Centrafrique: UN 'ihangayikishijwe' n'ikoreshwa rya za kompanyi za gisirikare z'abikorera

Umuryango w'abibumbye (ONU/UN) wavuze ko uhangayikishijwe n'ikoreshwa rya za kompanyi za gisirikare n'iz'umutekano z'abikorera zo mu mahanga zikorera leta ya Centrafrique.

ONU yanavuze ko ihangayikishijwe n'umubano wa hafi izo kompanyi n'abazikorera bafitanye n'ingabo zayo zibungabunga amahoro muri icyo gihugu.

Iki gihugu cyibasiwe n'imirwano hagati y'urugaga rw'inyeshyamba ruyobowe n'uwahoze ari Perezida François Bozizé ndetse n'ingabo za leta.

Ingabo za leta zishyigikiwe n'ingabo za ONU ziri mu butumwa buzwi nka MINUSCA hamwe na kompanyi za gisirikare zo mu Burusiya.

Muri raporo ryasohoye ku wa gatatu, itsinda ry'impuguke za ONU rivuga ryabonye amakuru y'ihonyorwa rikomeye ry'uburenganzira bwa muntu n'amategeko mpuzamahanga.

Iryo honyorwa ryitirirwa kompanyi za gisirikare z'abikorera ziri muri Centrafrique zikorana n'ingabo z'iki gihugu zizwi nka FACA, mu mpine y'Igifaransa.

Iyo raporo yongeraho ko hamwe na hamwe izo kompanyi zikorana n'ingabo za ONU ziri mu butumwa bwo kubungabunga amahoro.

Iryo honyorwa ry'uburenganzira bwa muntu n'amategeko mpuzamahanga rivugwa n'iyo raporo, ririmo no kwica abantu mu kivunge, gufunga gutyo gusa nta kintu gishingiweho.

Hari kandi n'iyicarubozo mu gihe cy'ibazwa ndetse no kuzimiza abantu bakaburirwa irengero, nkuko iyo raporo ikomeza ibivuga.

Inavuga guhatira abaturage b'abasivile guta ingo zabo no kwibasira ibikorwa by'abasivile nta kurobanura ndetse n'abakora mu rwego rwo gutanga imfashanyo.

Itsinda ry'impuguke za ONU rinenga kuba nta maperereza yakozwe no kuba nta muhate uriho wo gutahura abashinjwa gukora ibyo.

Izi mpuguke za ONU zasabye leta ya Centrafrique n'"abo bafatanya bo mu mahanga" gukurikiza ibisabwa n'amategeko mpuzamahanga.

By'umwihariko, zayisabye gukurikirana abacyekwaho gukora ibikorwa by'ihonyora rikomeye ry'uburenganzira bwa muntu n'irindi hohoterwa.

Nta cyo izo kompanyi na leta ya Centrafrique bari batangaza ku mugaragaro.