست و دسترسی به عدالت و نهادهای عدلی-قضایی کارآ است.

سعی مشترک جهانی برای توسعه از جمله موارد دیگر اهداف مذکور است.

در سطح کشورها، سرمایه گذاری برای گردآوری آمار حیاتی، توزیع عادلانه منابع، برنامه های توسعه‌ای هم سو و بالاخره عدالت به عنوان اصل مهم در توسعه مورد بحث اند.

با آن که اهداف توسعه پایدار برای بعد از ۲۰۱۵ بزرگ و شاید دوردست به نظر برسند ولی تجربه جهانی نشان می‌دهد که آن‌ها در روشنی اراده سیاسی و استفاده معقول از منابع قابل حصول و دستیاب اند.