Sünniler federallik taleplerine sıcak bakmıyor

Radikal Şii dinadamı Mukteda Es Sadr'a yakın iki bakan, dün Es Sadr'ın Necef'teki ofisinin ateşe verilmesine tepki olarak anayasa görüşmelerini boykot ediyor.

Es Sadr'ın taraftarları ve muhalifleri arasında dün Necef kentinde çıkan çatışmalarda en az beş kişi hayatını kaybetmişti.

Bu arada polis, Bağdat'ın güneydoğusunda, daha çok Şiilerin yaşadığı Kut yakınlarında nehir yatağına atılmış 36 ceset buldu.

Bu kişilerin önce giysilerinin çıkarıldığı, daha sonra kelepçelendikleri ve vuruldukları belirlendi.

Cesetlerin başlarında çok sayıda kurşun yarası var.

Polis cesetlerin iki gün önce nehre atıldığını düşünüyor. Kimlik tespiti çalışmaları devam ediyor.

Yetkililer bu cesetlerin güvenlik kuvvetlerine ait olduğu iddialarını henüz doğrulamadı.

Akşam saatlerinde gelen bir habere göre ise, polis Irak Cumhurbaşkanı Celal Talabani'nin en az iki korumasının öldürüldüğünü açıkladı.

Polis, ülkenin kuzeyindeki Tuzhurmato kentinde meydana gelen olayda Talabani'ye ait otomobillerin içinde yer aldığı konvoyun hedef alındığını söylüyor.

Ancak polis yetkilileri Talabani'nin olay sırasında konvoyda bulunmadığını vurguladı.

Ülkede dün meydana gelen şiddet olaylarında da, en az 17 kişi ölmüştü.

Es Sadr kınama istedi

Dün gece geç saatlerde televizyonda yayımlanan bir konuşma yapan Başbakan İbrahim Caferi tırmanan şiddete dikkat çekerek, tüm taraflara soğukkanlı olma çağrısı yaptı.

Kendisi de Şii olan Caferi, Necef'te es Sadr taraftarlarını hedef alan saldırıyı kınayarak, "Irak'ın şiddet ve silah diliyle konuşmasına izin veremeyiz" dedi.

Es Sadr taraftarları, olaylardan silahlı Şii bir örgüt olan Bedir Tugayları'nı sorumlu tutuyor.

Irak'ın şiddet ve silah diliyle konuşmasına izin veremeyiz. İbrahim Caferi, Irak Başbakanı

Olaylar ardından bir açıklama yapan Mukteda es Sadr, taraftarlarına çatışmalara son verme çağrısı yaptı.

Es Sadr, rakip Şii örgütlenme Irak İslam Devrimi Yüksek Konseyi lideri Abdülaziz el Hekim'e seslenerek, onun da Necef'teki saldırıları kınamasını istedi.

Bedir Tugayları, El Hekim'in lideri olduğu partinin silahlı kolu.

Olaylar, siyasi ortamın, anayasa pazarlıkları nedeniyle zaten gergin olduğu bir döneme rastlıyor.

Mühlet geceyarısı doluyor

Irak hükümeti sözcüsü Laith Kubba, anayasa taslağı üzerinde yapılacak değişiklikler üzerinde anlaşıldığını açıkladı. Değişiklikler, taslak üzerinde bir mutabakat sağlanmasını hedefliyor.

Sünni Arap liderler, kurulacak federal yapının boyutları ve eski iktidar partisi Baas mensuplarına getirelecek sınırlamalar konusunda itirazlarını dile getiriyordu.

Kubba, anayasa taslağındaki üç maddede değişiklik yapıldığını ve taslağın gün sona ermeden tamamlanacağını tahmin ettiğini söyledi. Sünni, Şii ve Kürt grupların anlaşmaları için tanınan ve toplam 10 günü bulan ek süre bu geceyarısı doluyor.

Hükümet sözcüsü, anayasanın parlamento oylamasının bugün yapılabileceğini, ancak Pazar gününe ertelenmesi ihtimalinin de bulunduğunu dile getirdi.

Anayasa 15 ve 22 Ağustos tarihlerine yetiştirilemedi

Farklı görüşler

Es Sadr federalliğin Irak'ın parçalanması sonucunu yaratacağını söylüyor.

Irak Cumhurbaşkanı Celal Talabani ise istikrarın ancak anayasa üzerinde anlaşma ile sağlanabileceğini vurguladı.

Talabani, "Anayasa Irak toplumunun bir kesimine değil, tamamına hizmet edecek" diye konuştu.

Başbakan Caferi, hazırlanan anayasa taslağının 153 maddesinden 151'i üzerinde anlaşma sağlandığını ve buna federallik konusunun da dahil olduğunu söylüyor.

Federal bir yapı, devletin adının ne olacağı, İslam'a biçilecek rol, kadınların durumu, Baas rejiminin izlerinin silinmesi en öne çıkan başlıklar olarak sıralanıyor.

Federallik talebini destekleyen Şii ve Kürt grupların, Sünniler itirazlarında dirense de, metni meclisten geçirecek yeterli çoğunluğu var.

Sünniler sadece siyasi değil, petrol gelirlerinin paylaşımı gibi ekonomik gerekçelerle de federal yapıya itiraz ediyor.

Ülkede isyanın en güçlü olduğu kesimlerin Sünni bölgeleri olduğu düşünülürse Sünnileri dışlayan bir çözümün şiddeti daha da alevlendirmesinden endişe ediliyor.

Anayasa metni parlamentodan onay alırsa, Ekim ayında halkoyuna sunulacak.

ABD referandum sırasında güvenliği sağlamak amacıyla, ülkeye 1.500 asker daha göndereceğini açıkladı.