Rhagfynegi priodweddau
Mae’r Elfen yn grŵp 7 y tabl cyfnodol, sy’n dechrau â fflworin ac yn gorffen ag astatin. Mae’r enw ‘halogen’ yn golygu ‘cynhyrchu halwyn’ oherwydd mae’r halogenau’n cynhyrchu amrywiaeth o halwynau wrth adweithio â metelau. yn dangos tueddiadau yn eu priodweddau ffisegol wrth fynd i lawr y grŵp.
Ymdoddbwynt a berwbwynt
Mae gan yr halogenau ymdoddbwyntiau isel a berwbwyntiau isel. Mae hyn yn briodwedd nodweddiadol mewn anfetelau. Fflworin sydd â’r ymdoddbwynt a’r berwbwynt isaf. Yna, mae’r ymdoddbwynt a’r berwbwynt yn cynyddu wrth fynd i lawr y grŵp.
Cyflwr ar dymheredd ystafell
Rydyn ni fel arfer yn dweud mai 25°C yw tymheredd ystafell. Ar y tymheredd hwn, mae fflworin a chlorin yn nwyon, mae bromin yn hylif, ac mae ïodin ac astatin yn solidau. Felly, mae tuedd yn y cyflyrau o nwy i hylif i solid wrth fynd i lawr y grŵp.
Lliw
Mae’r halogenau’n mynd yn dywyllach wrth fynd i lawr y grŵp. Mae fflworin yn felyn golau iawn, mae clorin yn felyn-wyrdd, ac mae bromin yn goch-frown. Mae grisialau ïodin yn llwyd sgleiniog - ond yn troi’n anwedd porffor tywyll yn hawdd wrth gael eu cynhesu.
Rhagfynegiadau
Os gallwn ni weld tuedd ym mhriodweddau rhai o’r Sylwedd sydd wedi'i wneud o un math o atom yn unig. mewn grŵp, gallwn ni ragfynegi priodweddau elfennau eraill yn y grŵp hwnnw. Mae astatin o dan ïodin yn Grŵp 7. Mae lliw’r elfennau hyn yn mynd yn dywyllach wrth fynd i lawr y grŵp. Mae ïodin yn llwyd sgleiniog gydag anwedd porffor, ac mae astatin yn ddu.
