Y cyfamodCyfamod Moses

Pwy yw Moses?

Mae Moses yn cael ei ystyried yn broffwyd pwysig mewn Iddewiaeth. Mae Iddewon yn credu bod Moses hefyd wedi gwneud cyfamod pwysig gyda Duw. Maen nhw’n credu mai Moses yw’r unig un erioed i weld Duw wyneb yn wyneb. Cyflwynodd Moses eiriau Duw a derbyniodd wyrthiau wedi’u hanfon gan Dduw. Mae Iddewon yn credu bod Duw wedi gweithredu drwy Moses.

Rhyddhau’r Israeliaid o’u caethiwed

Mae llawer o’r straeon am Moses yn bwysig i’r Iddewon, yn enwedig y stori am Moses yn arwain yr Israeliaid o’u caethiwed i wlad yr addewid. Mae’r stori bwysig hon yn ymwneud â chyfnod pan oedd yr Israeliaid yn byw mewn caethiwed yn yr Aifft. Galwodd Duw ar Moses i achub y bobl hyn, ond ar y dechrau roedd y Pharo yn gwrthod gadael iddyn nhw fynd o’r Aifft. O ganlyniad, anfonodd Duw ddeg pla i’r Eifftiaid. Yn y pen draw, gadawodd y Pharo i’r Israeliaid fynd, ond anfonodd ei fyddin ar eu hôl. Agorodd Duw y Môr Coch i’r Iddewon gael mynd trwodd a’u helpu i ddianc. Yna caeodd y môr pan oedd byddin yr Aifft yn dod drwodd. Mae’r Iddewon yn dathlu’r stori hon bob blwyddyn yn ystod gŵyl y Pesach.

Y gorchmynion

Mae Iddewon hefyd yn credu bod Moses, ar ôl iddo arwain yr Israeliaid allan o’r Aifft, wedi mynd â nhw drwy’r anialwch, ac yna wedi diflannu i ben mynydd. Mae Iddewon yn credu mai dyma pryd datgelodd Duw i Moses y 613 o orchmynion y mae disgwyl i Iddewon eu dilyn. Roedden nhw’n cynnwys y Deg Gorchymyn. Mae llawer o Iddewon hefyd yn credu bod Moses wedi derbyn y Torah llafar, sydd wedi cael ei drosglwyddo ar lafar o un genhedlaeth i’r llall i helpu pobl i ddehongli’r Torah ysgrifenedig.