ترامپ: ایران عمدا در رسیدن به توافق هستهای تعلل میکند
منبع تصویر، Getty Images
دونالد ترامپ میگوید بر این باور است که ایران عمدا در رسیدن به توافق هستهای تعلل میکند. رئیس جمهور آمریکا همچنین یک بار دیگر هشدار داد که ایران باید از هرگونه تلاش برای ساخت سلاح اتمی دست بردارد یا با «پیامدهای شدید» آن مواجه شود که میتواند شامل «حمله نظامی به تاسیسات هستهای» باشد.
آقای ترامپ که دو روز پس از مذاکرات تهران و واشنگتن در عمان با گزارشگران صحبت میکرد، گفت «من فکر میکنم آنها با ما بازی میکنند.»
او افزود که ایران به ساخت سلاح هستهای «بسیار نزدیک» شده است و هشدار داد که تهران برای پرهیز از عواقب شدید، باید هرچه زودتر اقدام کند.
ایران همواره بر صلحآمیز بودن برنامه هستهای خود تاکید داشته است.
دور دوم مذاکرات واشنگتن و تهران در حالی قرار است برگزار شود که اخبار ضد و نقیضی درباره محل برگزاری مذاکرات منتشر شده است.
پیشتر وزیر خارجه ایتالیا تایید کرد که دور بعد مذاکرات ایران و آمریکا در رم برگزار میشود. خبرگزاری ایتالیایی آنسا از آنتونیو تایانی نقل کرد که ایتالیا درخواست میزبانی مذاکرات را از «طرفهای علاقمند» و همچنین عمان که نقش میانجی را ایفا میکند، دریافت کرده و به آن پاسخ مثبت داده است. ساعاتی پیش وزیر خارجه هلند در یک نشست اتحادیه اروپا اعلام کرده بود که این مذاکرات در پایتخت ایتالیا برگزار میشود.
آقای تایانی که برای حضور در نمایشگاه جهانی ژاپن به اوساکا سفر کرده است گفت رم سابقه برگزاری چنین مذاکراتی را دارد و «آماده است تا برای حمایت از هر مذاکراتی که بتواند به حل مساله هستهای و پایهریزی صلح منجر شود، با نهایت توان کمک کند.»
با این حال دوشنبه شب خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی ایران به نقل از اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران نوشت «پس از رایزنی های انجام شده، مقرر شد کماکان مسقط میزبان دور دوم این مذاکرات باشد که روز شنبه سی فروردین ماه برگزار خواهدشد.»
آقای بقایی در عین حال گفته است که عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی قرار است پیشاپیش دور دوم مذاکرات به مسکو سفر کند و با مقامهای روس گفتگو کند.
مقامهای اتحادیه اروپا میگویند سعی دارند اطمینان یابند که این مذاکرات با منافعشان سازگار است.
ژان نوئل بارو، وزیر خارجه فرانسه ضمن استقبال از مذاکرات ایران و آمریکا گفت: «با دوستان و شرکای بریتانیایی و آلمانی خود وضعیت را رصد خواهیم کرد، تا اطمینان حاصل کنیم که هرگونه مذاکرهای با منافع امنیتی اروپا سازگار است.»
وزیرخارجه فرانسه این اظهارات را پیش از نشست وزرای خارجه اتحادیه اروپا در لوکزامبورگ بیان کرد.
این یکی از نخستین اظهارنظرهای مقامهای اروپایی درباره گفتوگوی ایران و آمریکا است که شنبه با میانجیگری عمان در مسقط انجام شد.
پیش از تایید شدن رم به عنوان محل برگزاری دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا، اعلام شده بود که مذاکرات روز شنبه آینده برگزار میشود.
منبع تصویر، Getty Images
در همین حال دفتر نخستوزیری ایتالیا تایید کرده است جیدی ونس، معاون دونالد ترامپ قرار است روز جمعه به رم سفر کند. این سفر که چندین وقتی شایعهاش بود، یک روز پس از دیدار برنامهریزی شده جورجا ملونی، نخستوزیر ایتالیا با آقای ترامپ در کاخ سفید انجام خواهد شد. هیچگونه ارتباطی میان سفر آقای ونس به رم و مذاکرات ایران اعلام نشده است اما صرف حضور او در پایتخت ایتالیا در آستانه این مذاکرات توجه رسانهها را جلب کرده است.
شتاب چشمگیر تحولات و تغییر زمین تازه مذاکرات ایران؟
شبنم شعبانی، بیبیسی
سه ماه از سفر جورجا ملونی، نخستوزیر ایتالیا به فلوریدا و نخستین ملاقاتش با دونالد ترامپ میگذرد، دیداری که چند روز مانده به شروع ریاست جمهوری او انجام شد.
شاید اگر در این دیدار درباره وضعیت چچیلیا سالا، خبرنگار ایتالیایی بازداشت شده در ایران رایزنی نمیشد، کسی در ایران به آن توجه خاصی نمیکرد. سه روز بعد از این دیدار اما خانم ملونی خبر از آزادی خبرنگار ایتالیایی داد.
ایتالیا از طرفهای امضاکننده برجام نیست اما در چند ماه گذشته جسته و گریخته خبرهایی از بعضی رایزنیها به واسطه این کشور و هلند با طرفهای برجام منتشر شده است. دیدارهایی که هیچ گاه جزئیات آنها منتشر نشد، مانند همان دیدار خانم ملونی و دونالد ترامپ در فلوریدا.
حالا یک بار دیگر خانم ملونی این هفته به آمریکا میرود تا این بار رسما مهمان کاخ سفید باشد: در آستانه میزبانی رم برای مذاکرات ایران و آمریکا برای اولین بار و در آستانه سفر جیدی ونس، معاون اول آقای ترامپ به ایتالیا.
البته بر نقش میانجیگرانه عمان در این مذاکرات تاکید شده هرچند که مذاکرات در مسقط نیست.
مدیرکل آژانس انرژی اتمی هم چهارشنبه به ایران میرود در آستانه تکمیل گزارش جامع و تعیینکنندهاش از پرونده هستهای ایران. او امروز نماینده تازه ایران در دفتر سازمان ملل در وین را برای اولین بار رسما ملاقات کرد.
گزارشها از ادامه دیدارهای نمایندگان ایران و سه کشور اروپایی در ژنو و وین حکایت می کند.
خود دونالد ترامپ هم ساعاتی پیش گفته است بهزودی درباره ایران تصمیم بگیرد.
پس از نزدیک به سه سال رکود و تیره و تار شدن روابط، تحولات ناگهان شتابی قابل توجه گرفته است با بازیگرانی تازه مثل ایتالیا در کنار دو نقش اصلی، تهران و واشنگتن.
منبع تصویر، Getty Images
تحرکات دیپلماتیک در خصوص پرونده هستهای ایران در روزهای اخیر افزایش یافته است؛ اعلام شده که قرار است این هفته عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران به مسکو سفر کند و رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی هم به تهران میرود تا با وزیر خارجه و رئیس سازمان انرژی اتمی ایران دیدار و گفتوگو کند.
از زمان برگزاری دور اول مذاکرات ایران و آمریکا در شنبه گذشته، هر دو طرف در اظهارنظرهای جداگانه این مذاکرات را «سازنده» توصیف کردهاند.
از ابتدا طرف ایرانی پیوسته بر غیرمستقیم بودن مذاکرات اصرار داشته است.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران امروز هم در نشست خبری هفتگی بار دیگر بر غیرمستقیم بودن مذاکرات تاکید کرد: «مذاکره غیرمستقیم شیوه نامتعارفی نیست قبلا هم اتفاق افتاده و در حال حاضر در جاهای دیگری در حال انجام هست.»
به گفته وی «مواضع متناقضی از سوی مقامهای مختلف آمریکایی بیان می شود؛ این تناقض را خودشان باید بتوانند حل بکنند» و «یکی از دلایل مذاکره غیر مستقیم اساساً همین هست که شما نمیتوانید همزمان مدعی مذاکره باشید و در عین حال به سیاست فشار، تحریم و تهدید ادامه بدهید.»
او محل مذاکرات را اعلام نکرد اما گفت: «احتمالاً دور بعدی مذاکرات در جای غیر از عمان خواهد بود موضوع واقعاً مهمی نیست. مهم این است که شکل و چارچوب تعامل بین ایران و آمریکا بدون تغییر باقی بماند.»
آقای بقایی همچنین در خصوص ورود کشورهای عضو برجام و آژانس بینالمللی انرژی اتمی در مذاکرات میان ایران و آمریکا هم گفت «باید در این خصوص تصمیمگیری شود» و «در این مرحله نمیشود اظهارنظر کرد.»
با اینکه آقای بقایی دیروز گفته بود موضوع مذاکرات برنامه هستهای بود و درباره مسائل منطقهای و موضوعهای دیگر صحبت نشد، امروز گفت: «موضع اصلی ما در مذاکرات غیر مستقیم با آمریکا رفع تحریمها است.»
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا ساعاتی پیش گفت که با مشاورانش گفتوگو کرده و بهزودی درباره ایران تصمیمگیری میکند.
منبع تصویر، Getty Images
اظهارات آقای ترامپ پس از آن مطرح شد که هر دو کشور از مذاکرات «مثبت» و «سازنده» روز شنبه در عمان خبر دادند و توافق کردند که این هفته بار دیگر گفتوگو کنند.
این دومین اظهارنظر آقای ترامپ بعد از مذاکرات عباس عراقچی و استیو ویتکاف در روز شنبه بود.
اما آیتالله علی خامنهای، رهبر ایران با اینکه دیروز سخنرانی داشت درباره این مذاکرات تاکنون سکوت کرده است.
آقای خامنهای یکشنبه در دیدار با فرماندهان نظامی تاکید کرد که باید «آمادگیهای حداکثری و مراقبتهای سختافزاری و نرمافزاری» داشته باشند.
تحریمهای جدید اتحادیه اروپا علیه ایران
در همین حال وزرای خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا هفت فرد ایرانی و دو سازمان را در ارتباط با بازداشت شهروندان این اتحادیه در ایران تحریم کردند.
ژان نوئل بارو، وزیر خارجه فرانسه در هنگام ورود به لوکزامبورگ برای شرکت در نشست اتحادیه اروپا، به گزارشگران گفت «خوشحالم که امروز میتوانیم این تحریمها را علیه هفت فرد و دو سازمان، از جمله زندان شیراز، اعمال کنیم.»
«دیگر وقت آن (اعمال این تحریمها) رسیده بود، چون وضعیتی که بعضی از هموطنان ما، فرانسوی و اروپایی، (در ایران) نگهداشته میشوند، ناشایسته است.»
خبرگزاری رویترز میگوید نسخهای از فهرست تحریمشدگان را دیده است که در آن نام رئیس زندان اوین، چندین قاضی و مقام قضائی دیگر دیده میشود.
این تحریمها شامل ضبط داراییها در اتحادیه اروپا و ممنوعیت سفر به کشورهای عضو این اتحادیه است.
مقامهای اتحادیه اروپا بازداشت شهروندان خود در ایران را گروگانگیری دولتی توصیف میکنند.
