Ўзбекистон: Халқ энди болта шўрва қиладими – карантин мунозараси O'zbekiston, koronavirus

Ўзбекистон: Халқ энди болта шўрва қиладими - карантин мунозараси: Яна 20 кунга кучайтирилган карантин тартиби ўрнатилиши ҳақидаги хабарни ўзбекистонликлар турлича кайфиятда қарши олди. Ўзаро суҳбатлар, ёзишмалар, ҳатто, такси машиналарида карантин куннинг асосий мавзусига айланди.

Апрель-май ойларида кузатилган ишсизлик, тирикчиликнинг қандай ўтиши, давлат аҳолига ижтимоий ёрдам кўрсатадими каби масалалар қайтадан кўтарила бошланди.

8 июль куни кечга томон пойтахт кўчаларида тирбандликлар юзага кела бошлади.

Одамлар карантин яна кучайтирилаётганидан гоҳ очиқ, гоҳ тор доирада норозилик билдирсада, 10 июлдан автотранспорт воситалари ҳаракати чекланишидан аввал муҳим ишларни битириб олишга шошилар эди.

Бироқ бу сафар расмийлар карантин талаблари нега янада қаттиқлаштирилиши муҳимлигини халққа батафсил тушунтиришга ҳаракат қилганлар.

«Светофор» иш бермадими?

7 май куни йиғилиш ўтказган президент Шавкат Мирзиёев коронавирус билан боғлиқ вазият яхшиланиб, ижобий томонга ўзгариб бориши билан, ҳудудларни тоифага ажратишни туман ва шаҳарлар даражасида белгилашга кўрсатма берган эди.

Шундан сўнг хавф даражасига қараб ҳудудларни «қизил», «сариқ» ва «яшил» тоифаларга ажратиш тартиби жорий этилган эди.

Расмийлар аксар ўзбекистонликлар «светофор» номини берган ушбу тартиб орқали фалажланиб қолган иқтисодиётни қайта оёққа турғазиш, эпидемияни ҳудудлар кесимида жиловлаш осонлашишини таъкидлаганди.

Тартиб жорий этилишидан қисқа вақт ўтиб, мамлакат бўйлаб ҳаёт яна жонлана бошлаган, бўшаб қолган кўчалар одамлар ва машиналарга тўлган, ҳамма кундалик юмушларга шўнғиб кетган эди.

Кафе-ресторанлар, иш жойлари қайта очилганидан сўнг эса фақат юзниқобларгина республикада карантин тартиби ҳали давом этаётганини эслатиб турарди, холос.

Бироқ сўнгги икки ҳафтада вазият қалтислаша бориб, касалланганлар сони кескин кўпая бошлади.

Ўлганлар сони ҳам сезиларли ортди.

Ниҳоят, 8 июль куни Коронавирусга қарши кураш штаб аъзолари ва бошқа расмийлар ОАВ вакиллари билан очиқ мулоқот ташкил этиб, вазият ўта жиддий эканини тан олдилар.

9 июль куни эса Республика махсус комиссияси нега 10 июлдан 1 августга қадар қатъий карантин тартиби ўрнатилганига изоҳ берди.

Ҳақиқий ҳолат ўта оғирми?

Республика махсус комиссиясининг 9 июль куни эълон қилинган изоҳида Ўзбекистон соғлиқни сақлаш тизими катта босимга дуч келгани, мавжуд соғлиқни сақлаш муассасалари қуввати янги беморларни қабул қилиш учун етарли эмаслиги ҳақида сўз боради.

"Айни вазиятда Ўзбекистон соғлиқни сақлаш тизими учун COVID-19 билан зарарланганлар сонини қисқартириш ҳамда касалланиш занжирини ҳеч бўлмаганда бир ойга узиш ва тизимни қайта тиклаш ҳаётий заруриятдир.

Қатъий карантин чораларини қўлламаслик — коронавирусга чалинганларни стационар даволаш учун касалхоналарда жой қолмаслиги ва улар билан ишлаш учун шифокор ва тиббий ходимларни етишмаслигига олиб келади", дейилади изоҳда.

Шунингдек, комиссиянинг маълум қилишича, карантин тартиби кучайтирилиб, касалланиш занжирлари узилмаса, барча тиббиёт ходимлари ва ётоқ ўринлари коронавирус беморлари билан банд бўлиб қолади, оқибатда, бошқа касалликлардан содир бўладиган эҳтимолий ўлим ҳолатларини ҳисоблашнинг имкони бўлмайди.

Махсус комиссия коронавирус юқтириб олган шифокорлар сони кўпаяётгани, кўпчилик карантинда бўлгани сабабли ходимлар етишмовчилиги юзага келган ҳамда сҳифокорлар ва тиббиёт ходимларига бўлган психологик босим энг юқори нуқтага етганини ҳам таъкидлаган.

Бундан ташқари изоҳда ҳақиқий вазият янада қалтис бўлиши эҳтимоли юқори эканлиги ҳам тилга олинган.

«Расмий статистика фақат аниқланган касалланиш ҳолатларини қайд этмоқда. Ҳақиқий ҳолат бошқа мамлакатлардаги каби бир неча баробар фарқли бўлиши мумкин. Сабаби ҳамма беморлар ҳам тиббий ёрдамга мурожаат қилишмаяпти, симптомсиз беморларни эса ҳисобга олишнинг имкони йўқ», билдирилади махсус комиссия изоҳида.

Қирқига чидаган…

Расмийлар вазият жиддийлиги тўғрисида қанчалик очиқ ва хавотирли гапирмасин, ижтимоий тармоқда аксар одамлар янги карантин тартибидан норози экани кўзга ташланади.

Хусусан, бир Facebook фойдаланувчиси шундай ёзади (имло услуби ўзгартирилмаган):

"хозир дунё бучида америкада вирус куп таркалган давлат лекин карантин юк туйлар хам буляпти нега узбекимтонда карантини кучайтиряпсилар кераги юк шу карантини".

"Энди пойдаси ёқ карантин қилиши . Бошидан қаттиқ ушаб турб очиб юборишди яна 1 ой қаттиқ ушлаш керак эди энди пойдаси ёқ. ақиллик қилиб қизил зона яшил зона сариқ зона қилиб қизил зона бемалол яшил зонага кирп чиқб юрдику", фикр билдиради бошқа фойдаланувчи.

"Кегин яна поэтапно очилади красний желтий зелений килиб зоналарни халк билан маслахат килинади албатта Ундан кегин яна касаллик купаяди ва улим холатлари Кегин чи? Яна хаммамиз битта киб кизил зона буп Карантинга кириб кетамиз Вообше зор!" киноя қилади Facebook фойдаланувчиси.

Бошқа фойдаланувчи эса одамларда захира тугагани, тирикчилик ўтиб туриши учун ҳеч бўлмаганда бозорларни ёпмаслик кераклигини таъкидлайди.

"Халкни козони нима билан кайнайди? Хамма болта шурва киладими ,??? Хукумат ёрдам олаяпти чет давлатлардан халкга берсин бошка давлатлар катори . Одамларни иложи юк хеч булмаса бозорни епмасин".

Фикр билдирганлардан бири эса, ҳатто, карантин шу тарзда чўзилаверса, одамлар бош кўтариши мумкинлигини ҳам тахмин қилган.

"Битта гапда яна ҳукуматга: Агар карантин шунақа тарзда олиб борилса, бу кетишда халқ ва тадбиркорлар қаттиқ кўтарилади. Халқ бу аҳволга чидолмайди, ўзи шар анча шишиб қолди, ўртақлар", ёзади у.

Бироқ бу сафар изоҳ ёзганлар орасида карантиннинг муҳим эканини таъкидлаганлар ҳам кўплаб кўзга ташланган.

"Менимча вазият жиддий озгина сабр килиб берсак хаммаси жойига тушиб кетади. 40 га чидаган 41 га хам чидаб беради. Бу менинг шахсий фикрим", ёзади Facebook фойдаланувчиси.

"Манимча, карантин ҳозир энг зарур нарса, бўлса аҳвол даҳшатлар даражада ямонлашади, касаллик бутун халққа тарқалиб кетса, ҳаммани шифохонага қабул қилолмайди, даволай олмайди, натижада кўпчилик ўлиб кетиши мумкин", фикр беради яна бир фойдаланувчи.

Шунингдек, ҳукумат карантин масаласида «ўйин ўйнаб» ўтирмагани таъкидланган фикрлар ҳам бўлган.

"Карантин бўлмасин ҳамма қирилиб кетсин шунақами? Давлат сизга ҳавасга карантин қиляпдида ўйин ўйнаб ўтирибдида вирус юқиб ўлиб кетсангиз яхши эканда карантинни очувди кўрдик ахволни тадбиркор ҳам халқ ҳам жонини ўйласин ўлиб кетса топган пулини у дунёга орқалаб опкетмайди".

BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг.

Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek