اوپن فرانسه ۲۰۲۳؛ نواک جوکوویچ بزرگ‌ترین تنیس‌باز تاریخ است؟

قهرمانی نواک جوکوویچ در رقابت‌های امسال رولان گاروس فقط به معنای بالا بردن جام قهرمانی یک گرنداسلم نبود، بلکه حالا بسیاری معتقدند که این تنیس‌باز صرب بحث در مورد این که چه کسی بزرگ‌ترین تنیس‌باز تاریخ است را پایان داده است.

یک راه ساده برای پاسخ دادن به این که چه کسی بزرگ‌ترین بازیکن تاریخ است، شمردن تعداد قهرمانی‌ها در گرنداسلم‌هاست.

قهرمانی تنیس‌باز ۳۶ ساله صرب در پاریس به معنی تصاحب بیست و سومین گرنداسلم برای او بود که موجب شد در این زمینه از رافائل نادال سبقت بگیرد.

با توجه به این که نادال ۳۷ ساله به دلیل مصدومیت یک سال از مسابقات دور خواهد بود و گفته که در سال ۲۰۲۴ بازنشسته می‌شود و فدرر ۴۱ ساله نیز قبلا اعلام بازنشستگی کرده است، پیروزی جوکوویچ مقابل کسپر رود در فینال رولان گاروس احتمالا یک بار برای همیشه به این سئوال پاسخ داده است.

حالا جوکوویچ در ماه ژوئیه فرصت دارد که قهرمانی در ویمبلدون، مسابقاتی که قهرمان چهار دوره اخیر آن است، را هم به فهرست افتخاراتش اضافه کند. او به این ترتیب از سرینا ویلیامز سبقت خواهد گرفت و در کنار مارگارت کورت (۲۴ گرند اسلم) پرافتخارترین تنیس‌باز بین بازیکنان زن و مرد خواهد شد.

اما شماری معتقدند که بحث در مورد بزرگ‌ترین بازیکن تاریخ را نباید محدود به آمار و ارقام کرد. به این ترتیب نمی‌توان شیوه متفاوت این بازیکنان، این که چگونه بازی، شرایط فیزیکی و قدرت ذهنی‌شان را تطبیق می‌دهند و یا این که چگونه از لحظات دشوار حرفه‌ایشان عبور کرده‌اند را بررسی کرد.

با این حال نگاه به آمار و ارقام، چارچوبی فراهم می‌کند که دید بهتری نسبت به دستاورد اسطوره‌های تنیس داشته باشیم، هرچند که شاید نتواند برای عده‌ای تصمیم گرفتن در مورد بزرگ‌ترین بازیکن تاریخ قانع‌کننده باشد.

از پیشتازی یک نفر تا رقابتی سه نفره

رقابت برای تصاحب عنوان بزرگ‌ترین بازیکن تاریخ - دست‌کم با در نظر گرفتن تعداد گرنداسلم‌ها- بدل به مسابقه بین سه نفر شد؛ رقابتی که کمتر کسی فکر می‌کرد این گونه شکل بگیرد.

هنگامی که راجر فدرر ۲۷ ساله با قهرمانی در ویمبلدون ۲۰۰۹ از رکورد پیت سمپراس (۱۴) گذشت و با ۱۵ گرنداسلم پرافتخارترین مرد تاریخ تنیس شد، کمتر کسی فکر می‌کرد این رکورد روزی شکسته شود.

در آن زمان رافائل نادال ۲۳ ساله، شش گرنداسلم برده بود و جوکوویچ ۲۲ ساله، فقط جام قهرمانی اوپن استرالیا ۲۰۰۸ را بالای سر برده بود.

پس از این که فدرر از ۲۰۰۳ تا ۲۰۱۰ دست‌کم سالی یک گرنداسلم گرفت به نظر می‌رسید که رکوردش دست‌نیافتنی‌تر هم شده است؛ اما این همان زمانی بود که جوکوویچ بازی‌اش را به سطحی تازه ارتقا داد.

فدرر در سال ۲۰۱۲ یک بار دیگر هم قهرمان ویمبلدون شد اما بعد به دلیل مصدومیت‌ها و البته عملکرد درخشان حریفان، ستاره سوئیسی تا چهار سال نتوانست برنده گرنداسلم شود.

نادال و جوکوویچ از این فرصت به بهترین شکل استفاده کردند تا فاصله خود را فدرر کم کنند، قبل از رنسانس فدرر در سال ۲۰۱۷ نادال به رغم مصدومیت و افت در بازی فاصله‌اش با استاد سوئیسی را به ۳ گرنداسلم کاهش داده بود.

سپس در سال ۲۰۱۹ بود که جوکوویچ و نادال گرند‌اسلم‌ها را بین خودشان تقسیم کردند و این سه نفر بیش از قبل به هم نزدیک شدند.

با قهرمانی نادال در رولان گاروس ۲۰۲۰، فدرر برای نخستین بار پس از این که با رکورد سمپراس مساوی کرد، مجبور شد رکوردش را با یک نفر تقسیم کند.

جوکوویچ هم سال ۲۰۲۱ با قهرمانی در اوپن استرالیا، اوپن فرانسه و ویمبدون به این دو نفر ملحق شد و تعداد گرنداسلم‌هایش را به ۲۰ رساند.

جوکوویچ در اوپن استرالیا ۲۰۲۱ بهترین فرصت را داشت تا از رقیبان جلو بزند، اما مشکلات ناشی از عدم تزریق واکسن کرونا موجب اخراج او از استرالیا شد و نتوانست در مسابقات حاضر شود.

این به رافائل نادال اجازه داد تا با قهرمانی در آن مسابقات برای نخستین بار از حریفانش جلو بزند و او سپس با کسب چهاردهمین قهرمانی در رولان گاروس فاصله را بیشتر کرد.

به هر حال جوکوویچ هم پارسال ویمبلدون را برد و با قهرمانی در اوپن استرالیا و اوپن فرانسه امسال برای نخستین بار از حریفان پیش افتاد.

عملکرد آن‌ها در زمین‌های مختلف تنیس چگونه است؟

شماری از منتقدان می‌گویند که قهرمانی‌های پرشمار نادال در اوپن فرانسه که روی خاک رس برگزار می‌شود، شاید به این معنا باشد که او به اندازه جوکوویچ و فدرر در بازی روی تمام زمین‌ها (رس، چمن و هارد کورت) مهارت ندارد.

«پادشاه رس» ۱۴ گرنداسلم از ۲۲ گرنداسلم خود را در پاریس بدست آورده است. نه فدرر و نه جوکوویچ چنین اقتداری را در یک نوع زمین نشان نداده‌اند؛ البته بهتر است بگوییم که هیچ ورزشکاری، چه زن و چه مرد، در تاریخ این ورزش چنین رکوردی نداشته است.

اما هم فدرر و هم جوکوویچ رکورددار قهرمانی در یک گرنداسلم هستند. جوکوویچ ۱۰ بار در اوپن استرالیا که روی زمین سخت برگزار می‌شود قهرمان شده و فدرر هشت بار جام قهرمانی را روی چمن ویمبلدون بالای سر برده است.

ضمن این که جوکوویچ با پیروزی مقابل رود در فینال امسال تنها مرد تاریخ تنیس شد که دست‌کم سه بار در هر گرنداسلم قهرمان شده است.

نادال در هر گرنداسلم دست‌کم دو بار قهرمان شده است و فدرر فقط یک بار جام قهرمانی را روی خاک رس پاریس بالای سر برده است.

عملکرد آن‌ها مقابل هم چگونه بوده؟

این یک زمینه دیگر است که جوکوویچ در آن قدرتنمایی می‌کند.

او در رقابتی به یاد ماندنی، که بیش از هر مسابقه دیگری در تنیس مردان برگزار شده، با کم‌ترین فاصله از نادال پیش است.

در ۵۹ باری که این دو نفر مقابل هم ایستاده‌اند، جوکوویچ ۳۰ دفعه پیروز شده است. هرچند که در گرنداسلم‌ها تنیس‌باز اسپانیایی صاحب ۱۱ پیروزی در ۱۸ مسابقه است.

آمار جوکوویچ در تقابل مستقیم با فدرر بهتر هم است و او ۲۷ برد در ۵۰ مسابقه بدست آورده است.

جوکوویچ همچنین صاحب ۱۱ پیروزی از ۱۷ مسابقه در گرنداسلم‌ها مقابل حریف سوئیسی‌اش است؛ از جمله شش مسابقه آخرشان در گرنداسلم‌ها که تا سال ۲۰۱۴ امتداد می‌یابد.

عملکرد آن‌ها از نظر حضور طولانی مدت چگونه است؟

گذشته از قهرمانی در گرند‌اسلم‌ها، مدت حضور در صدر جدول رده‌بندی جهانی یکی دیگر از نکته‌های کلیدی به شمار می‌رود.

تعداد هفته‌های حضور جوکوویچ به عنوان مرد شماره یک تنیس جهان بیشتر از هر بازیکن دیگری است.

با پیروزی مقابل کسپر رود در فینال اوپن فرانسه، او بار دیگر جای کارلوس آلکاراس در صدر جدول رده‌بندی را می‌گیرد و رکورد حیرت‌انگیز ۳۸۸ هفته‌ای خود را بهتر هم می‌کند.

او به این ترتیب بالاتر از فدرر با ۳۱۰ هفته حضور در صدر و همچنین پیت سمپراس (۲۸۶)، ایوان لندل (۲۷۰)، جیمی کانرز (۲۸۶) و رافائل نادال (۲۰۹) قرار می‌گیرد.

آمار در تورنمنت‌های بزرگ چگونه است؟

گرچه گرنداسلم‌ها در مرکز توجه قرار دارند، اما آن‌ها تنها مسابقات معتبر و مهم تنیس نیستند.

در میان این سه اسطوره فدرر با ۱۰۳ قهرمانی در مسابقات حرفه‌ای پیشتاز است. او البته پس از جیمی کانرز آمریکایی قرار می‌گیرد که با ۱۰۹ قهرمانی جایگاه نخست را در تنیس مردان دارد.

قهرمانی جوکوویچ در پاریس تعداد جام‌های حرفه‌ای او را به ۹۴ رساند و او همراه با لندل در جایگاه سوم قرار می‌گیرد؛ با دو قهرمانی بیشتر از نادال (۹۲).

فدرر و جوکوویچ با شش قهرمانی در مسترز آخر فصل که بین هشت بازیکن برتر هر سال برگزار می‌شود، رکورددار هستند؛ این در حالی است که نادال حتی یک بار هم قهرمان این مسابقات نشده است.

نادال در سال ۲۰۱۰ با باخت به فدرر و در سال ۲۰۱۳ با شکست مقابل جوکوویچ نایب قهرمان شد، او البته در پنج دوره از ۱۱ دوره اخیر مسابقات غایب بوده است.

پس از گرند اسلم‌ها (۲۰۰۰ امتیاز) و مسترز آخر سال (۱۵۰۰ امتیاز)، ۹ مسترز ۱۰۰۰ امتیازی هر فصل قرار می‌گیرند.

از سال ۲۰۰۹ مسترزهای ایندین ولز، میامی، کانادا (به طور متناوب بین مونتریال و تورنتو)، سینسیناتی، شانگهای و پاریس در زمین سخت برگزار می‌شوند و مسترزهای مونت‌کارلو، مادرید و رم روی خاک رس هستند.

قهرمانی پارسال جوکوویچ در رم، سی و هشتمین قهرمانی‌اش در مسابقات مسترز بود که فاصله او با نادال را بیشتر کرد. فدرر، آندره آغاسی و اندی ماری هم در رتبه‌های بعدی قرار دارند.

جوکوویچ همچنین در سال ۲۰۱۸ اولین و تنها مردی شد که در تمامی مسابقات مسترز قهرمان شده است.

این نگاهی به آمار و ارقام سه اسطور تینس جهان است. اما شاید شما هم از افرادی باشید که فقط بر مبنای عدد و رقم قضاوت نمی‌کنند.

شاید شما هم معتقد باشید که هیچ‌کس در تاریخ تنیس ظرافت و زیبایی راجر فدرر را نداشته و هیچکس به اندازه او نتوانسته ورزش تنیس را در جهان مطرح کند. شاید هم عقیده داشته باشید روحیه مبارزه‌طبی رافائل نادال و نبرد خستگی‌ناپذیرش هم با رقیبان و هم با مصدومیت‌های پیاپی می‌تواند چهره بهتری از تنیس در دنیا نشان دهد.

ولی هر عقیده‌ای که داشته باشید نمی‌توان کتمان کرد که این سه نفر با فاصله‌ای بعید نسبت به بقیه بهترین بازیکنان تاریخ تنیس هستند.