شما در حال مشاهده نسخه متنی وبسایت بیبیسی هستید که از داده کمتری استفاده میکند. نسخه اصلی وبسایت را که شامل تمام تصاویر و ویدیوهاست، مشاهده کنید.
بازگشت به وبسایت یا نسخه اصلی
اطلاعات بیشتر درباره نسخه لایت که برای مصرف کمتر حجم دادههاست
آیا ترکیه به پیمان دفاعی عربستان و پاکستان میپیوندد؟
- نویسنده, بیبیسی ترکی، آنکارا
ترکیه بهطور رسمی به گزارشهایی واکنش نشان داد که طی هفتههای اخیر در رسانههای بینالمللی درباره احتمال پیوستن این کشور به اتحاد دفاعی میان عربستان سعودی و پاکستان منتشر شده است.
هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه گفت مذاکرات با عربستان سعودی و پاکستان ادامه دارد، اما تاکنون هیچ توافقی به امضا نرسیده است.
او تاکید کرد هدف ترکیه «ایجاد یک پلتفرم امنیتی منطقهای فراگیرتر» است.
نخستین گزارش درباره گفتوگوهای انجامشده برای پیوستن ترکیه به اتحاد دفاعی که عربستان سعودی و پاکستان در سپتامبر سال گذشته ایجاد کردند، توسط خبرگزاری بلومبرگ منتشر شد.
در آن گزارش آمده بود که مذاکرات میان سه کشور پیشرفتهایی داشته و پیوستن ترکیه میتواند تاثیری تعیینکننده بر موازنههای امنیتی منطقهای بگذارد.
رضا حیات حراج، وزیر صنایع دفاعی پاکستان چند روز پیش گفت پس از حدود یک سال گفتوگو، پیشنویس یک توافق دفاعی سهجانبه میان پاکستان، عربستان سعودی و ترکیه تهیه شده است.
آقای حراج در گفتوگو با خبرگزاری رویترز گفت این توافق بالقوه، جدا از تفاهمنامه دوجانبهای است که پاکستان و عربستان سعودی سال گذشته اعلام کرده بودند.
پاکستان یکی از کشورهای دارای سلاح هستهای است.
واکنش پاکستان: پیشنویس توافق دفاعی آماده است
رضا حیات حراج گفت برای نهایی شدن این توافق سه جانبه، لازم است پاکستان، ترکیه و عربستان سعودی به اجماع نهایی برسند.
او با اشاره به اینکه «توافق سه جانبه پاکستان–عربستان سعودی–ترکیه از پیش در دستور کار بوده»، افزود: «پیشنویس توافق هماکنون آماده است. این متن در عربستان سعودی و ترکیه نیز در اختیار مقامها قرار دارد و هر سه کشور در حال مذاکره درباره آن هستند. این موضوع حدود ۱۰ ماه است که پیگیری میشود.»
عربستان سعودی تاکنون واکنشی رسمی به این موضوع نشان نداده است.
«مذاکرات و گفتوگوها وجود دارد»
هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه بر ضرورت همکاری منطقهای تاکید کرده است.
او گفت ریشه بسیاری از مشکلات مزمن خاورمیانه در بیاعتمادی کشورهای منطقه نسبت به یکدیگر است و این فضای بیاعتمادی، به شکلگیری شکافها و بحرانها دامن زده است.
آقای فیدان افزود: «کشورهای منطقه باید نسبت به امنیت یکدیگر تعهد بدهند. این موضوع برای بیرون از منطقه نیست. وقتی کشورهای منطقه به یکدیگر اطمینان داشته باشند، ۸۰ درصد مشکل عملا حل میشود.»
او ادامه داد: «کشورهای حوزه خلیج فارس باید به یکدیگر اعتماد داشته باشند، سایر کشورها هم همینطور. پس از شکلگیری چنین پلتفرمی در چارچوبی گسترده، به نظر من بخش بزرگی از مشکلات حل خواهد شد.»
آقای فیدان در پایان سخنانش درباره روند مربوط به همکاری امنیتی میان عربستان سعودی و پاکستان گفت: «در حال حاضر مذاکرات و گفتوگوها وجود دارد، اما ما هیچ توافقی را امضا نکردهایم.»
توافقی امضا نشده است
این اظهارات نشان میدهد ترکیه همچنان در حال بررسی موضوع همکاری امنیتی با دو کشوری است که روابط نزدیکی با آنها دارد، اما هدف اصلیاش ایجاد سازوکاری فراگیرتر با مشارکت همه کشورهای منطقه است.
همچنین قابل توجه است که هاکان فیدان بهجای واژه «ائتلاف»، از اصطلاح «پلتفرم» استفاده میکند.
ترکیه در حال حاضر روابط نظامی و همکاریهای دفاعی بسیار نزدیک و رو به گسترشی با پاکستان دارد.
در جریان درگیری سال گذشته میان هند و پاکستان، گزارشهایی منتشر شد مبنی بر اینکه ترکیه بهویژه از طریق پهپادهای مسلح، حمایت نظامی در اختیار پاکستان قرار داده است. این موضوع واکنش منفی دولت هند را به دنبال داشت.
ترکیه، جمهوری آذربایجان و پاکستان در سالهای اخیر در حوزههای صنایع دفاعی و امنیتی همکاریهایی داشتهاند.
افزایش همکاری نظامی میان ترکیه و عربستان سعودی
همکاری نظامی و صنعتی دفاعی میان ترکیه و عربستان سعودی نیز در سالهای اخیر افزایش یافته است.
دو کشور در سال ۲۰۲۲ سندی برای گسترش همکاری در حوزه صنایع دفاعی امضا کردند.
گزارشهایی منتشر شده مبنی بر اینکه عربستان سعودی به جنگنده نسل پنجم کاآن که ترکیه در حال ساخت آن است علاقهمند است و همچنین خواهان خرید پهپادها، تانک آلتای و دیگر تجهیزات مهم نظامی است.
نیروهای دریایی ترکیه و عربستان سعودی نیز در هفتههای اخیر همکاری مشترک خود را آغاز کردهاند.
در ۶ ژانویه، نخستین نشست هماهنگی همکاری نیروی دریایی ترکیه و عربستان سعودی با مشارکت هیاتهای دو طرف در ستاد فرماندهی نیروی دریایی ترکیه برگزار شد.
ترکیه چه نوع پلتفرمی را مدنظر دارد؟
به گفته وزیر امور خارجه ترکیه، هدف آنکارا ایجاد یک پلتفرم امنیتی فراگیر در منطقه است.
ترکیه ترجیح میدهد علاوه بر پاکستان و عربستان سعودی، کشورهایی مانند مصر، اندونزی و مالزی، همچنین قطر و همه اعضای شورای همکاری خلیج فارس نیز در این چارچوب حضور داشته باشند.
وزرای امور خارجه و دفاع ترکیه و اندونزی ۹ ژانویه در آنکارا دیدار کردند و ترکیه اخیرا نشستهای راهبردی را با اندونزی برای تعمیق همکاریهای دفاعی و امنیتی برگزار کرد.
گزارشهایی نیز منتشر شده مبنی بر افزایش پروژههای مشترک دفاعی میان ترکیه و مالزی و تمایل ترکیه به ایجاد یک کارخانه کشتیسازی نظامی در این کشور.
هدف ترکیه این است که کشورهای اسلامی در قالب این پلتفرم، سندی جامع را امضا کنند که بر احترام متقابل به تمامیت ارضی، حاکمیت سیاسی و عدم مداخله در امور داخلی یکدیگر تاکید دارد.
اظهارات هاکان فیدان مبنی بر اینکه «این پلتفرم برای بیرون از منطقه نیست»، بهعنوان اشارهای به کشورهایی مانند اسرائیل و هند تفسیر میشود که از نزدیکی عربستان سعودی و پاکستان ابراز نگرانی کردهاند.
در برخی گزارشها و تحلیلهای رسانههای اسرائیلی نیز آمده است که پیوستن ترکیه به توافق عربستان سعودی و پاکستان میتواند تلاش اسرائیل برای تثبیت برتری امنیتی خود در منطقه را تضعیف کند.
