شش جوان ۳۲ کشور اروپایی را به اتهام اهمال در مبارزه با تغییرات آب و هوایی به دادگاه می‌کشند

شاکیان پرونده

منبع تصویر، CLAUDIA DUARTE AGOSTINHO

توضیح تصویر، کلودیا (راست) می‌گوید از اضطراب زیست محیطی رنج می‌برد، آلرژی مارتیم در (چپ) افزایش یافته است و ماریانا (وسط) به آسم مبتلا شده است

شش جوان پرتغالی علیه ۳۲ دولت از جمله همه کشورهای عضو اتحادیه اروپا، بریتانیا، نروژ، روسیه، سوئیس و ترکیه در ارتباط با تغییرات آب و هوایی شکایت کرده‌اند.

آنها این کشورها را به اقدام ناکافی در مورد تغییرات آب و هوایی و ناتوانی در کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای به اندازه کافی برای رسیدن به هدف توافق پاریس - برای محدود کردن گرمایش زمین به ۱.۵ درجه سانتیگراد - متهم می‌کنند.

کلودیا ۲۴ ساله، برادرش مارتیم ۲۰ ساله و خواهرش ماریانا ۱۱ ساله از جمله این شش نفری هستند که شکایت کرده‌اند.

آنها در کنار همه کشورهای عضو اتحادیه اروپا، از کشورهای دیگر این قاره از جمله روسیه، ترکیه، بریتانیا، نروژ و سوئیس را هم به دادگاه شکایت برده‌اند.

کلودیا دوارت آگوستینیو با به خاطر آوردن موج گرمای شدید و آتش‌سوزی‌هایی که در سال ۲۰۱۷ پرتغال را دربر گرفت و بیش از ۱۰۰ نفر را کشت، می‌گوید: «آنچه من احساس کردم ترس بود.»

«آتش‌سوزی‌های جنگلی من را در مورد آینده‌ای که خواهم داشت واقعاً مضطرب کرد.»

این اولین پرونده در نوع خود است که در دادگاه حقوق بشر اروپا در استراسبورگ ثبت شده است. اگر این پرونده موفقیت‌آمیز باشد، می‌تواند پیامدهای الزام‌آور قانونی برای دولت‌های درگیر داشته باشد.

اولین جلسه رسیدگی به این پرونده قرار است اواخر وقت امروز - چهارشنبه ۲۷ سپتامبر - برگزار شود.

شش شاکی این پرونده که از ۱۱ تا ۲۴ سال دارند، استدلال می‌کنند که آتش‌سوزی‌های جنگلی که از سال ۲۰۱۷ هر ساله در پرتغال رخ می‌دهد، نتیجه مستقیم گرمایش جهانی است.

آنها ادعا می‌کنند که حقوق بنیادی آنها از جمله حق زندگی، حریم خصوصی، زندگی خانوادگی و عاری از تبعیض به دلیل بی‌میلی دولت‌ها برای مبارزه با تغییرات آب و هوایی نقض می‌شود.

آنها می‌گویند که قبلاً اثرات قابل توجه این مساله را تجربه کرده‌اند، به ویژه به دلیل گرمای شدید هوا در پرتغال که آنها را مجبور به گذراندن وقت در داخل خانه و محدود کردن توانایی آنها برای خواب، تمرکز یا ورزش می‌کند. برخی نیز از اضطراب محیطی، آلرژی و ناراحتی‌های تنفسی مانند آسم رنج می‌برند.

هیچ یک از این متقاضیان جوان به دنبال جبران خسارت مالی نیستند.

ماریانا

منبع تصویر، GLOBAL LEGAL ACTION NETWORK

توضیح تصویر، پرواز هلی‌کوپترها هنوز ماریانا را می‌ترساند زیرا او را به یاد آتش‌سوزی‌های سال ۲۰۱۷ در پرتغال می‌اندازد

ماریانا ۱۱ ساله می‌گوید: « من دنیایی سبز و بدون آلودگی می‌خواهم، می‌خواهم سالم باشم.» «من واقعا نگران آینده‌ام هستم به همین دلیل درگیر این پرونده شده‌ام. تصور مکانی که ممکن است در آینده در آن زندگی کنم مرا می‌ترساند.»

کلودیا می‌گوید: پرواز هلی‌کوپترها در بالای سرمان ماریانا را می‌ترساند زیرا او را به یاد آتش‌نشان‌های سال ۲۰۱۷ می‌اندازد، زمانی که بیش از ۵۰ هزار جریب جنگل نابود شد و خاکستر ناشی از آتش‌سوزی‌ها بر روی خانه آنها که کیلومترها دورتر بود، فرو می‌ریخت.

کلودیا می‌گوید: «فکر می‌کنم که واقعاً فوق‌العاده است که ماریانا در این سن کم تصمیم گرفته که درگیر چنین پرونده‌ای شود و در این سن چنین وجدان (آگاهی) دارد.»

«اما درعین حال بسیار نگران کننده است؛ چرا او باید در این سن به این چیزها فکر کند؟ او در این سن باید با دوستانش بازی کند و به جای این کار با ویدئوهای تیک‌تاک برقصد.»

انتظار می‌رود وکلای مدافع شش شاکی جوان در دادگاه استدلال کنند که سیاست‌های فعلی ۳۲ دولت، جهان را در مسیر ۳ درجه سانتی‌گراد گرمایش جهانی تا پایان قرن قرار می‌دهد.

جرایدو کین، مدیر شبکه جهانی اقدام قانونی که از این شاکیان جوان حمایت می‌کند، می‌گوید: «گرمایش زمین فاجعه‌بار است.»

او می‌افزاید «بدون اقدام فوری دولت‌ها، جوانان متقاضی درگیر در این پرونده با گرمای شدید غیرقابل تحملی مواجه می‌شوند که به سلامت و رفاه آنها آسیب می‌رساند. ما می‌دانیم که دولت‌ها قدرت این را دارند که کارهای بیشتری برای جلوگیری از این امر انجام دهند، اما تصمیم به عمل نکردن گرفته‌اند.

آتش سوزی پرتغال

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، پرتغال در سال های اخیر گرمای بی‌سابقه‌ای را تجربه کرده است و هر ساله شاهد آتش‌سوزی جنگلی بوده است

مطالعات لانست در سال ۲۰۲۱ نشان داد که اضطراب مربوط به وضعیت آب و هوا و نارضایتی از واکنش‌ دولت‌ها به تغییرات آب و هوایی در کودکان و جوانان در سراسر جهان تاثیر گذاشته است و بر عملکرد روزانه آنها تأثیر می‌گذارد.

این مطالعه نشریه لانست که بر اساس نظرسنجی از ده هزار کودک و جوان ۱۶ تا ۲۵ ساله در ده کشور در سراسر جهان صورت گرفته، نشان داد که عدم موفقیت دولت‌ها در واکنش به بحران آب و هوایی افزایش اضطراب در کودکان و نوجوانان را به همراه داشته است.

در پاسخ‌های جداگانه و مشترک به این پرونده، دولت‌ها استدلال می‌کنند که شاکیان به اندازه کافی ثابت نکرده‌اند که در نتیجه مستقیم تغییرات آب و هوایی یا آتش‌سوزی‌های پرتغال آسیب دیده‌اند.

آنها ادعا می‌کنند که هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد تغییرات آب و هوایی خطری فوری برای زندگی یا سلامت انسان دارد و همچنین استدلال می‌کنند که سیاست آب و هوا خارج از صلاحیت دادگاه حقوق بشر اروپا است.

جرایدو کین، می‌گوید: «این شش جوان اهل پرتغال، که افراد عادی نگران آینده‌شان هستند، با ۳۲ تیم حقوقی و صدها وکیل مدافع دولت‌هایی روبرو خواهند شد که بی‌عملی آنها تا حالا هم به این افراد آسیب ‌رسانده است».

دادگاه اروپا

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، احکام دادگاه اروپایی حقوق بشر برای کشورهای عضو الزام آور است

دنیا میاتوویچ، کمیسر حقوق بشر شورای اروپا، که به عنوان طرف ثالث در این پرونده مداخله کرده، می‌گوید که این پرونده این ظرفیت را دارد که تعیین کند دولت‌ها چگونه به مسائل آب و هوایی و حقوق بشر رسیدگی می‌کنند.

«این در واقع هشداری است برای کشورهای عضو، سازمان‌های بین‌المللی و برای همه ما که فرصت خاصی داریم تا نشان دهیم به قضیه آب و هوا اهمیت می‌دهیم و اینکه اقدامات ما نباید فقط محدود به کلمات روی کاغذ و صدور این یا آن قطعنامه باشد. بلکه باید در مورد تغییر سیاست‌ها در این مورد باشد.»

حکم دادگاه حقوق بشر اروپا از لحاظ قانونی ۳۲ دولت را به طور همزمان ملزم خواهد کرد تا اقدامات خود را در زمینه آب و هوا از طریق کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و حذف تدریجی سوخت‌های فسیلی افزایش دهند.

همچنین بر دادگاه‌های داخلی که به دنبال راهنمایی از دادگاه حقوق بشر اروپا در مورد پرونده‌های مربوط به تغییرات آب و هوایی هستند، تأثیر می‌گذارد. انتظار می‌رود طی ۹ تا ۱۸ ماه حکم این دادگاه در مورد این پرونده صادر شود.

کلودیا یکی از این شش شاکی جوان پرتغالی می‌گوید که اغلب به این فکر می‌کند که آیا باید در آینده بچه‌دار شود یا خیر، و به این فکر می‌کند که وضعیت جهانی که بچه‌ها در آن زندگی خواهند کرد، چگونه خواهد بود.

او می‌افزاید:«برنده شدن در این پرونده به این معنی خواهد بود که بالاخره امیدی وجود دارد. به این معنی خواهد بود که مردم واقعاً به ما گوش می‌دهند و آنها نیز مانند ما نگران هستند و دولت‌ها باید تدابیری را اتخاذ کنند و کاری بکنند. تاثیرات چنین حکمی بر روی همه چیز فوق‌العاده خواهد بود. از جمله برای اضطراب ما و برای آینده ما. و بعد از آن چیزهای زیادی می تواند دنبال شود.»