Россия - Украина уруши: Бабушка Z ўзининг машҳурлигидан рози эмас - Видео Ukraina Rossiya

    • Author, Cофия Беттиза ва Святослав Хоменко
    • Role, BBC News
  • Ўқилиш вақти: 4 дақ

Украина аскарлари тасвирга олган видео тарқалиб кетганидан кейин Совет байроғини кўтариб чиққан кекса Украин аёли Кремль пропагандаси рамзига айланди.

Би-би-си ижодий жамоаси аслида нима юз берганини аниқлаш мақсадида Харков шаҳри яқинидаги қишлоқда истиқомат қилаётган "Бабушка Z"ни қидириб топди.

"Улар мени улуғлашлари керак эмас, мен бир оддий деҳқон аёл бўлсам. Нега мени улуғлашди, тушунмайман", дейди буви.

Украина ҳудудига бостириб кирган Россия ҳарбий машиналаридаги Z ҳарфи Россияда ватанпарварлик рамзига айланди, Совет байроғи билан Россия ҳарбийларини хуш қаршилаган украиналик кекса аёлга эса "Бабушка Z" деб ном берилди.

Украина ҳарбийлари тасвирга туширган видеода буви қўлидаги Совет байроғи билан аскарларга яқинлашади.

Аскарлар аёлнинг олдига ёрдам бериш учун келишганини айтиб, унга егулик берадилар.

Сўнг байроқни олиб оёқларининг тагига ташлайдилар.

Бундан хафа бўлган буви егуликни қайтаради, "ота-онам учун бу байроқ учун жон берганлар", дейди.

Бу айни Кремль кўнглидаги тарғибот бўлди.

Шўро Иттифоқи парчаланганидан пушаймон, русларни халоскор деб кўрадиган украиналикларнинг камнамо намунаси.

Аксар украиналиклар, ҳатто аҳолисининг аксари русийзабон бўлган минтақалар ҳам Россиянинг босқинини қучоқ очиб кутиб олгани йўқ.

Аммо буви қўлидаги Совет байроғи Россия пропагандасида ўзларини маҳаллий украиналиклар қўллаб-қувватлаётгани исботи сифатида тақдим этилди.

Кремль таррғиботи тезда ишга киришди.

Бир неча кун ичида бувининг Совет замонидаги деҳқон аёллар ўрайдиган рўмоли, этик ва юбкасидаги тасвири Москвадан тортиб Узоқ Шарқдаги Сахалин оролигача тарқалди.

Бир неча кун ичида бутун Россия бўйлаб "Бабушка" тарқалди - унинг суратлари, кийимлари, ўйинчоқлари, машина безаклари.

Унга атаб шеър ва қўшиқлар ҳам тўқилди.

Рус расмийлари ҳатто ҳозир Россия назоратида бўлган Украинанинг Мариуполь шаҳрида унга ҳайкал ҳам ўрнатдилар.

Яқингача ҳам "Бабушка Z" чиндан ҳам борми-йўқлиги ноаён эди.

Биз уни қидириб топдик.

Унинг исми-шарифи Анна Иванова.

У Украина шимоли-шарқида, Харков шаҳри яқинидаги Велика Даниливка қишлоғида эри, кучук ва мушуклари, қуёнлари билан истиқомат қилади.

Анна буви 69 га кирган.

Биз Анна бувига Россияда тарқалган суратлари, ўзига ўрнатилган ҳайкалини кўрсатдик.

"Мен шунчалик қари кўринаманми? Худди мен эмас, бегона одам менга қараб тургандек", дейди у.

Лекин Анна бувининг ҳикояси Россия матбуоти тарқатаётган ҳикояга тўғри келмайди.

У урушни қўллаб-қувватламайди.

"Қандай қилиб мен ўз халқим ўлдирилишини дастаклашим мумкин? Невара-эвараларим Польшага қочишга мажбур бўлдилар. Бу қўрқув, бу даҳшат", дейди у.

Хўш, нега унда Анна буви Украин аскарларини Совет байроғи билан қарши олди?

Менга егулик берган аскарларни Рус аскарлари деб ўйлабман, дейди у.

"Мен руслар кириб келиб, биз билан жанг қилмаганидан хурсанд бўлувдим. Мен Россия, Украина ва Беларус яна аввалгидек бирлашсак яхши бўларди, деб ўйлаганман."

Анна буви ўзининг қилган ишига бирор бир сиёсий маъно бермайди.

"Қизил байроқ Совет Иттифоқи ёки Россиянинг байроғи эмас, у ҳар бир оила, ҳар бир шаҳар, ҳар бир республиканинг муҳаббати ва бахтиёрлиги рамзи, хунрезликнинг эмас. Ким бошқача гапираётган бўлса, хато", дейди у.

Анна буви сўзларкан, қаерлардадир замбараклар портлагани, отишма овозлари эшитилади.

Лекин у бу овозларга парво ҳам қилмайди, боиси ўрганиб ҳам қолган.

"Агар менинг Владимир Путинга гап айтиш имкониятим бўлганида, ситз хато қилдингиз, деган бўлардим. Биз - украин ишчилари нима гуноҳ қилдикки, шунча азоб-уқубатларга дучор бўлдик?"

Аммо Анна буви Совет замони одами эмасми, Россия раҳбарини очиқча танқид қилишга журъат этмайди.

"Путин президент. У подшоҳ, император", дейди буви.

"Москвада машҳур бўлиб, гўёки Россия озодлиги рамзига айланганига қарамасдан, Владимир Путиннинг қўшинлари бувининг қишлоғини аяганлари йўқ", дейди мухбиримиз.

Қишлоқ бўйлаб бораётганда ҳамон ёнаётган, куйиб кулга айланган уйларни кўриш мумкин.

Анна бувининг уйи ҳам шикастланган: портлашлардан дераза ойналари тўкилиб тушган, томи ҳам тешилган, бомба парчалари ҳовлисида ётипти.

"Мана энди менинг ўзим ўз кўзим билан кўриб турибман. Улар Украина халқи ҳақида қайғураётганлари йўқ, улар фақат бизнинг ерларимизни тортиб олмоқчилар, холос", дейди аёл.

Украина Маданият вазирлигидан Дмитро Галко ҳам шу фикрга қўшилади. Россия пропагандаси фақат бир томонлама, дейди у.

"Улар ҳақиқат ҳақида, реал инсонлар ҳақида ўйламайдилар. Уларга Анна ким, унинг тақдири нима бўлди, қизиғи йўқ. Уларга қўйиб берсангиз, уни бу ердан тортиб олиб кетиб, мўмиёга айлантиришади, жасадини мавзолейга қўйишади".

Бугунга келиб Анна буви ўзининг хавфсизлигидан ташвишланиб қолган.

Украинада унга онлайн ҳужумлар бўлиб турипти.

Чунки уни россияпараст деб билади айримлар.

Қишлоқдаги ҳамма қўшнилари ундан узоқлашганлар.

Қишлоқ кичик бўлгани учун ҳамма бир-бирини танийди.

"Улар мени машҳур қилишганидан рози эмасман. Чунки Украинада ҳозир мени сотқин деб ўйлашаяпти", дейди буви.

Россияда машҳурлашганининг асл оқибатлари миқёси у билан интервьюмизнинг охирига бориб аёнлашди.

Хайрлашарканмиз, Анна буви ўзининг суюкли байроғини бизга ҳадя қилмоқчи бўлди.

"Мен нотинчликни хоҳламайман. Уни менга қарши ишлатишларини хоҳламайман", деди Анна буви.

BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг.

Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek